Riskli Yapı Tespiti Nasıl Yapılır? | 2026 Güncel Rehber

Riskli yapı tespiti nasıl yapılır? Kimler başvurabilir? Riskli yapı raporu nasıl alınır? İtiraz süreci, yıkım aşamaları, kentsel dönüşüm hakları ve 2026 güncel mevzuatı hakkında kapsamlı rehber.

Türkiye’nin deprem kuşağında yer alması nedeniyle yapı güvenliği, hem can güvenliği hem de mal varlığının korunması açısından büyük önem taşımaktadır. Özellikle eski binaların depreme dayanıklılığı konusunda yaşanan endişeler, riskli yapı tespiti işlemlerini son yıllarda en çok araştırılan hukuki konular arasına taşımıştır. Riskli yapı tespiti yalnızca bir teknik inceleme değil, aynı zamanda kentsel dönüşüm sürecini başlatan ve taşınmaz maliklerinin hak ve yükümlülüklerini doğrudan etkileyen önemli bir idari işlemdir.

2026 yılı itibarıyla riskli yapı tespiti işlemleri 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun, ilgili uygulama yönetmelikleri ve Riskli Yapıların Tespit Edilmesine İlişkin Esaslar çerçevesinde yürütülmektedir. Sürecin usule uygun şekilde işletilmesi; yıkım, tahliye, kira yardımı, faiz destekli kredi ve yeniden inşa süreçlerinin hukuka uygun ilerlemesi açısından büyük önem taşır.

FFK Partner Hukuk ve Danışmanlık bünyesinde faaliyet gösteren Av. Arb. Fırat Fesih Kaya, Ankara, İstanbul, İzmir, Mersin ve Bursa başta olmak üzere Türkiye genelinde riskli yapı tespiti sürecine başlanmadan önce tapu kayıtlarının, kat mülkiyeti durumunun ve mevcut hukuki ihtilafların ayrıntılı biçimde incelenmesini tavsiye etmektedir.

---

Riskli Yapı Nedir?

Riskli yapı;

ekonomik ömrünü tamamlamış veya bilimsel ve teknik verilere göre yıkılma ya da ağır hasar görme riski taşıdığı tespit edilen yapıdır.

Bir binanın eski olması tek başına riskli yapı sayılması için yeterli değildir. Yapının mevcut durumu, taşıyıcı sistemi, beton dayanımı, zemin özellikleri ve deprem performansı teknik incelemeler sonucunda değerlendirilir.

---

Riskli Yapı Tespitini Kimler Talep Edebilir?

Genel olarak;

• Tapu malikleri,
• Kat malikleri,
• Kanuni temsilciler,
• Yetkilendirilmiş vekiller,
• Bazı hâllerde ilgili idareler

riskli yapı tespiti sürecini başlatabilir.

Kat maliklerinden yalnızca birinin başvurusu dahi, gerekli şartların sağlanması hâlinde sürecin başlaması için yeterli olabilir.

---

Riskli Yapı Tespiti Hangi Kurumlar Tarafından Yapılır?

Riskli yapı tespitleri;

• Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından lisanslandırılmış kurum ve kuruluşlar,
• Bakanlığın yetki verdiği lisanslı teknik firmalar,
• Yetkili kamu kurumları

tarafından gerçekleştirilebilir.

Belediyeler her zaman doğrudan riskli yapı tespiti yapan kurum değildir. Tespit işleminin, Bakanlıkça lisanslandırılmış kuruluşlar tarafından yapılması gerekir.

---

Riskli Yapı Tespiti Nasıl Yapılır?

Riskli yapı incelemesi belirli teknik aşamalardan oluşur.

1. Başvuru Yapılması

İlk aşamada malik veya yetkili kişi lisanslı kuruluşa başvurur.

Başvuruda genellikle;

• tapu bilgileri,
• kimlik,
• yapı bilgileri

ibraz edilir.

