
Şirket Ortağının Kişisel Borcu Nedeniyle Şirket Mallarına Haciz Gelir mi? 2026 Hukuki Rehber
17 Ağustos 2026
Hacizli Şirket Hissesi Devredilebilir mi? 2026 Hukuki Rehber
17 Ağustos 2026Borçlu şirket ortağının limited veya anonim şirket hissesine haciz nasıl konulur? Pay haczi, haczin şirkete bildirilmesi, pay defteri, değer tespiti, satış talebi, cebri satış ve ihale süreci hakkında 2026 güncel rehber.
Borçlunun banka hesabında yeterli para bulunmaması, adına kayıtlı taşınmaz veya araçların borcu karşılamaması, özellikle yüksek tutarlı ticari alacaklarda tahsilatı ciddi biçimde zorlaştırabilir. Ancak borçlunun bir limited veya anonim şirkette pay sahibi olması hâlinde şirket payı da ekonomik değeri bulunan bir malvarlığı unsuru olduğundan cebri icra kapsamında haczedilebilir. Türk Ticaret Kanunu’nun 133. maddesi sermaye şirketlerinde borçlu ortağa ait senede bağlanmış veya bağlanmamış payların haczedilebilmesine imkân tanımaktadır. Pay haczi sonucunda alacaklı doğrudan şirket ortağı olmaz; öncelikle borçlunun payı üzerinde haciz tesis edilir. Borç ödenmez ve gerekli icra işlemleri süresinde gerçekleştirilirse haczedilen payın satışının talep edilmesi ve satış bedelinden alacağın tahsil edilmesi gündeme gelebilir. Bu nedenle şirket hissesi haczi özellikle önemli şirketlerde payı bulunan ancak görünürde başka malvarlığı olmayan borçlular bakımından etkili bir tahsil yöntemi olabilir.
Şirket Hissesi Haczedilebilir mi?
Evet. Şirket payı ortağın malvarlığının bir parçasıdır. Borçlu kişinin bir limited veya anonim şirkette pay sahibi olması hâlinde alacaklı, cebri icra takibi kapsamında bu payın haczini talep edebilir. TTK m.133 sermaye şirketlerinde alacaklının borçlu ortağa ait senede bağlanmış veya bağlanmamış payları haczettirebilmesini öngörmektedir. Bu nedenle limited şirket payının fiziksel bir hisse senedine bağlanmamış olması hacze engel değildir.
Pay haczinde önemli olan borçlu ortağın gerçekten şirkette pay sahibi olduğunun tespit edilmesi ve payın hukuki niteliğine uygun haciz işlemlerinin gerçekleştirilmesidir.
Şirket Payı Haczi ile Şirket Mallarının Haczi Aynı Şey midir?
Hayır. Borçlu ortağın kişisel borcu nedeniyle haczedilen şey şirkete ait fabrika, araç, banka hesabı veya makineler değildir. Şirket tüzel kişiliği ortağın kişiliğinden ayrıdır. Bu nedenle ortağın kişisel alacaklısı kural olarak şirketin doğrudan malvarlığına yönelmez.
Alacaklı, borçlunun şirkette sahip olduğu ortaklık payına ve ortaklıktan kaynaklanan haczedilebilir ekonomik haklarına yönelir.
Örneğin A’nın B’ye 10 milyon TL kişisel borcu bulunmakta ve A, X Ltd. Şti.’nin yüzde 40 ortağıysa B’nin hedefi X Ltd. Şti.’nin banka hesabı değil, A’nın şirketteki yüzde 40 payı olabilir.
Limited Şirket Hissesi Haczedilebilir mi?
Evet. Limited şirket esas sermaye payı haczedilebilir. Payın senede bağlanmamış olması haczi engellemez. Uygulamada limited şirket paylarının haczinde şirket kayıtları, pay defteri, ticaret sicili bilgileri ve icra müdürlüğünün şirkete yaptığı bildirimler önem taşır.
Özellikle borçlunun şirketteki pay oranının ve nominal değerinin doğru tespit edilmesi gerekir. Ancak nominal değer ile payın gerçek ekonomik değerinin aynı olmadığı unutulmamalıdır.
Anonim Şirket Payı Haczedilebilir mi?
Evet. Ancak anonim şirketlerde payın niteliğine göre haciz usulü değişebilir. Payın senede bağlanıp bağlanmadığı, nama veya hamiline yazılı olması ve kayden izlenen bir pay olup olmadığı önemlidir. Pay senetleri ve kaydi sistem kapsamındaki paylarda ilgili özel düzenlemelerin dikkate alınması gerekir.
