İcra takibinde istihkak iddiası nedir, kim ileri sürebilir ve süreleri nelerdir? Üçüncü kişinin malı haczedilirse ne olur, istihkak davası nasıl açılır? İİK m.96-99 kapsamında 2026 güncel rehber.

İcra takibinde haciz işlemleri sırasında en önemli uyuşmazlıklardan biri, haczedilen malın gerçekten borçluya ait olup olmadığıdır. İcra memurları borçlunun bulunduğu işyerinde veya başka bir yerde haciz gerçekleştirirken bazı malların üçüncü kişilere ait olduğu iddia edilebilir.

Örneğin borçlunun faaliyet gösterdiği işyerindeki makineler başka bir şirketten kiralanmış olabilir. Borçlunun kullandığı araç leasing şirketine ait olabilir veya aynı adreste faaliyet gösteren başka bir şirketin bilgisayarları, makineleri ve ticari ekipmanları haczedilmiş olabilir.

Bu durumda malın gerçek sahibi olduğunu ileri süren üçüncü kişinin başvurabileceği temel hukuki mekanizmalardan biri istihkak iddiasıdır.

İcra takibinde istihkak iddiası, haczedilen malın borçluya değil üçüncü kişiye ait olduğunun veya üçüncü kişinin mal üzerinde mülkiyet ya da başka bir ayni hak sahibi bulunduğunun ileri sürülmesidir. İstihkak prosedürü, alacaklının tahsil hakkı ile üçüncü kişinin mülkiyet hakkı arasında denge kurmayı amaçlar.

İcra Takibinde İstihkak İddiası Nedir?

İstihkak iddiası, haczedilen bir mal üzerinde borçlu dışında başka bir kişinin mülkiyet veya kanunen dikkate alınabilecek bir hak iddia etmesidir.

İcra ve İflas Kanunu’nun 96 ve devamı maddelerinde hacizde istihkak prosedürüne ilişkin temel hükümler bulunmaktadır.

En yaygın örnek, üçüncü kişinin “Haczedilen bu mal borçlunun değil, benimdir” şeklindeki mülkiyet iddiasıdır.

Ancak istihkak uyuşmazlıkları yalnızca mülkiyet iddiasıyla sınırlı değildir. Üçüncü kişinin mal üzerinde rehin gibi bir hak ileri sürmesi de somut olayın niteliğine göre istihkak prosedürü kapsamında değerlendirilebilir.

İstihkak İddiasını Kim İleri Sürebilir?

İstihkak iddiası haczedilen mal üzerinde hak sahibi olduğunu ileri süren üçüncü kişi tarafından ileri sürülebilir.

Bunun yanında haciz sırasında borçlu da haczedilen malın başka bir kişiye ait olduğunu bildirebilir.

Örneğin borçlu, haczedilen makinenin kendisine değil X Makine A.Ş.’ye ait olduğunu söyleyebilir. Bu durumda üçüncü kişinin istihkak iddiasına ilişkin prosedür gündeme gelebilir.

Ancak borçlunun yalnızca “Bu mal benim değil” demesi her durumda haczin kaldırılması için yeterli değildir.

Hangi Mallar İçin İstihkak İddiasında Bulunulabilir?

İstihkak iddiası özellikle taşınır malların haczinde sık görülmektedir. İşyerindeki makineler, bilgisayarlar, elektronik cihazlar, üretim ekipmanları, mobilyalar, stoklar ve ticari araçlar uyuşmazlık konusu olabilir.

Örneğin bir fabrikanın üretim hattındaki makinenin finansal kiralama şirketine ait olduğu ileri sürülebilir. Bir restorandaki kahve makinelerinin başka bir şirket tarafından işletmeye kiralandığı iddia edilebilir.

Bu tür durumlarda malın kime ait olduğu ve tarafların hukuki ilişkisi deliller üzerinden değerlendirilir.

Haciz Sırasında İstihkak İddiası Nasıl İleri Sürülür?

Üçüncü kişi haciz sırasında hazır bulunuyorsa malın kendisine ait olduğunu açıkça bildirebilir.

Bu iddianın haciz tutanağına ayrıntılı şekilde yazdırılması önemlidir.

Yalnızca “itiraz ediyorum” demek yerine hangi mal üzerinde hangi hakka dayanılarak istihkak iddiasında bulunulduğunun açıkça belirtilmesi daha sağlıklıdır.

