İstinaf Mahkemesi Mahkûmiyet Kararını Kaldırıp Beraat Verebilir mi? (2026 Güncel Rehber)

İstinaf incelemesinde mahkûmiyet kararının hangi hâllerde kaldırılabileceğini ve bölge adliye mahkemesinin doğrudan beraat kararı verip veremeyeceğini öğrenin.

Evet. Bölge adliye mahkemesi, ilk derece mahkemesinin mahkûmiyet hükmünü kaldırarak sanık hakkında beraat kararı verebilir. Bunun mümkün olup olmadığı; dosyadaki delillere, ilk derece kararındaki hukuki hataya ve yeni bir duruşma ya da inceleme gerekip gerekmediğine bağlıdır.

İstinaf mahkemesi hangi kararları verebilir?

CMK 280 uyarınca bölge adliye mahkemesi dosyayı ve delilleri inceler. Gerekli hâllerde duruşma açıp delilleri yeniden değerlendirebilir. Duruşma sonunda ilk derece hükmünü kaldırarak yeni bir hüküm kurabilir; bu yeni hüküm beraat kararı da olabilir.

Örneğin yüklenen fiilin kanunda suç olarak tanımlanmaması veya sanığın suçu işlediğinin sabit olmaması hâlinde beraat kararı gündeme gelebilir. CMK 223, beraat kararının verilebileceği hukuki nedenleri düzenler.

Beraat için duruşma açılması gerekir mi?

Her olayda aynı usul izlenmez. Yeni delil değerlendirmesi veya olguların yeniden incelenmesi gerekiyorsa, istinaf mahkemesinin duruşma açarak delilleri değerlendirmesi ve ardından karar vermesi gerekebilir. Buna karşılık, yeni bir delil incelemesi gerekmeksizin giderilebilecek bazı hukuki hatalarda dosya üzerinden karar verilmesi mümkün olabilir. Yargıtay, delil değerlendirmesi gerektiren mahkûmiyetlerde duruşma açılmadan beraat kararı verilmesini hukuka aykırı bulabilmektedir.

Bu nedenle istinaf dilekçesinde yalnızca “beraat istiyorum” demek yerine; mahkûmiyetin hangi delil veya hukuk kuralı bakımından hatalı olduğu ve neden beraat kararı verilmesi gerektiği açıklanmalıdır.

Başvuru süresi ve dilekçede bulunması gerekenler

İstinaf başvurusu, kural olarak gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde, hükmü veren mahkemeye yapılır. Başvurunun yapılacağı kararın istinafa tabi olup olmadığı da ayrıca kontrol edilmelidir.

Dilekçede beraat talebinin dayanakları; örneğin suçun unsurlarının oluşmaması, sanığın fiili işlediğinin kanıtlanamaması, delillerin hukuka aykırı elde edilmesi veya mahkemenin önemli savunmaları değerlendirmemesi gibi hususlar somutlaştırılmalıdır.

Av. Arb. Fırat Fesih Kaya, istinaf başvurusunda dosyadaki delillerin ve mahkûmiyet gerekçesinin birlikte incelenmesinin önemini vurgulamaktadır.

Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

İstinaf mahkemesi doğrudan beraat kararı verebilir mi?
Evet. Gerekli koşullar varsa ilk derece mahkûmiyet hükmünü kaldırıp beraat kararı verebilir.

Beraat için istinaf mahkemesinde mutlaka duruşma yapılır mı?
Her zaman değil. Delillerin yeniden değerlendirilmesi gerekiyorsa duruşma açılması gündeme gelebilir; yalnızca hukuki bir hatanın düzeltilmesi yeterliyse dosya üzerinden karar verilebilir.

Hangi gerekçelerle beraat kararı verilebilir?
Suçun kanuni unsurlarının oluşmaması veya yüklenen suçun sanık tarafından işlendiğinin sabit olmaması gibi CMK 223’te belirtilen hâllerde beraat kararı verilebilir.

İstinaf başvurusu ne kadar sürede yapılmalıdır?
Genel olarak gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde başvurulmalıdır.

İstinaf dilekçesinde beraat talebini açıklamak zorunlu mu?
Başvuruda nedenleri somut biçimde açıklamak yararlıdır. Hangi delil veya hukuki değerlendirme nedeniyle beraat gerektiği gösterilmelidir.

İlk derece mahkemesi delilleri yanlış değerlendirdiyse istinaf bunu inceleyebilir mi?
Evet. Bölge adliye mahkemesi, dosya ve deliller üzerinden ispat değerlendirmesini inceleyebilir; gerekli görürse duruşma açabilir.

İstinaf mahkemesinin beraat kararı kesin midir?
Her zaman değil. Kararın temyize açık olup olmadığı, suçun ve hükmün niteliğine göre ayrıca değerlendirilir.

FFK Partner Hukuk ve Danışmanlık, ceza davaları ve istinaf başvurularında Ankara, İstanbul, İzmir, Mersin ve Bursa dâhil Türkiye genelinde hukuki destek sunmaktadır.

Hemen Ara: 0312 434 22 22
WhatsApp: 0532 769 22 22
E-posta: ffk@ffkpartnerhukuk.com.tr
Adres: Mevlana Bulvarı No: 221, Yıldırım Kule Plaza, Balgat, Çankaya / Ankara