Dolayısıyla anonim şirket pay haczinde yalnızca ticaret sicili kayıtlarına bakılarak işlem yapılması her zaman yeterli değildir.
Şirket Hissesine Haciz Konulmasının İlk Şartı Nedir?
Öncelikle borçlu hakkında hukuken geçerli bir cebri icra sürecinin bulunması gerekir. Alacaklı ilamlı, ilamsız veya alacağın niteliğine uygun başka bir takip yoluyla icra takibi başlatmış olabilir. Takibin haciz aşamasına gelmesinden sonra borçlunun malvarlığı araştırılarak şirketteki paylarına yönelinmesi mümkündür.
Pay haczi bağımsız bir dava değildir. Çoğu durumda devam eden icra takibi içerisindeki haciz işlemlerinden biridir.
Borçlunun Hangi Şirketlerde Ortak Olduğu Nasıl Öğrenilir?
Yüksek tutarlı alacaklarda hacizden önce borçlunun malvarlığının sistematik şekilde araştırılması önemlidir. Ticaret sicili kayıtları, şirket ortaklık yapıları ve icra dosyasında kullanılabilen elektronik sorgulama imkânları değerlendirilerek borçlunun şirket ortaklıkları tespit edilmeye çalışılır.
Ancak özellikle anonim şirketlerde bütün pay sahiplerinin her zaman ticaret sicilinden görülemeyeceği unutulmamalıdır. Şirket türüne ve pay yapısına göre farklı araştırma yöntemleri gerekebilir.
Pay Haczi Nasıl Talep Edilir?
Borçlunun belirli bir şirkette pay sahibi olduğu tespit edildiğinde alacaklı veya vekili icra müdürlüğünden borçluya ait payın haczedilmesini talep eder. Talepte şirketin unvanı, mümkünse ticaret sicili bilgileri, borçlunun pay oranı ve bilinen diğer bilgiler belirtilir.
İcra müdürlüğü payın niteliğine göre gerekli haciz işlemlerini gerçekleştirir ve ilgili yerlere bildirim yapar.
Limited Şirket Payının Haczi Şirkete Bildirilir mi?
Evet. Pay haczinin şirket tarafından bilinmesi özellikle borçlu ortağın pay üzerinde tasarruf etmeye çalışmasının önlenmesi ve ortaklıktan kaynaklanan ekonomik hakların korunması bakımından önemlidir.
TTK m.133 kapsamında haczin pay defterine işlenmesi öngörülmektedir. Talep üzerine ticaret siciline bildirim de gündeme gelebilir.
Pay Defterine Haciz Şerhi Konulur mu?
Sermaye şirketlerindeki pay haczinde pay defteri önemli kayıtlardan biridir. Haczin şirkete bildirilmesinin ardından ilgili kaydın pay defterine işlenmesi gerekir. Böylece şirket borçlu ortağın payı üzerinde haciz bulunduğunu öğrenmiş olur.
Ancak pay defterindeki kayıt tek başına bütün haciz prosedürünün yerine geçtiği şeklinde değerlendirilmemelidir. Payın türüne göre icra hukukundaki diğer işlemler de tamamlanmalıdır.
Ticaret Siciline Haciz Bildirilebilir mi?
TTK m.133 kapsamında haczin talep üzerine ticaret siciline bildirilmesi mümkündür. Özellikle limited şirketlerde pay üzerindeki haczin görünürlüğünün sağlanması ve sonradan gerçekleştirilebilecek işlemlerde üçüncü kişilerin durumdan haberdar olması açısından sicil bildirimi önem taşıyabilir.
Haciz Konulduktan Sonra Borçlu Hissesini Satabilir mi?
Haciz tesis edildikten sonra borçlunun pay üzerinde alacaklının cebri icra hakkını etkisiz bırakacak şekilde serbestçe tasarruf etmesi mümkün değildir. Hacizden sonra gerçekleştirilen pay devirlerinin haciz üzerindeki etkisi cebri icra hükümlerine göre değerlendirilir.
Borçlu ortağın haciz konulduktan sonra payını eşine, kardeşine veya başka bir kişiye devretmesi haczi kendiliğinden ortadan kaldırmaz.
Hacizden Önce Pay Devredilmişse Ne Olur?
En önemli uyuşmazlıklardan biri budur. Borçlu, icra takibini veya yaklaşan haczi öğrendikten sonra şirket paylarını yakınlarına devretmiş olabilir.
Örneğin borçlu, gerçek değeri 30 milyon TL olduğu ileri sürülen yüzde 50 şirket payını takipten kısa süre önce kardeşine çok düşük bir bedelle devretmiş olabilir. Bu durumda doğrudan pay haczi mümkün olmayabilir çünkü pay artık görünürde borçlu adına değildir. Ancak şartları oluşuyorsa tasarrufun iptali veya işlemin niteliğine göre muvazaaya dayalı hukuki yollar değerlendirilebilir.