Örneğin “Haczedilen X marka, Y seri numaralı makine şirketimize aittir; faturası ve kira sözleşmesi sunulacaktır” şeklinde somutlaştırılmış bir açıklama yapılabilir.

Haciz Sırasında Üçüncü Kişi Orada Değilse Ne Olur?

Üçüncü kişinin haciz sırasında hazır bulunmaması, istihkak hakkını kendiliğinden ortadan kaldırmaz.

Üçüncü kişi haczi sonradan öğrenmiş olabilir.

Ancak İİK’daki kısa süreler nedeniyle haciz öğrenildiğinde hızlı hareket edilmesi gerekir. Özellikle malın satışı gerçekleşmeden önce gerekli hukuki başvuruların yapılması önemlidir.

İstihkak uyuşmazlıklarında sürelerin başlangıcı somut olayın özelliklerine göre dikkatle belirlenmelidir.

İstihkak İddiası Kaç Gün İçinde Yapılmalıdır?

İİK m.96 kapsamında istihkak iddiasının öğrenmeden itibaren 7 gün içerisinde ileri sürülmesine ilişkin düzenleme son derece önemlidir.

Üçüncü kişi haczi öğrendiği halde kanuni sürede istihkak iddiasında bulunmazsa aynı takip bakımından bu hakkını kaybetme riskiyle karşılaşabilir.

Bu nedenle haczedilen mal kendisine ait olan üçüncü kişinin tebligatları ve haczi öğrenme tarihini dikkatle takip etmesi gerekir.

İstihkak İddiasında Bulununca Haciz Otomatik Kalkar mı?

Hayır. İstihkak iddiasının ileri sürülmesi tek başına haczin otomatik olarak kaldırılması anlamına gelmez.

İstihkak prosedürünün nasıl devam edeceği malın kimin elinde haczedildiğine ve İİK m.97 ile m.99 hükümlerinden hangisinin uygulanacağına göre değişebilir.

Bu ayrım istihkak davalarının en önemli noktalarından biridir.

Mal Borçlunun Elindeyken Haczedilmişse Ne Olur?

Mal borçlunun elinde haczedilmiş ve üçüncü kişi bu mal üzerinde hak iddia etmişse İİK m.96 ve m.97 kapsamında prosedür gündeme gelebilir.

İcra müdürlüğü istihkak iddiasını taraflara bildirir ve kanunda öngörülen işlemler yürütülür. Uyuşmazlık devam ederse icra mahkemesi süreci söz konusu olabilir.

Malın borçlunun elinde bulunması, mülkiyet karinesi bakımından üçüncü kişinin ispat yükünü önemli ölçüde etkileyebilir.

Mal Üçüncü Kişinin Elindeyken Haczedilmişse Ne Olur?

Mal üçüncü kişinin zilyetliğindeyken haczedilmiş ve üçüncü kişi mülkiyet iddiasında bulunmuşsa İİK m.99 kapsamında farklı bir prosedür gündeme gelir.

Bu durumda dava açma yükünün hangi tarafta olduğu, borçlunun elinde haciz yapılan durumdan farklı olabilir.

Bu nedenle istihkak dosyasında ilk sorulması gereken sorulardan biri şudur: Haczedilen mal fiilen kimin elindeydi?

Bu sorunun cevabı uygulanacak prosedürü ve dava açma yükünü doğrudan etkileyebilir.

İİK 97 ile İİK 99 Arasındaki Fark Nedir?

İİK m.97 ağırlıklı olarak malın borçlunun elinde haczedildiği ve üçüncü kişinin istihkak iddiasında bulunduğu durumlarla bağlantılıdır. İİK m.99 ise malın üçüncü kişinin elindeyken haczedildiği durumlarda önem kazanır.

Bu ayrım yalnızca teorik değildir. Kimin dava açacağı, ispat yükü ve takibin devamı bakımından önemli sonuçlar doğurabilir.

Uygulamada yanlış prosedür izlenmesi ciddi hak kayıplarına yol açabileceğinden haciz tutanağındaki zilyetlik tespitinin dikkatle incelenmesi gerekir.

Borçlu ile Üçüncü Kişi Aynı Adreste İse Ne Olur?

İstihkak uyuşmazlıklarının en sık görüldüğü durumlardan biri borçlu ile üçüncü kişinin aynı adreste bulunmasıdır.

