Boşanma Davasında Eşin Üçüncü Kişilerdeki Alacakları Araştırılabilir mi? 2026 Güncel Mal Rejimi, Gizli Alacak ve Delil Rehberi

Boşanma ve mal paylaşımı sürecinde eşin malvarlığı yalnızca banka hesapları, taşınmazlar, araçlar veya şirket hisselerinden ibaret değildir. Eşin başka kişilerden veya şirketlerden tahsil etme hakkına sahip olduğu para alacakları da ekonomik bir değer oluşturabilir. Bu nedenle boşanma sürecinde “Eşimin hesabında para görünmüyor ama başkalarına yüksek miktarda borç verdiğini biliyorum”, “Şirketten alacağı var”, “Arkadaşına verdiği para geri ödenecek”, “Sattığı taşınmazın bedelini henüz tahsil etmedi” veya “Müşterilerinden yüksek miktarda alacağı bulunuyor” şeklindeki durumlarda önemli soru şudur: Boşanma davasında eşin üçüncü kişilerde bulunan alacakları araştırılabilir ve mal rejiminin tasfiyesinde dikkate alınabilir mi?

Cevap, somut olayın özelliklerine göre evet olabilir.

Bir eşin üçüncü kişiden olan gerçek ve mevcut alacağı hukuken bir malvarlığı hakkıdır. Dolayısıyla söz konusu alacağın hangi tarihte ve hangi ekonomik kaynaktan doğduğu, mal rejiminin sona erdiği tarihte mevcut olup olmadığı ve kişisel mal mı yoksa edinilmiş mal grubuyla mı ilişkili olduğu belirlenerek mal rejiminin tasfiyesinde değerlendirilmesi gündeme gelebilir.

Özellikle boşanma öncesinde banka hesabındaki paranın başka kişilere “borç” adı altında gönderilmesi, şirket ortağı olan eşin şirketten alacaklı hale getirilmesi, taşınmaz veya araç satış bedelinin vadeli bırakılması ya da eşin tahsil edebileceği paraları boşanma sonrasına ertelemesi halinde yalnızca mevcut banka bakiyesinin incelenmesi yeterli olmayabilir.

2026 itibarıyla bu konuda temel hukuki çerçeveyi 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun mal rejimine ilişkin hükümleri ile 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun delil ve belge ibrazına ilişkin hükümleri oluşturmaktadır. Mevzuatın güncel metnine Mevzuat Bilgi Sistemi üzerinden ulaşılabilir.

Üçüncü Kişilerdeki Alacak Ne Demektir?

Üçüncü kişideki alacak, eşin başka bir gerçek veya tüzel kişiden talep edebileceği ekonomik değeri ifade eder.

Örneğin eşin:

arkadaşına verdiği borç,

kardeşine verdiği para,

şirketinden olan cari hesap alacağı,

ortağı olduğu şirketten doğmuş alacağı,

sattığı taşınmazın henüz ödenmemiş satış bedeli,

sattığı aracın kalan satış bedeli,

müşterilerinden ticari alacağı,

kira alacağı,

ödünç para alacağı,

hak edilmiş ancak henüz tahsil edilmemiş bazı sözleşmesel alacakları

bulunabilir.

Bu tür alacakların varlığı halinde “Para banka hesabında değil” denilmesi, ekonomik değerin mutlaka ortadan kalktığı anlamına gelmez.

Eşin Başkasına Verdiği Borç Para Mal Paylaşımında Dikkate Alınır mı?

Somut olayın şartlarına göre dikkate alınabilir.

Örneğin eşin evlilik sırasında çalışarak biriktirdiği 3.000.000 TL’yi arkadaşına borç verdiğini düşünelim. Para artık eşin banka hesabında değildir. Ancak eşin arkadaşından 3.000.000 TL alacak hakkı bulunmaktadır.

Ekonomik açıdan:

Banka mevduatı → üçüncü kişiden alacak

dönüşümü meydana gelmiştir.

Dolayısıyla yalnızca banka hesabının boşalmış olması ekonomik değerin yok olduğu anlamına gelmeyebilir.

Eş Parasını Kardeşine “Borç” Olarak Verirse Ne Olur?

Bu durum boşanma öncesi mal kaçırma uyuşmazlıklarında özellikle önemlidir.

Örneğin boşanma tartışmaları başladıktan sonra eş banka hesabındaki 2.500.000 TL’yi kardeşine göndererek EFT açıklamasına:

“Borç”

yazmış olabilir.

