Sit alanlarında yapılaşma izinleri hakkında 2026 güncel rehber. Arkeolojik, doğal ve kentsel sit alanlarında yapılaşma şartları, Koruma Kurulu izinleri, ruhsat süreçleri, dava yolları ve hukuki haklar hakkında ayrıntılı bilgi edinin.

Sit Alanlarında Yapılaşma İzinleri 2026 | Koruma Kurulu İzin Süreci ve Hukuki Rehber

Türkiye’de tarihi, kültürel ve doğal değerlerin korunması amacıyla belirlenen sit alanları, özel koruma hükümlerine tabi taşınmazlar arasında yer almaktadır. Bu alanlarda gerçekleştirilecek her türlü yapılaşma, tadilat, onarım, yıkım ve kullanım değişikliği işlemi, genel imar mevzuatının yanı sıra 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu hükümlerine de tabidir. Bu nedenle sit alanlarında yapılaşma, normal imar alanlarına göre çok daha sıkı kurallara bağlıdır.

Uygulamada Koruma Bölge Kurulu kararları, yapı ruhsatı taleplerinin reddedilmesi, inşaat izinlerinin verilmemesi, restorasyon projelerinin onaylanmaması ve ruhsatsız müdahaleler nedeniyle çok sayıda idari uyuşmazlık yaşanmaktadır. Koruma Kurulu tarafından verilen kararlar da diğer idari işlemler gibi yargı denetimine tabidir.

Bu rehberde sit alanlarında yapılaşma izinleri, Koruma Kurulu süreci, ruhsat işlemleri, dava yolları ve dikkat edilmesi gereken hukuki hususlar ayrıntılı olarak açıklanmaktadır.

---

Sit Alanı Nedir?

Sit alanı; tarihi, kültürel, arkeolojik veya doğal özellikleri nedeniyle korunması gereken ve özel hukuki statüye sahip alanlardır.

Başlıca sit alanları şunlardır:

• Arkeolojik sit alanları
• Doğal sit alanları
• Kentsel sit alanları
• Tarihi sit alanları
• Karma sit alanları

Her sit türü için farklı koruma kuralları uygulanmaktadır.

---

Sit Alanlarında Yapılaşma Serbest midir?

Hayır.

Sit alanlarında yapılaşma, 2863 sayılı Kanun ve ilgili yönetmelikler kapsamında izin sistemine tabidir.

Yapılacak işlemler için çoğu durumda;

• Koruma Bölge Kurulu kararı,
• İlgili idarenin onayı,
• Ruhsat işlemleri,
• Koruma amaçlı imar planı hükümleri

birlikte değerlendirilmektedir.

---

Hangi İşlemler İçin İzin Alınması Gerekir?

Sit alanlarında genellikle aşağıdaki işlemler için izin gerekmektedir:

• Yeni yapı yapılması
• Restorasyon çalışmaları
• Güçlendirme işlemleri
• Cephe değişiklikleri
• Çatı tadilatları
• Yıkım işlemleri
• Kullanım amacı değişiklikleri
• İlave yapı yapılması

İşlemin niteliğine göre farklı izin süreçleri uygulanabilir.

---

Koruma Bölge Kurulu Nedir?

Koruma Bölge Kurulları;

• Sit alanlarını korumak,
• Koruma projelerini değerlendirmek,
• Yapılaşma taleplerini incelemek,
• Koruma ilkelerini uygulamak

amacıyla karar veren idari kurullardır.

Kurul kararları idari işlem niteliğindedir.

---

Yapı Ruhsatı Alınabilir mi?

Evet.

Ancak yapı ruhsatı alınabilmesi için yalnızca belediye onayı yeterli değildir.

Birçok durumda;

• Koruma Kurulu uygun kararı,
• Koruma amaçlı proje onayı,
• İlgili idarenin ruhsat işlemleri

birlikte tamamlanmalıdır.

---

Koruma Kurulu Kararına Karşı Dava Açılabilir mi?

Evet.