Örneğin borçlu şirket ekonomik sıkıntıya girdikten sonra aynı adreste yeni bir şirket kurulmuş olabilir. İşyerindeki makinelerin yeni şirkete ait olduğu ileri sürülebilir.

Bu durumda yalnızca faturaların kimin adına olduğu değil, işletmeler arasındaki ekonomik ve fiili ilişki de araştırılabilir.

Şirket ortakları, yöneticileri, faaliyet konusu, çalışanlar, işyeri tabelası, kira sözleşmesi, ticari defterler, banka hareketleri ve malların edinilme tarihleri önem taşıyabilir.

Borçlunun Eşinin Evindeki Mallar Haczedilirse İstihkak İddiası Olur mu?

Borçlu ile eşinin birlikte yaşadığı evde haciz yapılması halinde malların kime ait olduğu konusunda istihkak uyuşmazlığı ortaya çıkabilir.

Ancak burada İİK’nın zilyetlik ve mülkiyet karinelerine ilişkin hükümleri önem taşır.

Eşin yalnızca “Bu eşyalar benim” demesi her durumda yeterli olmayabilir. Malın niteliği, edinilme tarihi, faturalar, ödeme kayıtları ve diğer deliller birlikte değerlendirilir.

Ayrıca haczedilemeyen ev eşyalarına ilişkin İİK hükümleri istihkak meselesinden ayrı olarak değerlendirilmelidir.

Borçlunun Ailesine Ait Mallar Haczedilebilir mi?

Borçlunun anne, baba, kardeş veya başka bir yakınına ait mal, yalnızca borçlunun o kişiyle akraba olması nedeniyle borç için haczedilemez.

Ancak malın gerçekten üçüncü kişiye ait olup olmadığı önemlidir.

Özellikle borçlunun hacizden kaçınmak amacıyla mallarını yakınlarının üzerine geçirdiği iddia ediliyorsa mülkiyet ilişkisinin gerçekliği ayrıntılı şekilde araştırılabilir.

Bu nedenle aile bireyleri arasındaki işlemler istihkak davalarında daha yoğun bir delil değerlendirmesine konu olabilir.

Şirket Ortağının Kişisel Malı Şirket Borcu İçin Haczedilebilir mi?

Sermaye şirketlerinde şirket ile ortakların malvarlıkları kural olarak birbirinden ayrıdır.

Bir anonim veya limited şirketin borcu nedeniyle ortağın kişisel mallarının doğrudan haczedilebilmesi genel kural değildir. Bununla birlikte ortak veya yöneticinin kişisel sorumluluğunu doğuran özel hukuki durumlar ayrıca değerlendirilmelidir.

Şirket borcu nedeniyle ortağın kişisel malı yanlışlıkla haczedilmişse istihkak iddiası gündeme gelebilir.

Borçlunun İşyerinde Başka Şirkete Ait Makine Haczedilebilir mi?

Haciz sırasında borçlunun fiili hakimiyetinde bulunan makineler haczedilebilir ve üçüncü kişi bunların kendisine ait olduğunu ileri sürebilir.

Örneğin makine leasing yoluyla alınmış, kiralanmış veya başka bir şirket tarafından geçici olarak borçlunun işyerine bırakılmış olabilir.

Bu durumda üçüncü kişi mülkiyet veya ilgili hakkını belgelerle ortaya koymalıdır.

Özellikle makinenin seri numarası ile faturadaki veya sözleşmedeki seri numarasının uyuşması güçlü bir delil oluşturabilir.

Finansal Kiralama Konusu Mal Haczedilebilir mi?

Finansal kiralama konusu malların mülkiyeti sözleşme süresince finansal kiralama şirketine ait olabilir.

Kiracının borcu nedeniyle bu malların haczedilmesi halinde finansal kiralama şirketi mülkiyet hakkını ileri sürebilir.

Finansal kiralama sözleşmesi, malın teslim belgeleri, seri numarası ve ödeme kayıtları istihkak iddiasının ispatında önem taşıyabilir.

Kiralanmış Mallar Haczedilirse Ne Olur?

Bir işletmenin kullandığı her mal işletmeye ait olmak zorunda değildir.

Örneğin restoran ekipmanları, fotokopi makineleri, kahve makineleri, iş makineleri veya üretim ekipmanları başka şirketlerden kiralanmış olabilir.

Borçlu kiracının borcu nedeniyle bu mallar haczedildiğinde mal sahibi kira sözleşmesini ve mülkiyet belgelerini sunarak istihkak iddiasında bulunabilir.

