Enerji Projelerinde Mera Tahsisi (2026 Güncel Hukuki Rehber)

Enerji Projelerinde Mera Tahsisi | 2026 Güncel Mera Tahsis Amacı Değişikliği Rehberi

Enerji projelerinde mera tahsisi nasıl yapılır? GES, RES, HES, jeotermal ve elektrik üretim projelerinde mera tahsis amacı değişikliği, gerekli belgeler, hukuki süreç, dava yolları ve 2026 güncel mevzuatı hakkında kapsamlı rehber.

Türkiye’de güneş enerjisi (GES), rüzgâr enerjisi (RES), hidroelektrik santral (HES), jeotermal ve diğer enerji yatırımlarının artmasıyla birlikte yatırımcıların en sık karşılaştığı hukuki konulardan biri mera alanlarının enerji projelerinde kullanılmasıdır. Ancak uygulamada önemli bir yanlış anlaşılma bulunmaktadır: Mera vasfındaki taşınmazlar üzerine doğrudan enerji tesisi kurulamaz.

Enerji yatırımı yapılabilmesi için öncelikle 4342 sayılı Mera Kanunu kapsamında tahsis amacı değişikliği sürecinin tamamlanması gerekir. Tahsis amacı değiştirilmeden yapılan projeler ciddi idari yaptırımlarla, ruhsat iptalleriyle ve yargısal uyuşmazlıklarla karşılaşabilmektedir. 2025 yılında yapılan yönetmelik değişiklikleriyle enerji projeleri bakımından başvuru belgeleri ve süreçler daha ayrıntılı düzenlenmiştir.

Bu nedenle enerji yatırımının ilk aşamasında mera hukuku ile enerji hukuku birlikte değerlendirilmelidir.

FFK PARTNER HUKUK VE DANIŞMANLIK, enerji yatırımları, mera tahsis süreçleri, EPDK izinleri ve idari dava süreçlerinde yatırımcılara kapsamlı hukuki danışmanlık sunmaktadır.

Mera Tahsisi Nedir?

Mera, yaylak ve kışlaklar kamu orta malı niteliğindedir ve esas olarak hayvancılık faaliyetleri için kullanılmaktadır.

Enerji yatırımı yapılabilmesi için bu taşınmazların kullanım amacı değiştirilerek ilgili yatırım için tahsis edilmesi gerekir.

Bu işlem uygulamada “mera tahsis amacı değişikliği” olarak adlandırılmaktadır.

Hukuki Dayanak

Enerji projelerinde mera tahsisine ilişkin başlıca düzenlemeler şunlardır:

• 4342 sayılı Mera Kanunu
• Mera Yönetmeliği
• 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu
• 5346 sayılı Yenilenebilir Enerji Kanunu
• Çevre Kanunu
• ÇED Yönetmeliği
• İmar Kanunu
• Türk Ticaret Kanunu
• EPDK düzenlemeleri
• Türkiye Sürdürülebilirlik Raporlama Standartları (TSRS)

2025 yılında yapılan değişikliklerle enerji yatırımlarında önlisans ve lisans aşamalarına göre tahsis amacı değişikliği usulleri güncellenmiştir.

Hangi Enerji Projelerinde Mera Tahsisi Gerekebilir?

Tahsis amacı değişikliği aşağıdaki yatırımlarda gündeme gelebilir:

• Güneş Enerji Santrali (GES)
• Rüzgâr Enerji Santrali (RES)
• Hidroelektrik Santral (HES)
• Jeotermal Enerji Santrali
• Doğal gaz tesisleri
• Elektrik iletim ve dağıtım tesisleri
• Petrol iletim projeleri
• Batarya depolama tesisleri
• Yenilenebilir Enerji Kaynak Alanı (YEKA) projeleri

Ancak her proje bakımından mera tahsisinin otomatik olarak kabul edileceği anlamına gelmez.

Mera Tahsis Süreci Nasıl İşler?

1. Proje Alanının Belirlenmesi

İlk olarak yatırım alanının mera niteliğinde olup olmadığı tespit edilir.