Burada iki farklı ihtimal bulunmaktadır.

Gerçekten kardeşe borç verilmişse eşin kardeşinden bir alacağı doğmuş olabilir.

Ancak gerçekte paranın geri alınması düşünülmüyor ve işlem diğer eşin katılma alacağını azaltmak amacıyla yapılıyorsa Türk Medeni Kanunu’nun eklenecek değerlere ilişkin 229. maddesi bakımından farklı bir değerlendirme gündeme gelebilir.

Bu nedenle yalnızca banka transferinin açıklamasına bakılması yeterli değildir.

“Borç Verdim” Denilmesi Yeterli midir?

Hayır.

Bir banka transferinin açıklamasına “borç”, “emanet”, “ödünç” veya “geri ödenecek” yazılması tek başına hukuki ilişkinin bütün özelliklerini kesin olarak ortaya koymaz.

Uyuşmazlık halinde:

paranın gönderildiği tarih,

tutar,

taraflar arasındaki ilişki,

geri ödeme planı,

daha önce ödeme yapılıp yapılmadığı,

yazılı sözleşme bulunup bulunmadığı,

mesajlaşmalar,

banka hareketleri,

sonraki geri ödemeler

gibi unsurlar birlikte değerlendirilebilir.

Özellikle boşanma sürecinden hemen önce yakın akrabalara yapılan milyonlarca liralık “borç” transferleri daha ayrıntılı inceleme gerektirebilir.

Eşin Üçüncü Kişiden Alacağı Nasıl Tespit Edilebilir?

Alacağın türüne göre kullanılabilecek deliller değişmektedir.

Örneğin banka hesabından üçüncü kişiye yapılan transferler varsa banka hesap hareketleri önemli başlangıç delillerinden biri olabilir.

Bunun yanında:

ödünç sözleşmesi,

senet,

çek,

banka dekontu,

icra dosyası,

mahkeme dosyası,

ticari defter,

fatura,

cari hesap kaydı,

şirket muhasebe kayıtları,

taşınmaz veya araç satış sözleşmesi

gibi belgeler alacağın varlığını ortaya koyabilir.

Ancak her belgeye tarafların doğrudan erişimi mümkün değildir. Yargılama sırasında uyuşmazlığın çözümü bakımından gerekli kayıtların mahkeme aracılığıyla ilgili kişi veya kurumlardan istenmesi gündeme gelebilir.

Mahkeme Üçüncü Kişiden Belge İsteyebilir mi?

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu belge ibrazına ilişkin hükümler içermektedir. Özellikle HMK m. 219 ve devamındaki düzenlemeler, tarafların ve belirli koşullarda üçüncü kişilerin ellerindeki belgelerin yargılamaya sunulması bakımından önem taşır.

Ancak mal rejimi davasında:

“Eşimin herkesle olan bütün ekonomik ilişkileri araştırılsın.”

şeklindeki sınırsız bir talep ile belirli bir alacağın araştırılması aynı değildir.

Örneğin:

“Davalının 12 Mart 2026 tarihinde X kişisine gönderdiği 2.000.000 TL’nin ödünç olduğu ve geri ödemesinin bulunduğu iddia edilmektedir.”

şeklinde somutlaştırılmış bir iddianın delil değerlendirmesi çok daha farklıdır.

Bu nedenle üçüncü kişilerdeki alacakların araştırılmasında somutlaştırma son derece önemlidir.

Eşin Açtığı İcra Dosyaları Araştırılabilir mi?

Eş başka kişilere karşı icra takibi başlatmışsa bu dosyalar üçüncü kişilerden alacak bulunduğunu gösterebilir.

Örneğin eş:

5 milyon TL alacak için icra takibi başlatmış,

borçlu itiraz etmiş,

itirazın iptali davası devam ediyor

olabilir.

Böyle bir alacak henüz tahsil edilmemiş olsa bile ekonomik ve hukuki niteliğinin mal rejimi tasfiyesi bakımından değerlendirilmesi gerekebilir.

Burada alacağın hangi tarihte ve hangi hukuki ilişkiden doğduğu kritik önem taşır.

Eşin Başka Kişilere Karşı Açtığı Alacak Davaları Önemli midir?

Evet.

Örneğin eşin boşanma davası devam ederken başka bir mahkemede:

“4.000.000 TL alacağımın davalıdan tahsilini istiyorum.”

şeklinde dava açtığını düşünelim.