Ancak hacizden hemen önce hazırlanmış veya ekonomik gerçeklikle uyuşmayan sözleşmelerin ispat gücü ayrıca tartışılabilir.

Fatura İstihkak Davasını Kazanmak İçin Yeterli midir?

Fatura önemli bir delildir ancak tek başına her zaman kesin mülkiyet ispatı sağlamaz.

Mahkeme faturanın düzenlenme tarihini, ödeme yöntemini, ticari defterlere işlenip işlenmediğini, malın teslim edildiği adresi, seri numarasını ve taraflar arasındaki ticari ilişkiyi birlikte değerlendirebilir.

Özellikle borçlu ile üçüncü kişi arasında yakın akrabalık veya şirket bağlantısı bulunuyorsa yalnızca fatura sunulması yeterli görülmeyebilir.

Hangi Belgeler İstihkak İddiasını Güçlendirir?

İstihkak uyuşmazlığında kullanılabilecek deliller somut olaya göre değişir. Fatura, banka ödeme dekontları, kredi kartı kayıtları, ticari defterler, finansal kiralama sözleşmeleri, kira sözleşmeleri, teslim tutanakları, garanti belgeleri, seri numarası kayıtları, stok kayıtları ve muhasebe belgeleri önemli olabilir.

Özellikle belgenin hacizden çok önce düzenlenmiş olması ve banka hareketleriyle doğrulanabilmesi iddianın güvenilirliğini artırabilir.

Sonradan Düzenlenen Fatura Geçerli Olur mu?

Hacizden sonra veya haciz tarihine çok yakın şekilde düzenlenmiş faturalar istihkak uyuşmazlıklarında şüpheyle karşılanabilir.

Bu durum faturanın otomatik olarak geçersiz olduğu anlamına gelmez. Ancak mahkeme belgenin gerçek bir ticari işlemi yansıtıp yansıtmadığını araştırabilir.

Ödeme kayıtları, sevk irsaliyeleri, ticari defterler ve malın edinilme tarihi bu noktada önem kazanır.

Borçlu Mallarını Başkasının Üzerine Geçirerek Haczi Engelleyebilir mi?

Borçlunun yalnızca hacizden kaçınmak amacıyla gerçekte kendisine ait malları başka kişiler adına göstermesi alacaklı bakımından bağlayıcı kabul edilmeyebilir.

Alacaklı, istihkak iddiasının muvazaalı olduğunu ileri sürebilir ve üçüncü kişinin sunduğu belgelerin gerçekliğini tartışabilir.

Ayrıca borçlunun malvarlığını alacaklılardan kaçırmak amacıyla yaptığı bazı devirler bakımından şartları varsa tasarrufun iptali davası gibi başka hukuki yollar da gündeme gelebilir.

Yeni Şirket Kurup Eski Şirketin Mallarını Kullanmak İstihkak Sorunu Yaratır mı?

Evet. Uygulamada sık karşılaşılan örneklerden biridir.

Borçlu şirketin mali sorunları başladıktan sonra aynı ortaklar veya yakınları tarafından yeni bir şirket kurulabilir. Yeni şirket aynı adreste, aynı makinelerle, aynı çalışanlarla ve aynı müşterilerle faaliyet göstermeye başlayabilir.

Haciz sırasında yeni şirket makinelerin kendisine ait olduğunu ileri sürebilir.

Bu durumda şirketlerin kuruluş tarihleri, ortaklık ve yönetim yapıları, faturalar, banka ödemeleri, işyeri kira sözleşmeleri, çalışan kayıtları ve ticari faaliyetin devamlılığı birlikte değerlendirilebilir.

İstihkak İddiasına Alacaklı İtiraz Edebilir mi?

Evet. Alacaklı üçüncü kişinin istihkak iddiasını kabul etmek zorunda değildir.

Alacaklı, malın gerçekte borçluya ait olduğunu, sunulan faturaların gerçeği yansıtmadığını, işlemlerin muvazaalı olduğunu veya üçüncü kişinin mülkiyet iddiasını kanıtlayamadığını ileri sürebilir.

Bu nedenle istihkak prosedürü yalnızca üçüncü kişinin belge sunmasıyla otomatik olarak sona ermez.

İstihkak İddiası Satışı Durdurur mu?

İstihkak iddiasının satışa etkisi, uygulanacak prosedüre ve icra mahkemesince verilebilecek kararlara göre değişebilir.