Pay Haczi Alacaklıyı Şirket Ortağı Yapar mı?
Hayır. Bu ayrım çok önemlidir. Haciz koyduran alacaklı şirket ortağı hâline gelmez. Haciz, alacaklıya borçlunun payının ekonomik değerinden cebri icra yoluyla yararlanma imkânı verir.
Dolayısıyla haciz alacaklısı yalnızca haciz nedeniyle genel kurula katılıp oy kullanamaz, şirket yönetimine müdahale edemez veya şirket defterlerini ortak sıfatıyla inceleyemez.
Haciz Konulan Ortak Oy Kullanabilir mi?
Payın haczedilmesi ortaklık sıfatını tek başına sona erdirmediğinden borçlu ortak kural olarak ortaklığını sürdürür. Ancak pay üzerindeki ekonomik tasarruf yetkisi haciz nedeniyle sınırlandırılmıştır.
Pay daha sonra cebri icra yoluyla satılır ve başka kişiye geçerse ortaklık sıfatında değişiklik meydana gelebilir.
Kâr Payına da Haciz Konulabilir mi?
Evet. TTK m.133 uyarınca alacaklı, borçlu ortağın kâr payını da haczettirebilir. Dolayısıyla şirket payının kendisinin yanında paydan kaynaklanan ekonomik hakların haczi de önemli bir tahsil yöntemi olabilir.
Örneğin borçlu yüzde 30 pay sahibi olduğu şirketten 5 milyon TL kâr payı alacaksa bu alacak üzerinde haciz uygulanması, payın satışını beklemeden tahsil imkânı sağlayabilir.
Tasfiye Payı Haczedilebilir mi?
Evet. Şirket tasfiye sürecine girmişse ortağın tasfiye sonucunda elde edeceği ekonomik değer de haczin konusu olabilir. Özellikle faaliyetini sona erdiren ancak önemli taşınmaz veya nakit varlığı bulunan şirketlerde tasfiye payı ciddi ekonomik değer taşıyabilir.
Ortağın Şirketten Olan Alacakları Haczedilebilir mi?
Evet. Borçlu ortak şirkete borç para vermiş veya ortak cari hesabından dolayı şirketten alacaklı olabilir. Böyle bir durumda şirket payından ayrı olarak borçlunun şirketten olan alacağına da haciz uygulanabilir.
Bu noktada İcra ve İflas Kanunu m.89 kapsamındaki üçüncü kişilerdeki hak ve alacakların haczi mekanizması önem kazanabilir.
Şirkete 89/1 Haciz İhbarnamesi Gönderilebilir mi?
Şirketin borçlu ortağa karşı bir borcu bulunduğu düşünülüyorsa şirkete haciz ihbarnamesi gönderilebilir. Örneğin şirketin ortağa 3 milyon TL cari hesap borcu bulunuyorsa alacaklı bu alacağın haczedilmesini talep edebilir.
Şirketin haciz ihbarnamesini süresinde ve doğru şekilde cevaplamaması ciddi hukuki sonuçlar yaratabileceğinden bu tür tebligatlar mutlaka dikkatle incelenmelidir.
Pay Haczi Sonrasında Hisse Hemen Satılır mı?
Hayır. Haciz ile satış farklı aşamalardır. Önce pay üzerinde haciz tesis edilir. Borcun ödenmemesi hâlinde alacaklının ayrıca kanuni süre içerisinde satış talebinde bulunması gerekir.
Bu nedenle “hisseye haciz geldi, şirket ortaklığım hemen bitti” düşüncesi doğru değildir.
Haczedilen Hissenin Satışını Kim Talep Eder?
Kural olarak haciz koyduran alacaklı, icra dosyasında satış talebinde bulunur. Satış talebinin İcra ve İflas Kanunu’nda öngörülen süreler içerisinde gerçekleştirilmesi gerekir. Sürelerin kaçırılması haczin devamı ve satış hakkı bakımından ciddi sonuçlar doğurabilir.
Bu nedenle pay haczi dosyalarında yalnızca haczin konulması yeterli görülmemeli, satış süreci ayrıca takip edilmelidir.
Haczedilen Şirket Payının Satış Talebi Süresi Nedir?
Haczedilen mal ve hakların satışına ilişkin İcra ve İflas Kanunu’ndaki güncel süreler uygulanır. Payın hukuki niteliğinin taşınır veya hak olarak değerlendirilmesi, satış prosedürü ve ilgili özel hükümler somut dosyada birlikte incelenmelidir. Uygulamada satış talebi süresinin geçirilmesi ciddi hak kayıplarına yol açabileceğinden haciz tarihi ve satış isteme süresi dosya bazında mutlaka takip edilmelidir.
