Depo Yangınında Emtia ve Stok Zararının Sigortadan Tahsili Nasıl Yapılır? 2026 Güncel Rehber

Depo yangınında emtia ve stok zararının sigorta şirketinden tahsil edilebilmesi için öncelikle malların poliçede teminat altına alınmış olması, yangın tarihinde depoda bulunduğunun ispatlanması ve gerçek zarar miktarının doğru hesaplanması gerekir.

Stokların tamamen yanması veya kullanılamaz hâle gelmesi durumunda fiziki sayım yapılamaması, tazminat alınamayacağı anlamına gelmez. E-fatura, e-defter, envanter, depo giriş-çıkış kayıtları, sevk irsaliyeleri, ERP sistemi ve üretim belgeleri kullanılarak yangın tarihindeki stok miktarı geriye doğru hesaplanabilir.

Sigorta şirketinin eksper raporunda stok miktarını düşük belirlemesi, eksik sigorta uygulaması, yüksek sovtaj kesintisi yapması veya duman ve söndürme suyu nedeniyle bozulan malları sağlam kabul etmesi hâlinde yazılı itiraz ve ek ödeme talebinde bulunulabilir.

Depo Yangınında Stok Zararı Sigorta Kapsamında mıdır?

Yangın poliçesinde depoda bulunan emtia, ham madde, yarı mamul, mamul veya ticari mallar teminat altına alınmışsa yangın nedeniyle oluşan doğrudan maddi zarar poliçe limiti kapsamında karşılanabilir.

Yangın sigortası temel olarak yangın, yıldırım ve infilakın sigortalı mallarda doğrudan neden olduğu maddi zararları güvence altına alır. Duman, buhar, yüksek ısı, söndürme suyu, köpük ve itfaiye müdahalesi nedeniyle ortaya çıkan zararlar da yangınla doğrudan bağlantılıysa değerlendirmeye alınabilir.

Ancak poliçede yalnızca bina veya demirbaş teminatı bulunması, depodaki stokların kendiliğinden sigortalı olduğu anlamına gelmez. Poliçe cetvelinde emtia veya stok için ayrıca sigorta bedeli bulunup bulunmadığı kontrol edilmelidir.

Hangi Stoklar Teminat Kapsamında Olabilir?

Poliçenin kapsamına göre şu mallar sigortalanabilir:

• Satışa hazır ticari emtia
• Ham maddeler
• Yarı mamul ürünler
• Tamamlanmış mamuller
• Ambalaj ve paketleme malzemeleri
• Yedek parçalar
• Sarf malzemeleri
• İthal edilmiş ancak henüz satılmamış ürünler
• Soğuk hava deposundaki ürünler
• Depolar arası transfer hâlindeki mallar
• Konsinye mallar
• Üçüncü kişilere ait emanet mallar

Sigortalıya ait olmayan konsinye, emanet veya ariyet malların teminat kapsamında olması için poliçede özel düzenleme bulunması gerekebilir. Yalnızca malların depoda bulunması, üçüncü kişilere ait bütün emtianın otomatik olarak sigortalandığı anlamına gelmez.

Yangından Hemen Sonra Ne Yapılmalıdır?

Depo yangınından sonra öncelikle can güvenliği sağlanmalı ve itfaiyeye haber verilmelidir. Yangın kontrol altına alındıktan sonra sigorta şirketine gecikmeden hasar ihbarı yapılmalıdır.

Sigorta eksperi inceleme yapmadan hasarlı stoklar kontrolsüz biçimde taşınmamalı veya imha edilmemelidir. Güvenlik, sağlık veya çevre riski nedeniyle acil taşıma gerekiyorsa işlemler ayrıntılı şekilde belgelenmelidir.

Şu adımların atılması önemlidir:

1. Yangın alanının fotoğraf ve videoları çekilmelidir.
2. İtfaiye raporu ve olay yeri belgeleri alınmalıdır.
3. Kamera kayıtlarının silinmesi önlenmelidir.
4. Hasarlı ve sağlam ürünler ayrılmalıdır.
5. Ürünlerin marka, tür ve miktarları kaydedilmelidir.
6. Taşınan veya imha edilen mallar için tutanak düzenlenmelidir.
7. Kantar fişi ve bertaraf belgeleri alınmalıdır.
8. Sigorta eksperinin inceleme yapmasına imkân verilmelidir.
9. Zararı büyütmemek için gerekli koruma tedbirleri alınmalıdır.
10. Bütün yazışma ve bildirimler yazılı yapılmalıdır.

Yangın alanının erken temizlenmesi, hasarın miktarı ve nedeni konusunda sigorta şirketinin itirazına yol açabilir.