Özellikle İİK m.97 kapsamındaki süreçte takibin ertelenmesi veya devamına ilişkin kararlar önemlidir.

Bu nedenle “istihkak iddiasında bulundum, mal artık kesinlikle satılamaz” şeklinde bir varsayım doğru değildir.

Satış takvimi ayrıca takip edilmelidir.

İstihkak Davası Hangi Mahkemede Açılır?

Hacizde istihkak davaları bakımından görevli merci kural olarak icra mahkemesidir.

Ancak uygulanacak prosedürün İİK m.97 mi yoksa m.99 kapsamında mı olduğu, dava açma yükümlülüğünün hangi tarafta bulunduğu ve kanuni süreler mutlaka belirlenmelidir.

Yanlış mahkemeye veya yanlış prosedürle başvurulması hak kaybına neden olabilir.

İstihkak Davasında İspat Yükü Kimdedir?

İspat yükünün belirlenmesinde malın kimin zilyetliğinde bulunduğu ve İİK’daki mülkiyet karineleri önemlidir.

Mal borçlunun elindeyken haczedilmişse üçüncü kişinin iddiasını güçlü delillerle desteklemesi gerekebilir.

Mal üçüncü kişinin elindeyken haczedilmişse farklı bir karine ve prosedür söz konusu olabilir.

Bu nedenle istihkak davasında “fatura kimde?” sorusundan önce “mal haciz sırasında kimin elindeydi?” sorusu cevaplanmalıdır.

Borçlu ve Üçüncü Kişi Malı Birlikte Kullanıyorsa Ne Olur?

Bir mal borçlu ile üçüncü kişinin ortak kullanımında olabilir.

Örneğin aynı evde yaşayan eşlerin kullandığı eşyalar veya aynı işyerinde faaliyet gösteren iki şirketin ortak kullandığı makineler bakımından bu durum ortaya çıkabilir.

İİK m.97/a’daki mülkiyet karinesi bu tür durumlarda önem kazanabilir.

Mahkeme fiili kullanımın yanında malın edinilme ve ödeme belgelerini de değerlendirebilir.

İstihkak Davasında Tanık Dinlenebilir mi?

Somut uyuşmazlığın niteliğine göre tanık deliline başvurulması mümkün olabilir. Ancak ticari mallar ve yüksek değerli ekipmanlar bakımından yalnızca tanık anlatımlarına güvenmek risklidir.

Fatura, banka dekontu, ticari defter, sözleşme ve teslim belgesi gibi objektif kayıtların bulunması iddiayı önemli ölçüde güçlendirebilir.

Özellikle şirketler arasındaki istihkak uyuşmazlıklarında ticari kayıtların önemi büyüktür.

Bilirkişi İncelemesi Yapılabilir mi?

Evet. Özellikle makine, üretim ekipmanı veya seri numarasıyla belirlenebilen mallarda bilirkişi incelemesi gerekebilir.

Bilirkişi malın teknik özelliklerini, seri numarasını ve sunulan belgelerle uyumunu inceleyebilir.

Muhasebe kayıtlarının değerlendirilmesi gereken uyuşmazlıklarda mali müşavir bilirkişilerden de yararlanılması gündeme gelebilir.

İstihkak Davası Kabul Edilirse Ne Olur?

Mahkeme üçüncü kişinin istihkak iddiasını haklı bulursa ilgili mal üzerindeki haczin üçüncü kişinin hakkını ihlal eden sonuçları ortadan kaldırılır ve malın icra takibinde borçlunun malı olarak paraya çevrilmesinin önüne geçilebilir.

Kararın kesin sonucu, ileri sürülen hakkın niteliğine göre değerlendirilir.

Üçüncü kişi böylece kendi malının başkasının borcu nedeniyle satılmasını engelleyebilir.

İstihkak Davası Reddedilirse Ne Olur?

Üçüncü kişinin istihkak iddiası reddedilirse haciz ve satış işlemleri ilgili karar doğrultusunda devam edebilir.

Ayrıca kötü niyetli istihkak iddiaları bakımından İİK’da tazminata ilişkin sonuçlar gündeme gelebilir.

Bu nedenle yalnızca satış işlemini geciktirmek amacıyla gerçek dışı istihkak iddiasında bulunulması ciddi hukuki risk taşıyabilir.

Kötü Niyetli İstihkak İddiasında Tazminat İstenebilir mi?