Bir taraftan üçüncü kişiden milyonlarca lira talep ederken diğer taraftan mal rejimi davasında:

“Benim herhangi bir malvarlığım veya alacağım yok.”

savunmasının ileri sürülmesi halinde diğer dava dosyası önemli hale gelebilir.

Ancak devam eden bir davadaki alacağın kesinleşmiş ve tahsil edilmiş alacakla aynı olmadığı unutulmamalıdır. Alacağın hukuki niteliği ve tahsil edilebilirliği ayrıca değerlendirilir.

Şirket Ortağı Eşin Şirketten Alacağı Araştırılabilir mi?

Bu konu özellikle yüksek malvarlıklı boşanmalarda önem taşımaktadır.

Eş bir limited veya anonim şirketin ortağı olabilir. Şirket bilançosunda veya muhasebe kayıtlarında:

ortaklara borçlar, ortak cari hesabı, ortağa ödenecek tutarlar veya başka hesap kalemleri

bulunabilir.

Bu durumda yalnızca eşin şirket hissesinin değeri değil, şirketten ayrı bir alacak hakkının bulunup bulunmadığı da değerlendirilmelidir.

Şirket ortağı ile şirketin malvarlığının birbirinden ayrı olduğu unutulmamalıdır. Şirketin bankasındaki para doğrudan ortağın kişisel parası değildir. Buna karşılık şirketin ortağa gerçekten borçlu olması farklı bir hukuki durumdur.

Eş Şirketten Para Alacaklı Görünüyorsa Ne Olur?

Örneğin şirket kayıtlarında eşin şirketten 6.000.000 TL alacaklı olduğu görülüyor olabilir.

Bu durumda şu sorular önem kazanır:

Alacak neden doğdu? Para şirkete ne zaman verildi? Kaynağı neydi? Alacak gerçek mi? Mal rejimi sona erdiğinde mevcut muydu? Daha sonra ödendi mi?

Eğer şirket eşe ödeme yaptıysa para hareketinin sonraki aşaması da takip edilebilir.

Böylece:

kişisel banka hesabı → şirket → ortak alacağı → geri ödeme

şeklindeki ekonomik hareket zinciri ortaya çıkarılabilir.

Eş Kendi Şirketine Para Aktararak Mal Kaçırabilir mi?

Şirkete para aktarılması otomatik olarak mal kaçırma anlamına gelmez.

Şirketin sermaye ihtiyacı nedeniyle gerçek bir sermaye artışı veya ortak tarafından verilen gerçek bir borç söz konusu olabilir.

Ancak boşanma öncesinde eşin kişisel banka hesabındaki önemli tutarların şirket hesabına aktarılması halinde işlemin hukuki niteliği araştırılmalıdır.

Para sermayeye mi dönüştü?

Şirket eşe borçlandı mı?

Ortak cari hesabına mı işlendi?

Başka bir ortağa mı aktarıldı?

Şirketten daha sonra geri mi çekildi?

Bu sorular mal rejimi tasfiyesinde ekonomik değerin izlenmesi açısından önemlidir.

Şirketlerin yayımlanan ticaret sicili kayıtlarının incelenmesinde Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi de yararlı bir resmi kaynaktır.

Eşin Sattığı Evin Henüz Almadığı Parası Araştırılabilir mi?

Evet, bu durum önemli bir alacak türüdür.

Örneğin eş evlilik sırasında edinilmiş bir taşınmazı boşanmadan önce 10 milyon TL’ye satmış ancak:

4 milyon TL peşin,

6 milyon TL altı ay sonra

ödenmek üzere anlaşmış olabilir.

Boşanma davasının açıldığı tarihte banka hesabında yalnızca 4 milyon TL bulunması, kalan 6 milyon TL’nin otomatik olarak yok olduğu anlamına gelmez.

Satıcı eşin alıcıdan tahsil edilecek satış bedeli alacağı bulunabilir.

Bu nedenle taşınmaz satıldığında yalnızca hesaba giren para değil, henüz ödenmemiş satış bedelinin bulunup bulunmadığı da araştırılmalıdır.

Araç Vadeli Satıldıysa Kalan Para Malvarlığına Dahil Olabilir mi?

Benzer durum araç satışlarında da görülebilir.

Örneğin 3 milyon TL değerindeki araç:

1 milyon TL peşin,

2 milyon TL üç ay sonra

ödenmek üzere satılmış olabilir.

Araç artık eşin üzerinde değildir ancak 2 milyon TL’lik bir alacak hakkı doğmuş olabilir.