Tapu kayıtları, kadastro paftaları ve mera sicili birlikte incelenmelidir.

2. Tahsis Amacı Değişikliği Başvurusu

Enerji projeleri bakımından ilgili kurum tarafından gerekli belgeler hazırlanarak Mera Komisyonuna başvurulur.

Başvuru dosyasında genellikle;

• yatırım projesi,
• gerekçeli rapor,
• vaziyet planı,
• koordinatlı haritalar,
• önlisans veya üretim lisansı,
• fizibilite raporu

bulunmaktadır.

3. Komisyon İncelemesi

Mera Komisyonu;

• kamu yararı,
• alternatif alan bulunup bulunmadığı,
• hayvancılığa etkiler,
• mera bütünlüğü,
• çevresel etkiler

bakımından değerlendirme yapmaktadır.

4. ÇED Süreci

Lisans aşamasındaki enerji projelerinde ÇED Olumlu veya “ÇED Gerekli Değildir” kararı aranırken, önlisans aşamasında ÇED başvurusunun yapılmış olması yeterli olabilmektedir.

5. Ot Bedeli ve Teminat

Tahsis amacı değişikliğinin kabul edilmesi hâlinde;

• ot bedeli,
• geri dönüşüm projesi,
• teminat

yükümlülükleri yerine getirilmektedir. Süre sonunda yatırım alanının eski vasfına döndürülmesine ilişkin yükümlülük de bulunmaktadır.

EPDK ve Mera Süreci

Elektrik üretim projelerinde mera tahsisi ile EPDK süreçleri birlikte yürütülmektedir.

Yönetmelik uyarınca;

• önlisans aşamasında belirli belgelerle tahsis amacı değişikliği yapılabilir,
• üretim lisansı alınamazsa tahsis amacı değişikliği iptal edilebilir,
• lisans alındığında ÇED kararı ve diğer belgelerin tamamlanması gerekir.

Jeotermal Projelerinde Mera Tahsisi

Jeotermal yatırımlarda;

• işletme ruhsatı,
• fizibilite raporu,
• koruma alanı etüt raporu,
• EPDK önlisans veya lisansı (elektrik üretiminde),
• ÇED belgeleri,
• geri dönüşüm projesi

gibi belgelerin sunulması gerekmektedir.

Tahsis Amacı Değişikliğinin Reddedilmesi

Başvuru şu nedenlerle reddedilebilir:

• Kamu yararının bulunmaması,
• Alternatif alan bulunması,
• Eksik belge,
• Çevresel sakıncalar,
• Mera bütünlüğünün bozulması,
• Hayvancılık faaliyetlerinin ciddi şekilde etkilenmesi.

İdarenin ret kararları idari yargıda dava konusu yapılabilir.

Hukuki Riskler

Enerji projelerinde başlıca riskler şunlardır:

• Tahsis amacı değişikliğinin reddedilmesi,
• ÇED kararının iptali,
• Üretim lisansının alınamaması,
• Mera vasfının korunmasına ilişkin yükümlülüklerin ihlali,
• İdari para cezaları,
• Tahsis kararının iptali,
• Kamulaştırma uyuşmazlıkları,
• Çevresel yaptırımlar.

Delil Olarak Kullanılabilecek Belgeler

Uyuşmazlıklarda aşağıdaki belgeler önem taşır:

• Tahsis amacı değişikliği kararı
• Mera Komisyonu kararları
• EPDK önlisans veya lisansı
• ÇED belgeleri
• Vaziyet planları
• Koordinatlı haritalar
• Fizibilite raporları
• Geri dönüşüm projeleri
• Teknik bilirkişi raporları
• Resmî kurum yazışmaları

Şirketler İçin Öneriler

Enerji yatırımcılarının;

• mera niteliğini yatırım öncesinde araştırması,
• Mera Komisyonu sürecini erken başlatması,
• EPDK izinleri ile mera tahsis sürecini eş zamanlı yürütmesi,
• ÇED belgelerini eksiksiz hazırlaması,
• geri dönüşüm projelerini doğru planlaması,
• ESG ve TSRS yükümlülüklerini yatırım sürecine entegre etmesi,
• hukuki fizibilite raporu hazırlatması

yatırımın gecikmesini ve dava risklerini önemli ölçüde azaltacaktır.