Evet. İİK’daki şartların gerçekleşmesi halinde kötü niyetli taraf bakımından tazminat sonuçları ortaya çıkabilir.

Özellikle gerçek bir mülkiyet ilişkisi bulunmadığı halde haczi engellemek amacıyla muvazaalı belgeler hazırlanması, uyuşmazlığın niteliğine göre üçüncü kişi açısından ciddi sonuçlar doğurabilir.

Aynı şekilde haksız biçimde üçüncü kişinin malı üzerinde haczin sürdürülmesi halinde de kanundaki şartlara göre tazminat tartışması gündeme gelebilir.

İstihkak İddiası ile Tasarrufun İptali Davası Arasındaki Fark Nedir?

Bu iki dava birbirinden farklıdır.

İstihkak uyuşmazlığında temel soru “Haczedilen mal kime aittir?” şeklindedir.

Tasarrufun iptali davasında ise malın borçlu tarafından üçüncü kişiye devredilmiş olduğu kabul edilmekle birlikte, bu tasarrufun alacaklıya karşı hükümsüz hale getirilmesi amaçlanır.

Örneğin üçüncü kişi “Bu araç zaten yıllardır benim” diyorsa istihkak meselesi ortaya çıkabilir. Borçlu “Aracı geçen ay kardeşime sattım” diyorsa şartları varsa tasarrufun iptali gündeme gelebilir.

İstihkak İddiasında En Önemli 15 Delil

1. Satış faturası.
2. Banka ödeme dekontu.
3. Kredi kartı ödeme kayıtları.
4. Ticari defter kayıtları.
5. Sevk irsaliyesi.
6. Teslim tutanağı.
7. Finansal kiralama sözleşmesi.
8. Kira sözleşmesi.
9. Garanti belgesi.
10. Seri numarası kayıtları.
11. Demirbaş kayıtları.
12. Stok kayıtları.
13. Vergi ve muhasebe kayıtları.
14. Malın edinilme tarihini gösteren belgeler.
15. Malın fiili kullanımını gösteren diğer deliller.

İstihkak İddiasında Yapılan En Büyük 20 Hata

1. Haciz sırasında istihkak iddiasını tutanağa yazdırmamak.
2. Haczedilen malları tek tek belirtmemek.
3. Yedi günlük süreyi gözden kaçırmak.
4. Malın kimin elinde haczedildiğini değerlendirmemek.
5. İİK m.97 ve m.99 ayrımını yapmamak.
6. Yalnızca faturaya güvenmek.
7. Ödeme dekontlarını sunmamak.
8. Fatura ile seri numarasını eşleştirmemek.
9. Ticari defterleri inceletmemek.
10. Hacizden sonra belge üretmeye çalışmak.
11. Şirketler arasındaki organik bağı göz ardı etmek.
12. Aynı adres kullanımını açıklayamamak.
13. Kira sözleşmesini tek başına yeterli görmek.
14. Finansal kiralama belgelerini sunmamak.
15. Satış tarihini takip etmemek.
16. Dava açma yükünün hangi tarafta olduğunu yanlış belirlemek.
17. Tebligatları takip etmemek.
18. Muvazaa iddialarına karşı delil hazırlamamak.
19. Kötü niyet tazminatı riskini dikkate almamak.
20. Haciz tutanağını ayrıntılı incelemeden dava stratejisi belirlemek.

Örnek 1: İşyerindeki Makine Başka Şirkete Ait

Borçlu şirketin fabrikasında 3 milyon TL değerinde bir üretim makinesi haczedilmiş olsun. X şirketi makinenin kendisine ait olduğunu ve borçluya kiralandığını ileri sürsün.

X şirketinin yalnızca kira sözleşmesi sunması yerine makinenin satın alma faturası, banka ödeme kaydı, seri numarası, ticari defter kayıtları ve kira ödemelerini de sunması istihkak iddiasını güçlendirebilir.

Örnek 2: Borçlu Şirket Kapanıyor, Aynı Adreste Yeni Şirket Kuruluyor

A şirketinin yüksek miktarda icra borcu bulunurken şirket faaliyetini durdurmuş ve aynı adreste B şirketi çalışmaya başlamış olsun. Ortaklar veya yöneticiler arasında yakın ilişki bulunsun ve B şirketi işyerindeki bütün makinelerin kendisine ait olduğunu ileri sürsün.