Satış Talebi Yapılmazsa Haciz Düşer mi?
Kanunda öngörülen sürede satış istenmemesi hâlinde haczin hukuki durumu bakımından İcra ve İflas Kanunu hükümleri devreye girer. Bu nedenle alacaklının yalnızca paya haciz koydurup dosyayı yıllarca işlem yapmadan bırakması güvenli bir tahsil stratejisi değildir.
Haciz tarihinden itibaren satış takviminin oluşturulması gerekir.
Şirket Hissesinin Satış Değeri Nasıl Belirlenir?
Pay satışlarında en önemli konulardan biri gerçek ekonomik değerin belirlenmesidir. Şirket payının nominal değeri ile piyasa değeri çoğu zaman aynı değildir.
Örneğin borçlu kişinin limited şirkette nominal değeri 500.000 TL olan yüzde 50 payı bulunabilir. Ancak şirketin 100 milyon TL değerinde taşınmazı, güçlü müşteri portföyü ve yüksek kârlılığı varsa bu payın ekonomik değeri nominal değerin çok üzerinde olabilir.
Değer tespitinde şirketin aktifleri, borçları, özkaynakları, taşınmazları, makineleri, gelirleri, kârlılığı, sözleşmeleri ve başka ekonomik unsurlar dikkate alınabilir.
Şirketin Borçları Hisse Değerini Etkiler mi?
Evet. Şirketin malvarlığı kadar borçları da pay değerinin belirlenmesinde önemlidir. Yüksek borçluluğa sahip veya borca batık bir şirketin nominal olarak yüksek görünen payı gerçekte çok düşük ekonomik değere sahip olabilir.
Bu nedenle pay haczinden önce şirketin ekonomik durumunun araştırılması alacaklı açısından önemlidir. Değeri bulunmayan bir şirket payının haczedilip satışının istenmesi tahsilat sağlamadığı gibi ek masraf yaratabilir.
Şirket Taşınmazları Hisse Değerini Artırır mı?
Genellikle evet. Şirket adına kayıtlı değerli fabrika, arsa, otel, ofis veya başka taşınmazlar şirketin net aktif değerini ve dolayısıyla payların ekonomik değerini etkileyebilir.
Ancak şirket taşınmazı üzerinde yüksek tutarlı ipotekler bulunması hâlinde yalnızca tapudaki piyasa değerine bakılması yanıltıcı olabilir.
Hisse Değer Tespitine İtiraz Edilebilir mi?
Satış sürecinde yapılan değer tespitinin gerçeği yansıtmadığı düşünülüyorsa kanunda öngörülen usuller kapsamında itiraz ve şikâyet yolları gündeme gelebilir. Özellikle yüksek değerli şirketlerde yanlış değerleme hem alacaklı hem borçlu hem de diğer ortaklar açısından ciddi zarara yol açabilir.
Şirketin Ticari Defterleri İncelenebilir mi?
Payın gerçek değerinin belirlenebilmesi için şirketin finansal yapısının anlaşılması gerekebilir. Bilirkişi incelemesi kapsamında bilanço, gelir tablosu, şirket aktifleri ve borçları gibi finansal veriler önem taşıyabilir.
Ancak haciz alacaklısının sırf haciz nedeniyle şirket ortağının bütün bilgi alma haklarına sahip olduğu düşünülmemelidir. Gerekli bilgi ve belgeler cebri icra ve yargısal süreçler üzerinden temin edilir.
Haczedilen Pay Nasıl Satılır?
Haczedilen payın satışı cebri icra hükümlerine göre gerçekleştirilir. Satışın yöntemi payın türüne ve hukuki niteliğine göre belirlenir. Günümüzde icra satışlarında elektronik satış sistemi önemli yer tutmaktadır. Ancak şirket paylarının özellikleri nedeniyle payın türü, şirket sözleşmesi ve ilgili TTK hükümleri ayrıca değerlendirilmelidir.
Şirket Hissesi E-Satış Yoluyla Satılabilir mi?
Cebri icrada elektronik satış sistemi geniş ölçüde uygulanmaktadır. Şirket paylarının satışında da payın hukuki niteliğine göre elektronik satış süreci gündeme gelebilir. Satış ilanı, artırma şartları, teminat ve ihale prosedürü İcra ve İflas Kanunu ve ilgili ikincil düzenlemeler çerçevesinde değerlendirilir.
İhaleye Herkes Katılabilir mi?