Yangın Tarihindeki Stok Miktarı Nasıl Belirlenir?

Stokların tamamının yanması nedeniyle fiziki sayım yapılamıyorsa ticari kayıtlar kullanılarak kaydi stok hesabı yapılabilir.

Genel hesaplama yaklaşımı şöyledir:

Dönem başı stoku + stok girişleri – satış, sevk ve tüketimler = Yangın tarihindeki beklenen stok

Bu hesaplamada iadeler, depolar arası transferler, üretime verilen ham maddeler, fireler, promosyonlar ve henüz faturalanmamış sevkiyatlar da dikkate alınmalıdır.

Stok miktarının ispatında şu belgeler kullanılabilir:

• Envanter defteri
• E-defter kayıtları
• E-fatura ve e-arşiv faturaları
• Alış ve satış faturaları
• Sevk irsaliyeleri
• Depo giriş ve çıkış fişleri
• ERP ve stok takip kayıtları
• Üretim ve sarf belgeleri
• Gümrük beyannameleri
• İthalat faturaları
• Banka ödeme kayıtları
• Önceki stok sayım tutanakları
• Sipariş ve teslim belgeleri
• Kamera görüntüleri
• Mali müşavir kayıtları

Sigorta şirketinin yalnızca son envanter defterini esas alması yeterli olmayabilir. Envanter tarihinden yangın tarihine kadar gerçekleşen bütün stok hareketleri hesaba katılmalıdır.

Stok Zararının Değeri Nasıl Hesaplanır?

Stok zararı belirlenirken ürünlerin niteliğine uygun değerleme yöntemi kullanılmalıdır. Ticari mallarda alış maliyeti; imal edilen ürünlerde ham madde, doğrudan işçilik ve üretim giderleri incelenebilir.

Stokun gelecekteki satış fiyatı her durumda doğrudan sigorta değeri olarak kabul edilmez. Satış fiyatının içinde bulunan beklenen ticari kâr, stok hasarından ayrı olarak yangına bağlı kâr kaybı teminatı kapsamında değerlendirilebilir.

Değerleme sırasında şu unsurlar önem taşır:

• Ürünün yangın tarihindeki alış maliyeti
• Üretim maliyetleri
• Döviz kuru
• Nakliye ve gümrük giderleri
• Stok değerleme yöntemi
• Ürünün kullanım ve son kullanma süresi
• Teknolojik veya ticari eskime
• KDV’nin işletme açısından indirilebilir olup olmadığı
• Hasarlı malların kalan ekonomik değeri
• Poliçedeki değerleme şartları

Muhasebedeki kayıtlı bedel, gerçek zararı her durumda doğru göstermeyebilir. Özellikle dövizle alınan veya fiyatı hızla değişen ürünlerde güncel tedarik maliyeti ayrıca incelenmelidir.

Duman ve Söndürme Suyundan Zarar Gören Mallar Karşılanır mı?

Ürünlerin doğrudan yanmamış olması, hasarsız oldukları anlamına gelmez. Duman, is, yüksek ısı, su, köpük veya kimyasal söndürme maddeleri ürünlerin ticari değerini tamamen ortadan kaldırabilir.

Özellikle şu ürünlerde ayrıntılı teknik inceleme yapılmalıdır:

• Gıda ve içecek
• İlaç ve medikal ürünler
• Kozmetik
• Tekstil
• Elektronik cihazlar
• Kimyasal ürünler
• Otomotiv yedek parçaları
• Ambalajlı tüketim ürünleri
• Soğuk zincir ürünleri

Sigorta şirketi ambalajı sağlam görünen ürünleri kullanılabilir kabul edebilir. Buna karşılık laboratuvar raporu, üretici görüşü, hijyen incelemesi veya yetkili kurum kararıyla ürünlerin satışının ve kullanımının mümkün olmadığı ispatlanabilir.

Soğuk Hava Deposundaki Ürünler İçin Ödeme Alınabilir mi?

Yangın nedeniyle elektrik kesilmesi veya soğutma sisteminin bozulması sonucunda ürünler zarar görebilir. Bu zararın karşılanabilmesi için poliçede soğutucu cihaz bozulması, sıcaklık değişimi, emtia bozulması veya benzeri ek teminatların bulunması gerekebilir.

Yangının ürünlere doğrudan zarar vermesi ile elektrik kesintisi nedeniyle sıcaklık değişiminden doğan zarar aynı şekilde değerlendirilmeyebilir. Poliçedeki özel şartlar ve illiyet bağı dikkatle incelenmelidir.

Ürün sıcaklık kayıtları, alarm sistemi verileri, jeneratör kayıtları ve soğuk zincir takip belgeleri korunmalıdır.