Bu durumda yalnızca B şirketinin adına düzenlenmiş faturalar değil; şirketlerin kuruluş tarihleri, banka hareketleri, çalışanları, müşterileri, mal devirleri ve ticari faaliyetin devamlılığı da araştırılabilir.

Örnek 3: Leasing Aracı Haczediliyor

Borçlu şirketin kullandığı ticari aracın finansal kiralama şirketine ait olduğunu düşünelim.

Borçlunun borcu nedeniyle araç haczedildiğinde finansal kiralama şirketi sözleşme ve mülkiyet kayıtlarını sunarak istihkak iddiasında bulunabilir.

Aracın borçlunun kullanımında olması tek başına mülkiyetin borçluya ait olduğunu kesin olarak göstermeyebilir.

Örnek 4: Hacizden Bir Hafta Önce Fatura Düzenlenmiş

Borçlunun işyerindeki makineler haczedilmiş ve borçlunun kardeşine ait şirket makinelerin kendisine ait olduğunu iddia etmiş olsun. Sunulan faturalar hacizden yalnızca bir hafta önce düzenlenmiş olsun.

Bu durumda faturaların gerçek ticari işlemi yansıtıp yansıtmadığı araştırılabilir. Banka ödemeleri, malların teslim tarihi, muhasebe kayıtları ve tarafların ekonomik ilişkileri önem kazanır.

Alacaklı İstihkak İddiasıyla Karşılaşırsa Ne Yapmalıdır?

Alacaklı öncelikle haciz tutanağını ve üçüncü kişinin iddiasının dayandığı belgeleri incelemelidir.

Malın haciz sırasında kimin zilyetliğinde olduğu, borçlu ile üçüncü kişi arasında akrabalık veya şirket bağlantısı bulunup bulunmadığı, faturaların tarihi, ödeme kayıtları ve malların ne zamandan beri ilgili adreste bulunduğu araştırılmalıdır.

Özellikle yüksek değerli makine ve araçlarda üçüncü kişinin istihkak iddiasının kabul edilmesi, alacaklının önemli bir tahsilat kaynağını kaybetmesine neden olabilir.

Bu nedenle istihkak iddiasına karşı delillerin hızlı şekilde toplanması önemlidir.

Üçüncü Kişi Malı Haczedildiğinde Ne Yapmalıdır?

Üçüncü kişi öncelikle haciz tarihini ve haczi ne zaman öğrendiğini tespit etmelidir. Ardından haciz tutanağının örneği alınmalı ve malın mülkiyetini gösteren belgeler hazırlanmalıdır.

Fatura tek başına bırakılmamalı; mümkünse banka ödeme kaydı, sözleşme, teslim belgesi, seri numarası ve muhasebe kayıtlarıyla desteklenmelidir.

Ayrıca uygulanacak prosedürün İİK m.97 mi yoksa m.99 mu olduğu belirlenmeli ve kanuni süreler kaçırılmamalıdır.

Sıkça Sorulan Sorular

1. İcra takibinde istihkak iddiası nedir?

Haczedilen malın borçluya değil üçüncü kişiye ait olduğunun veya üçüncü kişinin mal üzerinde korunması gereken bir hakkının bulunduğunun ileri sürülmesidir.

2. İstihkak iddiası kaç gün içinde yapılır?

İİK m.96 kapsamında haczin öğrenilmesinden itibaren 7 günlük süre önemlidir. Somut olayda sürenin başlangıcı ayrıca belirlenmelidir.

3. İstihkak iddiasında bulununca haciz hemen kalkar mı?

Hayır. İddia tek başına haczi otomatik olarak kaldırmaz. İİK’daki istihkak prosedürü uygulanır.

4. Fatura istihkak davasını kazanmak için yeterli midir?

Her zaman değil. Fatura önemli bir delildir ancak banka ödemeleri, ticari defterler, teslim belgeleri ve seri numaralarıyla desteklenmesi gerekebilir.

5. Mal borçlunun işyerinde bulunuyorsa üçüncü kişi hak iddia edebilir mi?

Evet. Mal kiralanmış, finansal kiralama konusu olmuş veya başka bir nedenle üçüncü kişiye ait olabilir. Ancak üçüncü kişinin iddiasını güçlü delillerle desteklemesi önemlidir.

6. İİK 97 ile İİK 99 arasındaki fark nedir?

Temel farklardan biri malın haciz sırasında kimin zilyetliğinde bulunduğudur. Bu ayrım dava açma yükü ve uygulanacak prosedür bakımından önemli sonuçlar doğurur.