Kural olarak cebri satışta kanuni şartları taşıyan kişiler artırmaya katılabilir. Ancak şirket payının devrine ilişkin şirketler hukuku hükümleri özellikle limited şirketler açısından ayrıca önemlidir.
Şirket sözleşmesindeki hükümler ve cebri icra yoluyla pay geçişine ilişkin TTK düzenlemeleri birlikte incelenmelidir.
Diğer Ortaklar Haczedilen Hisseyi Satın Alabilir mi?
Şartları yerine getirmeleri hâlinde diğer ortakların da cebri satış sürecine katılması mümkündür. Uygulamada özellikle aile şirketlerinde veya iki ortaklı şirketlerde diğer ortakların payın üçüncü kişiye geçmesini önlemek amacıyla satış sürecini yakından takip ettiği görülmektedir.
Ancak diğer ortakların sırf ortak olmaları nedeniyle her durumda payı doğrudan kendilerine alma hakları bulunduğu varsayılmamalıdır.
Şirket Sözleşmesindeki Pay Devri Yasağı Satışı Engeller mi?
İradi pay devri ile cebri icra yoluyla payın geçişi aynı değildir. Şirket sözleşmesindeki pay devrini sınırlayan hükümler alacaklının kanundan doğan haciz ve cebri icra haklarını tamamen ortadan kaldıracak şekilde uygulanamaz.
Bununla birlikte özellikle limited şirketlerde TTK’nın esas sermaye payının cebri icra yoluyla geçişine ilişkin özel hükümleri ayrıca dikkate alınmalıdır.
Limited Şirkette Cebri İcra Yoluyla Pay Geçişinde Şirketin Hakları Var mı?
Limited şirketlerde payın cebri icra yoluyla geçişine ilişkin özel şirketler hukuku kuralları bulunmaktadır. Payı edinen kişinin ortaklık sıfatı ve şirketin kanundan kaynaklanan yetkileri somut olayda ayrıca değerlendirilmelidir.
Bu nedenle limited şirket payının haczi ve satışı yalnızca İcra ve İflas Kanunu açısından değil, Türk Ticaret Kanunu açısından da takip edilmelidir.
Pay Satılınca Borçlu Ortak Şirketten Çıkar mı?
Borçlunun sahip olduğu payın tamamının geçerli şekilde satılması ve yeni kişiye geçmesi hâlinde borçlu artık bu paylar bakımından ortaklık hakkını kaybeder. Payın yalnızca bir kısmının satışa konu olması mümkünse borçlu kalan payları oranında ortaklığını sürdürebilir.
Payı Satın Alan Kişi Şirketin Borçlarından Sorumlu Olur mu?
Payı satın alan kişinin şirket borçları bakımından sorumluluğu şirket türüne ve borcun niteliğine göre değerlendirilir. Sermaye şirketlerinde şirket borçlarından temel olarak şirket tüzel kişiliği sorumludur. Ancak özellikle limited şirketlerde kamu borçlarına ilişkin ortak sorumluluğu gibi özel düzenlemeler ayrıca dikkate alınmalıdır.
Bu nedenle cebri icradan limited şirket payı satın alınırken şirketin vergi ve diğer kamu borçlarının araştırılması önemlidir.
Hisseyi Satın Alan Kişi Şirketin Mallarına Sahip Olur mu?
Hayır. Yeni pay sahibi şirketin ortağı olur. Şirketin fabrikası, banka hesabı, araçları ve diğer malvarlığı yine şirket tüzel kişiliğine aittir.
Örneğin bir kişi cebri icrada şirketin yüzde 60 payını satın aldığında şirketin yüzde 60 oranında ortağı olur; şirketin fabrikasının yüzde 60’ının tapu maliki hâline gelmez.
Yüzde 51 Hisse Satılırsa Şirket Kontrolü Değişebilir mi?
Evet. Özellikle çoğunluk payının cebri icrada üçüncü kişiye geçmesi şirketin yönetim ve karar alma dengelerini ciddi şekilde değiştirebilir.
Ancak pay oranı tek başına bütün kararların kontrol edildiği anlamına gelmez. Şirket sözleşmesindeki toplantı ve karar nisapları, imtiyazlı paylar ve yönetim yapısı ayrıca incelenmelidir.
Yüzde 50–50 Şirkette Bir Ortağın Payı Satılırsa Ne Olur?
İki ortaklı yüzde 50–50 şirketlerde ortaklardan birinin bütün payının cebri satışla üçüncü kişiye geçmesi, diğer ortağın hiç tanımadığı yeni bir kişiyle yüzde 50–50 ortak hâline gelmesine yol açabilir. Bu durum şirketin yönetiminde ciddi kilitlenme riskleri yaratabilir.