Dolayısıyla yalnızca araç tescil kaydına bakılarak:

“Aracı yok, dolayısıyla malvarlığı da yok.”

sonucuna varılması doğru olmayabilir.

Eş Tahsilatı Bilerek Boşanma Sonrasına Bırakırsa Ne Olur?

Bu, özellikle ticaretle uğraşan eşlerde önemli bir uyuşmazlık konusudur.

Örneğin eşin müşterisinden yüksek miktarda alacağı bulunmasına rağmen boşanma davasının açılmasını beklediği ve tahsilatı daha sonra gerçekleştirdiği iddia edilebilir.

Burada yalnızca paranın banka hesabına giriş tarihi belirleyici olmayabilir.

Alacağın ne zaman doğduğu, hangi sözleşmeye dayandığı ve mal rejiminin sona erdiği tarihte hukuken mevcut olup olmadığı araştırılmalıdır.

Aksi halde ekonomik değer yalnızca tahsilat tarihinin değiştirilmesi yoluyla görünmez hale getirilebilir.

Boşanma Davası Açıldıktan Sonra Tahsil Edilen Para Paylaşıma Girer mi?

Bu sorunun cevabında alacağın doğum tarihi önemlidir.

Türk Medeni Kanunu’nun 225. maddesi uyarınca boşanma nedeniyle evlilik sona erdiğinde mal rejimi boşanma davasının açıldığı tarihten geçerli olmak üzere sona erer.

Bu nedenle örneğin 2025 yılında doğmuş bir alacağın 2026 yılında boşanma davası açıldıktan sonra tahsil edilmiş olması halinde yalnızca tahsil tarihine bakılması yeterli olmayabilir.

Alacağın mal rejiminin sona erdiği tarihte mevcut olup olmadığı ve hangi mal grubuna ait olduğu ayrıca değerlendirilmelidir.

Boşanma Davasından Önce Doğmuş Ticari Alacaklar Araştırılabilir mi?

Eş şahıs işletmesi sahibi, serbest meslek sahibi veya tacir olabilir.

Bu durumda müşterilerden:

fatura alacakları,

cari hesap alacakları,

hakedişler,

hizmet bedelleri,

satış bedelleri

bulunabilir.

Ancak işletme veya şirket yapısına göre bu alacakların hukuki sahibi farklı olabilir.

Örneğin anonim şirkete ait müşteri alacağı doğrudan şirket ortağı eşin kişisel alacağı değildir. Buna karşılık eşin şahsen taraf olduğu bir sözleşmeden doğan alacak farklı şekilde değerlendirilebilir.

Bu ayrım yüksek malvarlıklı boşanmalarda özellikle önemlidir.

Şirketin Alacağı ile Eşin Alacağı Aynı Şey midir?

Hayır.

Bu önemli bir hukuki ayrımdır.

Örneğin eş bir limited şirketin %50 ortağıysa şirketin müşteriden 20 milyon TL alacağı bulunması:

“Eşin 10 milyon TL alacağı vardır.”

anlamına gelmez.

Şirket ayrı bir tüzel kişidir ve alacak şirketin malvarlığına aittir.

Ancak şirketin ekonomik durumu şirket payının değerinin belirlenmesinde etkili olabilir. Ayrıca şirketin eşe ayrı bir borcu bulunuyorsa bu da başka bir alacak kalemi olarak gündeme gelebilir.

Eşin İşverenden Alacağı Bulunuyorsa Ne Olur?

Eşin hak edilmiş fakat henüz ödenmemiş bazı ücret, prim, bonus veya başka parasal hakları bulunabilir.

Bunların mal rejimi tasfiyesinde değerlendirilmesinde hakkın ne zaman doğduğu, hukuken kesinleşip kesinleşmediği ve hangi döneme ilişkin olduğu önem taşır.

Özellikle yüksek ücretli yöneticilerde yıllık bonus, performans primi ve ertelenmiş ödeme sistemleri nedeniyle dava tarihinde banka hesabına henüz yatmamış önemli alacaklar bulunabilir.

Eşin Kira Alacakları Araştırılabilir mi?

Eşin taşınmazını kiraya vermesi halinde doğmuş ancak henüz tahsil edilmemiş kira alacakları bulunabilir.

Bunların tasfiye bakımından niteliği; taşınmazın kişisel veya edinilmiş mal olması, gelirin hangi dönemde doğduğu ve mal rejiminin sona erme tarihi gibi unsurlara göre değerlendirilir.