Eksik Sigorta Stok Tazminatını Nasıl Etkiler?

Yangın tarihindeki gerçek stok değeri poliçedeki stok sigorta bedelinden yüksekse eksik sigorta kesintisi uygulanabilir. Kısmi hasarlarda sigorta şirketi, sigorta bedelinin gerçek stok değerine oranına göre ödeme yapabilir.

Örneğin yangın tarihinde gerçek stok değeri 20 milyon TL, poliçedeki stok sigorta bedeli ise 12 milyon TL ise sigortalılık oranı yüzde 60’tır. Yangında 10 milyon TL tutarında stok zarar görmüşse sigorta şirketi, diğer poliçe hükümleri saklı kalmak üzere 6 milyon TL üzerinden hesaplama yapabilir.

Ancak sigorta şirketinin gerçek stok değerini olduğundan yüksek belirlemesi, eksik sigorta oranını hatalı şekilde artırabilir. Gerçek değer hesabı bağımsız mali incelemeyle denetlenmelidir.

Stoklar Sürekli Değişiyorsa Eksik Sigorta Nasıl Önlenir?

Depolardaki stok miktarı sezon, ithalat, üretim veya satış dönemlerine göre değişebilir. Poliçe başında yeterli olan stok bedeli, yıl içinde yetersiz kalabilir.

Dalgalı stok bulunan işletmelerde şu seçenekler değerlendirilebilir:

• Azami stok bedeli üzerinden sigorta
• Aylık veya dönemsel stok bildirimi
• Değişken stok teminatı
• İlk ateş esaslı teminat
• Enflasyon ve değer artış klozu
• Dövize endeksli sigorta bedeli
• Birden fazla depo için müşterek limit

Bu yöntemlerin uygulanabilmesi için poliçede açık düzenleme bulunmalıdır. Stok miktarındaki önemli artışların sigorta şirketine zamanında bildirilmesi gerekir.

Sovtaj Kesintisi Nedir?

Yangından sonra tamamen yok olmayan ve satılabilir veya geri dönüştürülebilir değeri bulunduğu kabul edilen malların kalan değerine sovtaj denir. Sigorta şirketi, bu değeri tazminattan indirebilir.

Ancak sovtaj bedeli varsayımsal olarak belirlenemez. Hasarlı malların gerçekten satılıp satılamayacağı ve piyasa değeri somut tekliflerle gösterilmelidir.

Gıda, ilaç, kozmetik veya güvenlik riski taşıyan ürünlerin satılması mümkün değilse yüksek sovtaj kesintisine itiraz edilebilir. Malların imha edilmesi gerekiyorsa yetkili firma belgeleri ve imha tutanakları alınmalıdır.

Sigorta şirketinin sovtaj mallarını devralmasıyla malları sigortalıda bırakması farklı sonuçlar doğurabilir. Aynı ekonomik değer iki kez tazminattan düşülemez.

Başkasına Ait Depoda Bulunan Malları Hangi Sigorta Karşılar?

Emtia sahibinin malları profesyonel bir depo işletmesinde bulunuyorsa birden fazla sigorta ve sorumluluk ilişkisi gündeme gelebilir.

Mal sahibinin kendi emtia sigortası zararı karşılayabilir. Depo işletmesinin kusuru varsa depo işletmesine veya sorumluluk sigortacısına başvuru yapılabilir. Depo işletmesinin yangın poliçesinde üçüncü kişilere ait emanet mallar teminat altına alınmış olabilir.

Ancak aynı zarar için birden fazla taraftan toplam zararı aşan ödeme alınamaz. Ödeme yapan sigorta şirketi, şartları varsa sorumlu depo işletmesine rücu edebilir.

Eksper Raporuna Nasıl İtiraz Edilir?

Sigorta şirketinden eksper raporu, stok sayım listesi ve ayrıntılı tazminat hesaplama tablosu istenmelidir. Raporda şu hususlar kontrol edilmelidir:

• Kabul edilen stok miktarı
• Reddedilen faturalar
• Kullanılan birim maliyet
• Eksik sigorta oranı
• Muafiyet tutarı
• Sovtaj kesintisi
• Kullanılabilir kabul edilen ürünler
• Döviz kuru
• KDV uygulaması
• Poliçe limiti

Bağımsız mali müşavir, emtia uzmanı veya sigorta eksperinden karşı rapor alınarak sigorta şirketine yazılı ek ödeme başvurusu yapılabilir. Talep edilen bakiye tazminat tutarı açıkça gösterilmelidir.

Stok Tazminatı Ödenmezse Hangi Yollara Başvurulabilir?

Sigorta şirketine yazılı başvuru yapılmasına rağmen ödeme yapılmaması veya eksik ödeme yapılması durumunda şartlarına göre Sigorta Tahkim Komisyonuna başvurulabilir.