---

2. Yerinde Teknik İnceleme

Uzman ekip tarafından binada inceleme yapılır.

Bu kapsamda;

• taşıyıcı sistem,
• kolonlar,
• kirişler,
• perde duvarlar,
• temel sistemi,
• çatlaklar,
• deformasyonlar

incelenir.

---

3. Beton ve Donatı Analizi

Gerekli görülen yapılarda;

• karot numunesi alınır,
• beton dayanımı ölçülür,
• donatı tespiti yapılır,
• çelik donatı yerleşimi incelenir.

İncelemeler ilgili teknik standartlara uygun şekilde yürütülür.

---

4. Zemin ve Statik Hesaplamalar

Yapının;

• deprem performansı,
• taşıma kapasitesi,
• mevcut yük durumu,
• mühendislik hesapları

değerlendirilir.

---

5. Riskli Yapı Raporunun Hazırlanması

Teknik inceleme tamamlandıktan sonra rapor hazırlanır ve elektronik sistem üzerinden Bakanlığa gönderilir.

Raporun uygun bulunması hâlinde yapı “riskli yapı” olarak kayıt altına alınır.

---

Riskli Yapı Kararı Nasıl Kesinleşir?

Hazırlanan rapor ilgili idare tarafından incelenir.

Maliklere gerekli bildirimler yapıldıktan sonra kanunda öngörülen itiraz süresi içinde itiraz edilmemesi veya yapılan itirazın reddedilmesi hâlinde riskli yapı kararı kesinleşir.

---

Riskli Yapı Kararına İtiraz Edilebilir mi?

Evet.

Hak sahipleri, mevzuatta belirtilen süre içerisinde riskli yapı tespitine karşı itiraz edebilir.

İtiraz üzerine dosya, teknik uzmanlardan oluşan ilgili kurul tarafından değerlendirilir.

Teknik ve hukuki açıdan eksik inceleme bulunduğu düşünülüyorsa idari yargı yollarına da başvurulabilir.

---

Riskli Yapı Kararı Sonrasında Ne Olur?

Kararın kesinleşmesinden sonra süreç şu şekilde devam eder:

• Yapının tahliyesi
• Elektrik, su ve doğalgaz işlemleri
• Yıkım süreci
• Kentsel dönüşüm projelendirmesi
• Müteahhit seçimi
• Yeni yapı ruhsatı
• İnşaat süreci
• Kat mülkiyetinin yeniden kurulması

Ayrıca şartları sağlayan hak sahipleri kira yardımı ve faiz destekli kredi başvurularında bulunabilir.

---

Riskli Yapı Tespitinde En Sık Yapılan Hatalar

Uygulamada en sık karşılaşılan hatalar şunlardır:

• Lisanssız firmalara başvurulması
• Teknik raporun incelenmeden kabul edilmesi
• İtiraz süresinin kaçırılması
• Tapu kayıtlarının kontrol edilmemesi
• Kat maliklerinin bilgilendirilmemesi
• Müteahhit seçiminin aceleye getirilmesi
• Hukuki danışmanlık alınmaması

---

Riskli Yapı ile Ağır Hasarlı Bina Aynı Şey midir?

Hayır.

Riskli yapı, 6306 sayılı Kanun kapsamında teknik inceleme sonucunda verilen hukuki bir statüdür.

Ağır hasarlı bina ise genellikle deprem sonrasında yapılan hasar tespit çalışmalarında kullanılan farklı bir değerlendirmedir.

Her iki kavram farklı hukuki sonuçlar doğurur.

---

Riskli Yapı Sürecinde Avukat Desteğinin Önemi

Riskli yapı kararı;

• mülkiyet hakkını,
• kira yardımlarını,
• kredi başvurularını,
• müteahhit sözleşmelerini,
• tapu işlemlerini,
• yıkım sürecini

doğrudan etkileyen sonuçlar doğurmaktadır.