Koruma Kurulu tarafından verilen;

• Proje reddi,
• Yapılaşma yasağı,
• Yıkım kararı,
• Restorasyon reddi,
• Koruma kararları

hukuka aykırı ise İdare Mahkemesinde iptal davası açılması mümkündür.

---

Görevli Mahkeme Hangisidir?

Sit alanlarıyla ilgili idari işlemlerden doğan uyuşmazlıklarda görevli mahkeme İdare Mahkemesidir.

Uyuşmazlığın niteliğine göre farklı dava türleri de gündeme gelebilir.

---

Dava Açma Süresi

Koruma Kurulu kararının veya ilgili idari işlemin tebliğ edilmesinden itibaren genel olarak 60 gün içerisinde iptal davası açılması gerekmektedir.

Sürelerin kaçırılması hak kaybına neden olabilir.

---

Yürütmenin Durdurulması Talep Edilebilir mi?

Evet.

Koruma Kurulu kararının uygulanması hâlinde telafisi güç zarar doğabilecekse mahkemeden yürütmenin durdurulması talep edilebilir.

Mahkeme;

• İşlemin açıkça hukuka aykırı olması,
• Telafisi güç zararların doğma ihtimali

şartlarını birlikte değerlendirerek karar verir.

---

Sonuç

Sit alanlarında yapılaşma, genel imar hükümlerinden farklı olarak özel koruma kurallarına tabidir. Bu alanlarda yapılacak her türlü inşaat, restorasyon veya kullanım değişikliği işlemi için ilgili mevzuata uygun izinlerin alınması zorunludur. Koruma Kurulu kararlarının hukuka aykırı olduğu düşünüldüğünde idare mahkemesinde iptal davası açılması ve gerekli hâllerde yürütmenin durdurulmasının talep edilmesi mümkündür. Sürelerin dikkatle takip edilmesi ve hukuki sürecin uzman desteğiyle yürütülmesi, mülkiyet hakkının korunması açısından büyük önem taşımaktadır.

---

Sıkça Sorulan Sorular

Sit alanı nedir?

Tarihi, kültürel veya doğal değerleri nedeniyle özel koruma altına alınmış alanlardır.

Sit alanında yapı yapılabilir mi?

Evet. Ancak ilgili mevzuatta öngörülen izinlerin alınması ve Koruma Kurulu kararlarına uyulması gerekir.

Koruma Kurulu kararı olmadan ruhsat alınabilir mi?

Çoğu durumda hayır. Koruma Kurulu uygun kararı alınmadan ruhsat düzenlenmesi mümkün değildir.

Koruma Kurulu kararına dava açılabilir mi?

Evet. Hukuka aykırı olduğu düşünülen kararlara karşı İdare Mahkemesinde iptal davası açılabilir.

Görevli mahkeme hangisidir?

Genel olarak görevli mahkeme İdare Mahkemesidir.

Dava açma süresi ne kadardır?

İdari işlemin tebliğinden itibaren genel olarak 60 gündür.

Yürütmenin durdurulması talep edilebilir mi?

Evet. Şartların oluşması hâlinde mahkemeden yürütmenin durdurulması istenebilir.

Uzman Hukuki Destek

Hak kaybı yaşamamak için uzman desteği şarttır. Ankara, İstanbul, İzmir, Bursa ve Mersin başta olmak üzere Türkiye genelinde idare hukuku, imar hukuku ve kültür varlıkları hukuku alanında uzman avukat ile çalışarak haklarınızı güvence altına alabilirsiniz.

Sit alanları, Koruma Kurulu kararları, yapı ruhsatı işlemleri, restorasyon izinleri, yıkım kararları ve idare hukukundan kaynaklanan tüm uyuşmazlıklarda FFK Partner Hukuk ve Danışmanlık olarak profesyonel hukuki destek sunuyoruz.

Hemen Ara: 0312 434 22 22

WhatsApp: 0532 769 22 22

E-posta: ffk@ffkpartnerhukuk.com.tr

Adres: Mevlana Bulvarı No:221 Yıldırım Kule D:148 Balgat / Çankaya / Ankara