Ankara, İstanbul, İzmir, Bursa ve Mersin’de faaliyet gösteren enerji yatırımcıları bakımından yerel idari uygulamalar ve bölgesel plan kararları da ayrıca değerlendirilmelidir.

2026 Güncel Değerlendirme

2026 yılı itibarıyla mera alanlarında enerji yatırımlarına ilişkin süreçler, 2025 yılında Mera Yönetmeliği’nde yapılan değişiklikler doğrultusunda daha ayrıntılı belge ve izin şartlarına bağlanmıştır. Elektrik üretim projelerinde önlisans ve lisans aşamaları için farklı usuller uygulanmakta; ayrıca Yenilenebilir Enerji Kaynak Alanları (YEKA) kapsamında ihtiyaç duyulan mera alanları için de tahsis amacı değişikliği yapılabilmektedir. Tahsis süresi sonunda yatırımcıların alanı eski vasfına uygun şekilde rehabilite etme yükümlülüğü devam etmektedir.

Resmî Kurumlara Dış Bağlantı Önerileri

• Tarım ve Orman Bakanlığı
• Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı
• Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK)
• Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı
• Mevzuat Bilgi Sistemi
• UYAP
• Türkiye Noterler Birliği
• Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu (KGK)

Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

Mera üzerine doğrudan GES veya RES kurulabilir mi?

Hayır. Öncelikle mera tahsis amacı değişikliği yapılması gerekir.

Mera tahsis amacı değişikliği hangi kurum tarafından değerlendirilir?

Başvurular ilgili idare ve Mera Komisyonu tarafından değerlendirilmektedir.

EPDK önlisansı mera tahsisi için yeterli midir?

Önlisans belirli aşamalarda başvuru yapılmasına imkân sağlayabilir ancak lisans sürecinin tamamlanması ve diğer belgelerin sunulması gerekir.

Ot bedeli nedir?

Tahsis amacı değişikliği kapsamında mera kaybı nedeniyle ödenen bedeldir.

ÇED kararı ne zaman gerekir?

Lisans aşamasında ÇED Olumlu veya “Gerekli Değildir” kararı aranır; önlisans aşamasında ise ÇED başvurusu yeterli olabilir.

Tahsis amacı değişikliği reddedilirse dava açılabilir mi?

Evet. İdari işlemin hukuka aykırı olduğu iddiasıyla idari yargıda iptal davası açılması mümkündür.

Tahsis süresi sonunda yatırımcının yükümlülüğü var mıdır?

Evet. Alanın eski vasfına uygun şekilde geri kazandırılması ve geri dönüşüm yükümlülüklerinin yerine getirilmesi gerekir.

Avukat desteği neden önemlidir?

Enerji, mera ve çevre mevzuatı birlikte uygulandığından süreçlerin uzman desteğiyle yürütülmesi hak kayıplarını ve yatırım gecikmelerini önlemektedir.

Uzman Hukuki Destek

Enerji projelerinde mera tahsisi, EPDK süreçleri, ÇED işlemleri, Mera Komisyonu başvuruları, idari davalar ve enerji yatırımlarına ilişkin tüm hukuki süreçlerde Arb. Av. Fırat Fesih Kaya liderliğindeki FFK PARTNER HUKUK VE DANIŞMANLIK, yerli ve yabancı yatırımcılara kapsamlı hukuki danışmanlık ve dava takibi hizmeti sunmaktadır.

Hemen Ara: 0312 434 22 22

WhatsApp: 0532 769 22 22

E-posta: ffk@ffkpartnerhukuk.com.tr

Uyarı: Bu makale genel bilgilendirme amaçlı olup, herhangi bir hak kaybına uğramamak adına kendi özel durumunuz için avukatınıza danışmanızı tavsiye ederiz.