Gayrimenkul ve idare hukuku alanında uzman bir avukat;

• riskli yapı sürecini hukuki açıdan inceler,
• itiraz süreçlerini takip eder,
• kat malikleri kararlarını değerlendirir,
• müteahhit sözleşmesini hazırlar,
• dava ve idari başvuruları yürütür,
• hak kayıplarının önlenmesine katkı sağlar.

---

2026 Güncel Değerlendirme

2026 yılında riskli yapı tespiti, kentsel dönüşüm sürecinin en kritik aşamalarından biri olmaya devam etmektedir. Lisanslı kuruluşlar tarafından hazırlanan teknik raporlar doğrultusunda yürütülen süreçte, hak sahiplerinin itiraz sürelerini kaçırmaması, raporun teknik yeterliliğini incelemesi ve dönüşüm sürecine ilişkin sözleşmeleri hukuki denetime tabi tutması büyük önem taşımaktadır. Özellikle büyükşehirlerde artan dönüşüm projeleri nedeniyle riskli yapı tespitinin ardından kira yardımı, kredi desteği ve yeni yapı sözleşmeleri gibi işlemler profesyonel hukuki danışmanlık gerektirebilmektedir.

---

Resmî Kurumlara Dış Bağlantı Önerileri

• Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı
• Kentsel Dönüşüm Başkanlığı
• Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü
• e-Devlet Kapısı
• AFAD

Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

1. Riskli yapı tespitini kim yaptırabilir?

Tapu malikleri veya kanunen yetkili kişiler başvuruda bulunabilir.

2. Her eski bina riskli yapı sayılır mı?

Hayır. Riskli yapı kararı yalnızca teknik inceleme sonucunda verilir.

3. Riskli yapı raporuna itiraz edilebilir mi?

Evet. Kanunda öngörülen süre içinde itiraz edilebilir.

4. Riskli yapı kararı kesinleşince bina hemen yıkılır mı?

Hayır. Tahliye, yıkım ve diğer işlemler mevzuatta belirlenen usule göre yürütülür.

5. Riskli yapı kararı kira yardımı hakkı sağlar mı?

Şartların sağlanması hâlinde kira yardımı ve diğer dönüşüm desteklerinden yararlanılabilir.

6. Riskli yapı tespiti için karot alınması zorunlu mudur?

Teknik değerlendirme kapsamında gerekli görülen yapılarda karot ve diğer testler uygulanabilir.

7. Riskli yapı raporu iptal edilebilir mi?

Hukuka veya tekniğe aykırı olduğu ileri sürülen raporlara karşı itiraz ve dava yolları kullanılabilir.

8. Avukat desteği almak gerekli midir?

Zorunlu değildir; ancak riskli yapı tespiti sonrasında başlayacak dönüşüm sürecinin hukuki açıdan doğru yönetilmesi için profesyonel destek alınması tavsiye edilir.

---

Uzman Hukuki Destek

Riskli yapı tespitleri, kentsel dönüşüm projeleri, kat malikleri kurulu kararları, müteahhit sözleşmeleri, kira yardımı başvuruları, dönüşüm kredileri, tapu işlemleri ve tüm gayrimenkul hukuku uyuşmazlıklarında FFK Partner Hukuk ve Danışmanlık olarak profesyonel avukatlık ve danışmanlık hizmeti sunuyoruz. Av. Arb. Fırat Fesih Kaya liderliğinde Ankara, İstanbul, İzmir, Mersin ve Bursa başta olmak üzere Türkiye genelindeki müvekkillerimize kapsamlı hukuki destek sağlamaktayız.

Telefon: 0312 434 22 22

WhatsApp: 0532 769 22 22

E-posta: ffk@ffkpartnerhukuk.com.tr

---

Bu makale genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Riskli yapı tespitine ilişkin süreçler ve hukuki sonuçlar somut olayın özelliklerine göre değişebileceğinden, hak kaybı yaşamamak adına uzman bir avukattan hukuki danışmanlık alınması tavsiye edilir.

---