Türk Medeni Kanunu’nun 219. maddesi kapsamında kişisel malların gelirleri de kural olarak edinilmiş mallar arasında sayılmaktadır.

Senede Bağlı Alacaklar Bulunabilir mi?

Eşin lehine düzenlenmiş bono veya başka kıymetli evrak bulunması, üçüncü kişiden alacak hakkının göstergesi olabilir.

Örneğin eş taşınmazını satmış ve satış bedeli karşılığında alıcıdan vadeli bono almış olabilir.

Bu durumda banka hesabında satış parası henüz görünmeyebilir; ancak ekonomik değer senede bağlı bir alacak olarak devam ediyor olabilir.

Bu nedenle yüksek malvarlıklı tasfiyelerde yalnızca banka mevduatlarının incelenmesi yeterli olmayabilir.

Eş Alacağını Başkasına Devrederse Ne Olur?

Boşanma sürecinde eşin sahip olduğu alacağı üçüncü bir kişiye devretmesi de ayrıca değerlendirilmelidir.

Örneğin eşin arkadaşından 4 milyon TL alacağı varken bu alacağı boşanma öncesinde kardeşine karşılıksız devretmesi söz konusu olabilir.

Burada Türk Medeni Kanunu’nun 229. maddesi önem kazanabilir.

Kanun, belirli koşullarda mal rejiminin sona ermesinden önceki bir yıl içerisinde diğer eşin rızası olmadan olağan hediyeler dışında yapılan karşılıksız kazandırmalar ile diğer eşin katılma alacağını azaltmak kastıyla yapılan devirleri eklenecek değer kapsamında düzenlemektedir.

Dolayısıyla ekonomik değer, “alacağın devri” yoluyla tasfiye dışında bırakılmaya çalışılmışsa işlemin hukuki niteliği ayrıca araştırılabilir.

Alacak Tahsil Edilip Nakit Çekilirse Ne Olur?

Bu durumda para izinin iki aşaması bulunmaktadır:

Üçüncü kişiden alacak → tahsilat → banka hesabı → nakit çekim.

Örneğin eş arkadaşına verdiği 2 milyon TL’yi boşanmadan iki hafta önce geri almış, para hesaba girdikten bir gün sonra tamamını nakit çekmiş olabilir.

Böyle bir durumda yalnızca boşanma davası tarihindeki hesap bakiyesine bakılması yetersiz kalabilir.

Tahsilatın ve nakit çekimin kronolojik olarak değerlendirilmesi gerekir.

Alacak Tahsil Edilip Başka Birine Gönderilirse Ne Olur?

Para hareketi devam eder.

Örneğin:

5 Mart: Arkadaş 3 milyon TL borcunu eşe ödüyor.
6 Mart: Eş 3 milyon TL’yi kardeşine gönderiyor.
20 Mart: Boşanma davası açılıyor.

Bu durumda hem ilk alacağın tahsili hem de paranın sonradan kardeşe gönderilmesinin hukuki nedeni araştırılabilir.

Özellikle ikinci işlemin karşılıksız kazandırma veya katılma alacağını azaltma amacı taşıyan bir devir olup olmadığı TMK m. 229 bakımından önem kazanabilir.

Üçüncü Kişi “Benim Ona Borcum Yok” Derse Ne Olur?

Üçüncü kişinin borcu reddetmesi alacağın otomatik olarak yok olduğu anlamına gelmez.

Alacağın varlığı:

banka transferleri,

sözleşmeler,

senetler,

mesajlaşmalar,

icra takipleri,

dava dosyaları,

ticari kayıtlar

gibi delillerle değerlendirilebilir.

Ancak yalnızca diğer eşin:

“Bence kardeşinde 5 milyon TL’si var.”

şeklindeki soyut iddiası da tek başına yeterli olmayabilir.

Bu nedenle iddianın mümkün olduğunca kişi, tarih, tutar ve işlem bazında somutlaştırılması önemlidir.

Eş Alacağını Gizlerse Nasıl Ortaya Çıkarılabilir?

Gizli alacakların tespitinde çoğunlukla tek bir kayıt yerine birden fazla delilin bir araya getirilmesi gerekir.

Örneğin banka hareketinde:

“Mehmet’e 2.000.000 TL borç”

açıklaması bulunabilir.

Ardından eşin telefonundaki hukuka uygun şekilde elde edilmiş bir yazışmada:

“Boşanma bittikten sonra parayı geri gönderirsin.”

ifadesi bulunması halinde delillerin birlikte değerlendirilmesi çok daha farklı hale gelebilir.