Bu nedenle diğer ortakların pay haczi ve satış sürecini erken aşamada takip etmesi önemlidir.
Pay Üzerinde Birden Fazla Haciz Varsa Ne Olur?
Aynı şirket payı üzerinde birden fazla alacaklının haczi bulunabilir. Pay satıldığında satış bedelinin bütün borçları karşılamaması hâlinde alacaklıların sırası ve paylaştırma kuralları gündeme gelir.
Haciz tarihleri, rehinler, kamu alacakları ve diğer imtiyazlı alacakların bulunması satış bedelinin dağıtımını etkileyebilir.
Pay Üzerinde Rehin Varsa Satış Yapılabilir mi?
Rehin hakkının bulunması haczi veya satışı her durumda engellemez ancak satış bedelinin paylaşımında rehinli alacaklının önceliği gündeme gelebilir. Bu nedenle payın haczinden önce mevcut takyidatların araştırılması önemlidir.
Vergi Dairesi Şirket Payına Haciz Koyabilir mi?
Borçlunun kişisel kamu borçları nedeniyle 6183 sayılı Kanun kapsamında şirket payına haciz uygulanması mümkündür. Ancak kamu alacağı nedeniyle gerçekleştirilen haciz ve satış süreci özel alacaklının İcra ve İflas Kanunu kapsamında yürüttüğü süreçten farklı hükümlere tabi olabilir.
Hacizli Pay Başkasına Devredilirse Alacaklı Hakkını Kaybeder mi?
Kural olarak hacizden sonra yapılan tasarruflar haciz alacaklısının kazanılmış cebri icra hakkını kendiliğinden ortadan kaldırmaz. Ancak somut devir işleminin zamanı ve hukuki niteliği incelenmelidir.
Hacizden Önce Eşe Devredilen Hisse Geri Alınabilir mi?
Doğrudan “geri alma” şeklinde otomatik bir sonuç yoktur. Ancak devir alacaklılardan mal kaçırma amacı taşıyorsa ve İcra ve İflas Kanunu’ndaki şartlar gerçekleşmişse tasarrufun iptali davası gündeme gelebilir. Muvazaalı işlemler bakımından ise farklı hukuki yollar söz konusu olabilir.
Pay Haczi Tasarrufun İptali Davasıyla Birlikte Kullanılabilir mi?
Evet. Özellikle borçlunun bir kısmı hâlen kendi üzerinde bulunan paylarının haczedilmesi, daha önce yakınlarına devrettiği paylar bakımından ise tasarrufun iptali yolunun değerlendirilmesi mümkündür. Yüksek tutarlı ticari alacaklarda farklı tahsil yöntemlerinin birlikte planlanması etkili olabilir.
Şirket Hissesi Haczi Ne Kadar Sürer?
Tek bir süre vermek mümkün değildir. Borçlunun itirazları, payın türü, şirketin finansal bilgilerinin elde edilmesi, değer tespiti, satış talebi, ihale süreci ve ihaleye yönelik şikâyetler süreyi etkiler.
Özellikle yüksek değerli ve ortaklar arasında uyuşmazlık bulunan şirketlerde pay satışları sıradan araç haczinden daha karmaşık olabilir.
Borç Ödenirse Hisse Haczi Kaldırılır mı?
Borcun ferileri ve takip giderleriyle birlikte tamamen ödenmesi hâlinde icra dosyasındaki haczin kaldırılması gündeme gelir. Haczin pay defteri veya sicil kayıtlarında gösterilmiş olması durumunda ilgili kayıtların da güncellenmesi gerekir.
Borçlu Haczin Kaldırılmasını Talep Edebilir mi?
Borcun ödendiği, haczin hukuka aykırı olduğu, haczin düştüğü veya başka bir kaldırma sebebinin bulunduğu durumlarda borçlu gerekli hukuki başvuruları yapabilir. Haczin kaldırılması talebinin dayanağı somut dosyaya göre belirlenir.
Haksız Pay Haczine Karşı Ne Yapılabilir?
Pay borçluya ait değilse, borç sona ermişse veya haciz işlemi usule aykırıysa icra mahkemesine şikâyet, istihkak veya somut olayın niteliğine uygun başka hukuki yollar gündeme gelebilir. Başvuru sürelerinin kısa olabilmesi nedeniyle haciz öğrenildiğinde dosyanın gecikmeden incelenmesi gerekir.