Uyuşmazlığın kapsamına göre görevli mahkemede dava açılması da mümkündür. Ticari para alacağına ilişkin davalarda dava şartı arabuluculuk gündeme gelebilir.

Sigorta şirketinin tazminat borcu muaccel olmasına rağmen ödeme yapmaması hâlinde bakiye tazminatla birlikte faiz talep edilmesi de mümkündür. Sigorta şirketiyle görüşmeler devam ediyor olsa bile zamanaşımı süreleri ayrıca takip edilmelidir.

Ankara, İstanbul, İzmir, Mersin ve Bursa gibi lojistik ve ticaret merkezlerinde depo yangınları yüksek tutarlı emtia zararlarına neden olabilmektedir. FFK PARTNER HUKUK VE DANIŞMANLIK tarafından incelenen depo yangını dosyalarında stok miktarı, ürün maliyeti, eksik sigorta ve sovtaj hesaplarının birlikte değerlendirilmesi önem taşımaktadır. Av. Arb. Fırat Fesih Kaya, yangın sonrasında ürünler taşınmadan veya imha edilmeden önce delillerin eksiksiz şekilde korunması gerektiğini vurgulamaktadır.

Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

1. Depoda tamamen yanan stoklar için sigortadan ödeme alınabilir mi?

Evet. Stokların poliçede teminat altında olması ve yangın tarihindeki miktar ile değerinin ispatlanması gerekir.

2. Fiziki sayım yapılamıyorsa stok miktarı nasıl belirlenir?

E-fatura, envanter, ERP, depo giriş-çıkış ve satış kayıtları kullanılarak geriye dönük stok hesabı yapılabilir.

3. Faturası bulunmayan ürünler için tazminat alınabilir mi?

Fatura eksikliği talebi zorlaştırır. Ancak diğer ticari ve elektronik kayıtlarla malların varlığı ve değeri ispatlanabilir.

4. Duman ve söndürme suyundan bozulan ürünler karşılanır mı?

Yangınla bağlantı kurulması ve ürünlerin kullanılamaz olduğunun teknik belgelerle ispatlanması hâlinde karşılanabilir.

5. Sigorta şirketi satış fiyatı üzerinden ödeme yapar mı?

Her durumda yapmaz. Stokun niteliği ve poliçedeki değerleme yöntemine göre maliyet değeri esas alınabilir.

6. Eksik sigorta varsa tazminat tamamen reddedilir mi?

Hayır. Şartları bulunuyorsa kısmi hasarda sigortalılık oranına göre kesinti yapılabilir.

7. Hasarlı mallara sovtaj kesintisi yapılabilir mi?

Gerçek ve ispatlanabilir bir ekonomik değer bulunuyorsa yapılabilir. Varsayımsal veya aşırı sovtaj bedeline itiraz edilebilir.

8. Başkasına ait depoda yanan mallar için kim sorumludur?

Mal sahibinin sigortası, depo işletmesi ve depo işletmesinin sorumluluk sigortası somut olayın özelliklerine göre değerlendirilebilir.

9. Stok tazminatı ile kâr kaybı birlikte istenebilir mi?

Poliçede ilgili teminatlar bulunuyorsa stok zararı ile yangına bağlı kâr kaybı ayrı zarar kalemleri olarak talep edilebilir.

10. Sigorta şirketi eksik ödeme yaparsa ne yapılabilir?

Bağımsız raporla yazılı ek ödeme başvurusu yapılabilir; sonuç alınamazsa Sigorta Tahkim Komisyonuna veya görevli mahkemeye başvurulabilir.

Bu makale genel bilgilendirme amaçlı olup, herhangi bir hak kaybına uğramamak adına kendi özel durumunuz için avukatınıza danışmanızı tavsiye ederiz.

Uzman Hukuki Destek

Hak kaybı yaşamamak için uzman desteği şarttır. Ankara, İstanbul ve İzmir başta olmak üzere Türkiye genelinde hizmet veren depo yangını ve sigorta hukuku alanında uzman avukat ile çalışarak haklarınızı güvence altına alabilirsiniz. Depo yangınlarında emtia ve stok zararının hesaplanması, eksik sigorta, sovtaj ve eksik tazminat uyuşmazlıklarında FFK Partner Hukuk ve Danışmanlık olarak profesyonel hukuki destek sunuyoruz.

Hemen Ara: 0312 434 22 22
WhatsApp: 0532 769 22 22
E-posta: ffk@ffkpartnerhukuk.com.tr
Adres: Mevlana Bulvarı No:221, Yıldırım Tower, Balgat, Çankaya / Ankara