Ancak özel mesajlara, e-posta hesaplarına veya cihazlara hukuka aykırı erişimden kaçınılmalıdır.

Mahkeme Eşin Telefonunu İnceleyerek Borçlularını Bulabilir mi?

Mal rejimi davasında her durumda eşin bütün telefon içeriğinin incelenmesi şeklinde sınırsız bir delil araştırması yapılacağı söylenemez.

Delillerin uyuşmazlıkla ilgili, hukuka uygun ve somutlaştırılmış olması önemlidir.

Bu nedenle en güvenli yöntem çoğunlukla banka kayıtları, resmi kayıtlar, sözleşmeler, dava ve icra dosyaları gibi objektif finansal veriler üzerinden para izinin kurulmasıdır.

Banka Kayıtları Üçüncü Kişideki Alacağı Nasıl Gösterir?

Örneğin eşin hesabından:

10 Ocak 2025 – Ahmet Yılmaz – 1.000.000 TL – “Borç”

15 Mart 2025 – Ahmet Yılmaz – 500.000 TL – “Ek borç”

şeklinde transferler yapılmış olabilir.

Ardından:

20 Şubat 2026 – Ahmet Yılmaz – 300.000 TL – “Borç geri ödeme”

işlemi görülebilir.

Bu kayıt zinciri, taraflar arasında bir borç ilişkisinin bulunabileceğine ilişkin önemli bir veri oluşturabilir.

Böylece banka hareketleri yalnızca paranın nereye gittiğini değil, geri dönmesi gereken bir alacak bulunup bulunmadığını da gösterebilir.

Eşin Alacakları İçin İhtiyati Tedbir İstenebilir mi?

Somut olayın şartlarına göre geçici hukuki koruma talebi değerlendirilebilir.

Örneğin önemli miktardaki bir alacağın tahsil edilerek hemen başka kişilere aktarılması yönünde somut risk bulunuyorsa, korunmak istenen hakkın niteliğine göre ihtiyati tedbir veya diğer geçici hukuki koruma yollarının şartları incelenebilir.

Ancak her iddia üzerine üçüncü kişilerin bütün ödemelerinin otomatik olarak durdurulması mümkün değildir.

Mahkeme talebin hukuki dayanağını, yaklaşık ispatı ve ölçülülüğünü değerlendirir.

Üçüncü Kişiye Doğrudan Dava Açılabilir mi?

Mal rejimi tasfiyesinde üçüncü kişilere karşı talep bakımından TMK m. 241 özel önem taşır.

Kanunda öngörülen şartların oluşması halinde, tasfiye sırasında borçlu eşin malvarlığı veya terekesi katılma alacağını karşılamıyorsa, belirli karşılıksız kazandırmalardan yararlanan üçüncü kişilerden eksik kalan miktarın talep edilmesi gündeme gelebilir.

Ancak bu hüküm:

“Eşin para gönderdiği herkese doğrudan dava açılabilir.”

anlamına gelmez.

TMK m. 241’in uygulanabilmesi için kanundaki özel koşulların ve sürelerin ayrı ayrı değerlendirilmesi gerekir.

Üçüncü Kişideki Alacakların Araştırılmasında En Güçlü Deliller Nelerdir?

Bu dosyalarda en önemli yöntem finansal iz sürmedir.

Örneğin şu kronoloji oluşturulabilir:

10 Ocak: Eşin hesabında 6 milyon TL bulunuyor.
15 Ocak: Arkadaşa 2 milyon TL “borç” gönderiliyor.
20 Ocak: Kardeşe 1,5 milyon TL aktarılıyor.
5 Şubat: Şirkete 1 milyon TL gönderiliyor.
10 Şubat: Arkadaş 250.000 TL “borç geri ödeme” gönderiyor.
20 Şubat: Boşanma davası açılıyor.

Böyle bir tablo, yalnızca dava tarihindeki banka bakiyesinin incelenmesinden çok daha fazla bilgi sağlayabilir.

Bu nedenle yüksek malvarlıklı boşanmalarda banka hesabındaki mevcut para kadar, hesaptan çıkmış ancak ekonomik karşılığı devam eden değerlerin de araştırılması önemlidir.

Mal Rejimi Davasında Bilirkişi Üçüncü Kişilerdeki Alacakları İnceleyebilir mi?

Finansal hareketlerin yoğun olduğu dosyalarda bilirkişi incelemesi gündeme gelebilir.