Örnek Olay: 20 Milyon TL Borç ve Yüzde 60 Şirket Payı
A’nın B’ye 20 milyon TL ticari borcu bulunmaktadır. B icra takibini kesinleştirir. A’nın banka hesaplarında yeterli para, adına kayıtlı taşınmaz veya değerli araç bulunamaz. Ancak A, X Ltd. Şti.’nin yüzde 60 ortağıdır ve şirketin önemli taşınmazları ile güçlü ticari faaliyeti bulunmaktadır.
B, icra müdürlüğünden A’nın X Ltd. Şti.’deki yüzde 60 payının haczini talep edebilir. Pay haczi şirkete bildirilir ve ilgili kayıt işlemleri gerçekleştirilir. Borç ödenmezse B kanuni süre içerisinde satış talebinde bulunabilir. Payın ekonomik değeri tespit edilerek cebri satış sürecine geçilebilir. Satış gerçekleşirse elde edilen bedelden takip masrafları ve alacakların sırası dikkate alınarak B’nin alacağının karşılanması gündeme gelir.
Örnek Olay: Borçlu Paylarını Hacizden Bir Hafta Önce Kardeşine Devrediyor
A’nın 15 milyon TL borcu bulunmaktadır. A, alacaklının icra takibine başlayacağını öğrendikten sonra gerçek ekonomik değeri yüksek olan yüzde 50 şirket payını kardeşine çok düşük bedelle devreder. Daha sonra A adına haczedilebilir önemli bir malvarlığı bulunamaz.
Bu durumda alacaklının payı doğrudan haczettirememesi ihtimali bulunmakla birlikte devir işleminin zamanı, bedeli, tarafların yakınlığı ve borçlunun mali durumu incelenerek tasarrufun iptali davası veya somut olaya uygun başka hukuki yollar değerlendirilebilir.
Örnek Olay: Pay Haczediliyor Ancak Şirket Ortağa 5 Milyon TL Borçlu
A’nın şirkette yüzde 40 payı bulunmaktadır. Aynı zamanda şirketin A’ya 5 milyon TL ortak cari hesap borcu vardır. Alacaklı yalnızca payın satışını beklemek yerine A’nın şirketten olan 5 milyon TL alacağının haczini de değerlendirebilir. Böylece tahsil stratejisinde hem ortaklık payı hem şirketten olan kişisel alacak birlikte ele alınabilir.
Alacaklı Açısından Pay Haczinde En Kritik 5 Nokta
1. Payın gerçek sahibinin tespit edilmesi: Özellikle anonim şirketlerde ticaret sicili kayıtları her zaman bütün pay sahipliğini göstermeyebilir.
2. Gerçek ekonomik değerin araştırılması: Nominal sermaye değeri ile şirket payının gerçek değeri aynı olmayabilir.
3. Haczin doğru şekilde tamamlanması: Şirket türüne ve payın niteliğine uygun haciz işlemlerinin yapılması gerekir.
4. Satış süresinin kaçırılmaması: Haciz konulması tahsilat için tek başına yeterli değildir. Satış aşaması zamanında takip edilmelidir.
5. Önceki pay devirlerinin incelenmesi: Borçlu hacizden önce paylarını yakınlarına devretmişse tasarrufun iptali ve diğer hukuki yollar araştırılmalıdır.
Borçlu Ortak Açısından En Kritik Noktalar
Borçlu ortak öncelikle haczin hangi icra dosyasından kaynaklandığını ve borç miktarını kontrol etmelidir. Pay oranı ve haczin kapsamı incelenmeli, satış talebi bulunup bulunmadığı takip edilmelidir. Değer tespiti gerçek şirket değerinin çok altında yapılmışsa süresinde hukuki yollara başvurulması gerekebilir. Borç ödenmiş veya takip sona ermişse haciz kayıtlarının kaldırılması sağlanmalıdır.
Diğer Ortaklar Pay Haczini Neden Takip Etmelidir?
Pay haczi diğer ortakların borcu değildir ancak sonuçları onları doğrudan etkileyebilir. Özellikle haczedilen pay yüzde 50 veya daha fazlaysa payın üçüncü kişiye satılması şirketin kontrol yapısını değiştirebilir.
Bu nedenle diğer ortakların satış ilanlarını, değer tespitini, şirket sözleşmesindeki hükümleri ve payın cebri icra yoluyla geçişinin şirket üzerindeki sonuçlarını erken aşamada değerlendirmesi önemlidir.
Sıkça Sorulan Sorular
Şirket hissesine haciz konulabilir mi?
Evet. Borçlu ortağın limited veya anonim şirketteki payı kanuni şartlar çerçevesinde haczedilebilir.
Limited şirket payının senede bağlanmamış olması haczi engeller mi?
Hayır. Senede bağlanmamış limited şirket payı da haczedilebilir.
Pay haczi alacaklıyı şirket ortağı yapar mı?