7. İstihkak davası hangi mahkemede açılır?

Hacizde istihkak uyuşmazlıklarında görevli merci kural olarak icra mahkemesidir.

8. Borçlunun eşine ait mal haczedilirse ne yapılabilir?

Eş, malın kendisine ait olduğunu ileri sürerek istihkak iddiasında bulunabilir. Ancak mülkiyet iddiasının somut delillerle desteklenmesi gerekir.

9. Leasing konusu mal borçlunun borcu için haczedilebilir mi?

Mülkiyet finansal kiralama şirketine aitse şirket mülkiyet hakkını ileri sürebilir ve istihkak prosedüründen yararlanabilir.

10. İstihkak davası reddedilirse mal satılabilir mi?

İstihkak iddiasının reddedilmesi halinde haciz ve satış işlemleri kararın ve takip dosyasının durumuna göre devam edebilir.

İstihkak İddiası Alacaklı ve Üçüncü Kişi Açısından Neden Önemlidir?

İstihkak uyuşmazlığı, icra takibinin sonucunu doğrudan etkileyebilir. Alacaklı açısından yüksek değerli bir makinenin üçüncü kişiye ait olduğunun kabul edilmesi önemli bir tahsilat imkanının kaybedilmesine neden olabilir. Üçüncü kişi açısından ise kendisine ait milyonlarca liralık bir malın başka kişinin borcu nedeniyle satılması ciddi zarar doğurabilir.

Bu nedenle istihkak dosyalarında yalnızca fatura kontrolü yapılması yeterli değildir. Zilyetlik, mülkiyet karineleri, ödeme kayıtları, ticari defterler, seri numaraları, taraflar arasındaki ekonomik ilişki ve haciz tarihi birlikte değerlendirilmelidir.

Özellikle aynı adreste faaliyet gösteren ilişkili şirketler, aile bireyleri arasındaki mal devirleri, hacizden kısa süre önce düzenlenen faturalar ve borçlu şirketin faaliyetinin yeni bir şirkete aktarılması gibi durumlarda uyuşmazlığın ayrıntılı incelenmesi gerekir.

İcra Takibinde İstihkak İddiası ve İstihkak Davalarında Hukuki Destek

Ankara, İstanbul, İzmir, Bursa ve Mersin başta olmak üzere Türkiye genelinde FFK Partner Hukuk ve Danışmanlık, hacizde istihkak iddiaları ve icra hukuku uyuşmazlıklarında hukuki destek sunmaktadır.

Av. Arb. Fırat Fesih Kaya tarafından özellikle üçüncü kişinin malının haczedilmesi, istihkak iddiasının ileri sürülmesi, İİK m.96-99 kapsamındaki süreçler, istihkak davası, haciz sırasında mülkiyet uyuşmazlıkları, şirketler arasındaki istihkak iddiaları, muvazaalı istihkak iddialarına karşı alacaklının korunması ve yüksek tutarlı alacakların tahsiline ilişkin süreçler değerlendirilmektedir.

İstihkak uyuşmazlıklarında kanuni sürelerin kısa olması ve uygulanacak prosedürün malın kimin elinde haczedildiğine göre değişebilmesi nedeniyle dosyanın haciz tutanağıyla birlikte erken aşamada incelenmesi önemlidir.

Haczedilen Malın Gerçek Sahibinin Kim Olduğunu Hukuken Değerlendirin

Size ait bir mal başka bir kişinin borcu nedeniyle haczedildiyse veya alacaklı olarak yaptırdığınız hacizde üçüncü kişi mal üzerinde istihkak iddiasında bulunduysa hızlı hareket edilmesi önemlidir. Yanlış prosedür veya kaçırılan süre, yüksek değerli mallar bakımından ciddi hak kaybına neden olabilir.

İstihkak iddiası, istihkak davası, üçüncü kişinin malının haczedilmesi ve icra yoluyla alacak tahsili konusunda FFK Partner Hukuk ve Danışmanlık bünyesinde Av. Arb. Fırat Fesih Kaya ve hukuk ekibiyle iletişime geçebilirsiniz.

Hemen Ara: 0312 434 22 22
WhatsApp / 7/24 Acil: 0532 769 22 22
E-posta: ffk@ffkpartnerhukuk.com.tr
Adres: Mevlana Bulvarı No:221, Yıldırım Tower, Balgat, Çankaya / Ankara