Özellikle:

çok sayıda banka hesabı,

şirket ortaklıkları,

ortak cari hesapları,

ödünç para transferleri,

taşınmaz satışları,

vadeli satış bedelleri,

yatırım hesapları

bulunuyorsa mali kayıtların kronolojik şekilde incelenmesi gerekebilir.

Bilirkişi teknik ve mali değerlendirme yapabilir; bir alacağın hukuki niteliğinin belirlenmesi ve nihai kararın verilmesi ise mahkemeye aittir.

2026 Güncel Mevzuat Açısından Üçüncü Kişilerdeki Alacaklar

2026 itibarıyla eşlerin üçüncü kişilerdeki alacaklarının mal rejiminin tasfiyesinde değerlendirilmesine ilişkin temel sistem Türk Medeni Kanunu’nun edinilmiş mallara katılma rejimi hükümlerine dayanmaktadır.

Özellikle TMK m. 219, 220, 225, 229, 231, 236 ve 241 somut uyuşmazlığın niteliğine göre önem taşıyabilir. Delillerin mahkemeye sunulması ve üçüncü kişilerin ellerindeki belgelerin ibrazı bakımından ise HMK’nın belge ve delillere ilişkin hükümleri dikkate alınmalıdır.

2026 açısından ayrıca önemli bir güncellik notu bulunmaktadır: Aile hukukunda arabuluculuğun genişletilmesi ve boşanma ile mali sonuçların daha hızlı çözümlenmesine yönelik çalışmalar kamuoyunda gündemde olmakla birlikte, bir düzenleme çalışması veya Bakanlık açıklaması yürürlükteki kanun değişikliğiyle karıştırılmamalıdır. Adalet Bakanlığı 2026 başında arabuluculuğun kapsamının genişletilmesine ilişkin çalışmaların devam ettiğini açıklamıştır. (BASIN VE HALKLA İLİŞKİLER MÜŞAVİRLİĞİ)

Bu nedenle 2026 güncel hukuk içeriği hazırlanırken tasarı, çalışma veya kamuoyuna açıklanan reform hedeflerini “yürürlüğe girmiş mevzuat” gibi sunmamak gerekir.

Ankara, İstanbul, İzmir, Mersin ve Bursa’da Gizli Alacak ve Mal Rejimi Uyuşmazlıkları

Ankara, İstanbul, İzmir, Mersin ve Bursa başta olmak üzere Türkiye genelindeki mal rejimi uyuşmazlıklarında eşlerin üçüncü kişilerden olan alacakları özellikle yüksek malvarlıklı boşanmalarda önem taşımaktadır. Şirket ortağı, tacir, yatırımcı veya yüksek gelirli yöneticilerin taraf olduğu boşanmalarda yalnızca banka bakiyesi ve tapu kayıtlarının incelenmesi gerçek ekonomik tabloyu ortaya koymaya yetmeyebilir.

FFK PARTNER HUKUK VE DANIŞMANLIK, eşin üçüncü kişilerdeki alacaklarının araştırılmasında banka hesaplarından çıkan paranın, şirket ve ortak cari hesaplarının, taşınmaz ve araç satışlarından doğan henüz tahsil edilmemiş bedellerin ve üçüncü kişilere verilen ödünçlerin birlikte değerlendirilmesinin önem taşıdığını vurgulamaktadır. Av. Arb. Fırat Fesih Kaya tarafından aile hukuku ve mal rejimi uyuşmazlıklarında yapılan değerlendirmelerde de yalnızca mevcut malvarlığının değil, mal rejiminin sona erdiği tarihte var olan alacak haklarının ve boşanma öncesindeki olağan dışı para hareketlerinin araştırılması önem taşımaktadır.

Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

1. Eşimin arkadaşına verdiği borç para mal paylaşımında dikkate alınabilir mi?
Somut olayın şartlarına göre evet. Para edinilmiş mal kaynaklıysa ve karşılığında eşin üçüncü kişiden gerçek bir alacak hakkı doğmuşsa bu ekonomik değerin tasfiyedeki niteliği değerlendirilmelidir.

2. Eşim kardeşine para gönderip “borç verdim” derse ne olur?
Transfer gerçekten ödünç niteliğindeyse üçüncü kişiden alacak doğmuş olabilir. Gerçekte geri alınmayacak karşılıksız bir aktarım veya katılma alacağını azaltma amaçlı işlem söz konusuysa TMK m. 229 ayrıca gündeme gelebilir.