Hayır. Alacaklı yalnızca haciz nedeniyle ortak olmaz.
Haciz konulunca borçlu ortak şirketten çıkar mı?
Hayır. Haciz tek başına ortaklık sıfatını sona erdirmez.
Haczedilen şirket hissesi satılabilir mi?
Evet. Borç ödenmez ve gerekli satış işlemleri süresinde gerçekleştirilirse pay cebri icra yoluyla satılabilir.
Hisse değerini kim belirler?
Satış sürecinde şirketin ekonomik yapısı dikkate alınarak değer tespiti yapılabilir ve gerekli hâllerde bilirkişi incelemesi gündeme gelebilir.
Diğer ortaklar haczedilen payı satın alabilir mi?
Satış şartlarını yerine getirmeleri hâlinde cebri satış sürecine katılmaları mümkündür.
Şirket sözleşmesinde pay devri yasaksa haciz yapılamaz mı?
Hayır. İradi pay devrine ilişkin sınırlamalar kanundan doğan cebri icra hakkını otomatik olarak ortadan kaldırmaz.
Borçlu hacizden önce payını eşine devrettiyse ne yapılabilir?
Devrin şartlarına göre tasarrufun iptali, muvazaa veya başka hukuki yollar değerlendirilebilir.
Pay dışında ortağın kâr payı da haczedilebilir mi?
Evet. Kâr payı, tasfiye payı ve şirketten olan diğer haczedilebilir alacaklara da yönelinmesi mümkün olabilir.
Sonuç: Pay Haczinde Asıl Amaç Hisseyi Paraya Çevirerek Alacağın Tahsilidir
Şirket hissesine haciz, özellikle borçlunun görünürde banka hesabı, taşınmazı veya aracı bulunmadığı ancak değerli şirketlerde ortaklığının bulunduğu dosyalarda etkili bir cebri icra yöntemidir. Şirket payı borçlunun malvarlığında ekonomik değer taşıdığı için limited veya anonim şirket paylarının haczi mümkündür.
Ancak pay haczi ile şirket malvarlığının haczi birbirinden tamamen farklıdır. Ortağın kişisel borcu nedeniyle şirketin banka hesabına, fabrikasına veya araçlarına doğrudan yönelinmesi yerine borçlunun şirketteki payı ve şirketten doğan ekonomik hakları hedef alınır.
Haczin konulması sürecin sonu değildir. Alacaklı açısından payın gerçek ekonomik değerinin belirlenmesi, haciz işlemlerinin şirket ve pay türüne uygun biçimde tamamlanması, satış isteme süresinin takip edilmesi ve gerektiğinde cebri satış işlemlerinin yürütülmesi gerekir. Borçlunun hacizden önce gerçekleştirdiği şüpheli pay devirleri varsa tasarrufun iptali ve diğer hukuki yollar da tahsil stratejisine dahil edilebilir.
Özellikle milyonlarca liralık şirket paylarında payın yalnızca nominal sermaye değerine bakılması ciddi hata yaratabilir. Şirketin taşınmazları, finansal borçları, kârlılığı, özkaynakları ve ticari değeri birlikte değerlendirilerek gerçek pay değerinin belirlenmesi gerekir. Aynı şekilde çoğunluk payının cebri satışının şirket kontrolünü değiştirebileceği unutulmamalıdır.
Bu nedenle yüksek değerli şirket hisselerinin haczinde süreç yalnızca icra hukuku açısından değil, şirketler hukuku, pay sahipliği yapısı, şirket değerlemesi ve gerektiğinde tasarrufun iptali hükümleriyle birlikte ele alınmalıdır.
FFK Partner Hukuk ve Danışmanlık – Şirket Payı Haczi ve Cebri Satış Sürecinde Hukuki Destek
Av. Arb. Fırat Fesih Kaya ve FFK Partner Hukuk ve Danışmanlık; limited ve anonim şirket paylarının haczi, şirket hisselerinin cebri icra yoluyla satışı, yüksek tutarlı ticari alacakların tahsili, kâr payı ve ortak cari hesap alacaklarının haczi, İİK m.89 haciz ihbarnameleri, muvazaalı şirket payı devirleri, tasarrufun iptali davaları ve şirket ortaklık uyuşmazlıklarında Ankara, İstanbul, İzmir, Bursa, Mersin ve Türkiye genelinde hukuki destek sunmaktadır.
Telefon: 0312 434 22 22 / 0532 769 22 22
E-posta: ffk@ffkpartnerhukuk.com.tr
Adres: Mevlana Bulvarı No:221, Yıldırım Tower No:148, 06520 Balgat, Çankaya, Ankara, Türkiye