3. Eşimin kimlerden alacağı olduğunu mahkeme araştırabilir mi?
Somutlaştırılmış iddialar ve uyuşmazlığın çözümü için gerekli deliller kapsamında mahkeme aracılığıyla ilgili kayıtların getirtilmesi mümkün olabilir. Ancak sınırsız ve belirsiz bir malvarlığı araştırması ile belirli delillere dayanan araştırma aynı değildir.

4. Eşimin başka kişilere açtığı icra takipleri önemli midir?
Evet. İcra takipleri eşin üçüncü kişilerden alacak iddia ettiğini gösterebilir. Alacağın doğum tarihi ve hukuki niteliği mal rejimi tasfiyesi açısından ayrıca değerlendirilir.

5. Eşimin şirketten alacağı varsa mal paylaşımına girer mi?
Alacağın kaynağına ve doğum tarihine göre tasfiye kapsamında değerlendirilmesi mümkün olabilir. Ancak şirketin malvarlığı ile ortağın kişisel malvarlığının birbirinden ayrılması gerekir.

6. Şirketin müşterilerinden alacağı doğrudan eşimin alacağı sayılır mı?
Hayır. Limited veya anonim şirket ayrı tüzel kişidir. Şirketin alacağı doğrudan ortağın kişisel alacağı değildir. Buna karşılık şirketin ortağa ayrıca borçlu olması farklıdır.

7. Eşim evini vadeli sattıysa henüz ödenmeyen satış bedeli araştırılabilir mi?
Evet. Taşınmaz satılmış olmasına rağmen satış bedelinin bir kısmı henüz ödenmemişse satıcı eşin alıcıdan alacak hakkı bulunabilir. Bu alacağın mal rejimi bakımından niteliği ayrıca değerlendirilir.

8. Eşim alacağını boşanma davasından sonra tahsil ederse paylaşım dışında mı kalır?
Otomatik olarak hayır. Tahsil tarihinden önce alacağın ne zaman doğduğu ve mal rejiminin sona erdiği tarihte mevcut olup olmadığı önem taşır.

9. Eşim alacağını kardeşine devrederse ne yapılabilir?
Devrin karşılıklı mı karşılıksız mı olduğu ve diğer eşin katılma alacağını azaltma amacı taşıyıp taşımadığı araştırılabilir. Şartları varsa TMK m. 229 kapsamındaki eklenecek değer hükümleri gündeme gelebilir.

10. Üçüncü kişideki gizli alacak nasıl ispatlanır?
Banka hareketleri, borç sözleşmeleri, senetler, icra ve dava dosyaları, ticari kayıtlar, cari hesaplar, geri ödeme hareketleri ve hukuka uygun şekilde elde edilen diğer deliller birlikte kullanılabilir. Özellikle kişi, tarih, tutar ve işlem bazında oluşturulan finansal zaman çizelgesi önemli olabilir.

Uzman Hukuki Destek

Hak kaybı yaşamamak için uzman desteği şarttır. Ankara, İstanbul ve İzmir başta olmak üzere Türkiye genelinde hizmet veren aile ve boşanma hukuku alanında uzman avukat ile çalışarak eşin üçüncü kişilerdeki alacaklarının araştırılması, gizli alacakların tespiti, banka hesap hareketlerinin incelenmesi, şirketten olan alacakların belirlenmesi, üçüncü kişilere verilen borçların takibi, taşınmaz ve araç satışından kalan bedellerin araştırılması, katılma alacağı, eklenecek değer, mal kaçırma ve mal rejiminin tasfiyesi süreçlerinde haklarınızı güvence altına alabilirsiniz. Özellikle eşin boşanma öncesinde parasını yakınlarına “borç” adı altında aktardığı, şirketinde alacaklı göründüğü, taşınmaz veya aracını vadeli sattığı, tahsilatlarını boşanma sonrasına bıraktığı ya da alacaklarını üçüncü kişilere devrettiği uyuşmazlıklarda FFK PARTNER HUKUK VE DANIŞMANLIK olarak profesyonel hukuki destek sunuyoruz.

Hemen Ara: 0312 434 22 22
WhatsApp: 0532 769 22 22
E-posta: ffk@ffkpartnerhukuk.com.tr
Adres: Mevlana Bulvarı No:221, Yıldırım Tower, Balgat, Çankaya / Ankara

Bu makale genel bilgilendirme amaçlı olup, herhangi bir hak kaybına uğramamak adına kendi özel durumunuz için avukatınıza danışmanızı tavsiye ederiz.