Gün Öncesi Piyasası Hukuku Nedir? EPİAŞ GÖP Kuralları 2026

EPİAŞ gün öncesi piyasası (GÖP) hukuku, teklif verme kuralları, uzlaştırma, dengesizlik bedelleri ve uyuşmazlık çözüm yolları hakkında 2026 güncel enerji hukuku rehberi.

Türkiye’de elektrik ticaretinin temelini oluşturan piyasa Gün Öncesi Piyasasıdır (GÖP). Elektrik üreticileri ve tedarikçileri bir gün sonrası için saatlik üretim ve tüketim tahminlerini girer ve fiyat bu eşleşmeye göre oluşur. Bu piyasa yalnızca ticari bir platform değil aynı zamanda hukuki sorumluluk doğuran organize bir piyasadır. Verilen her teklif bağlayıcıdır ve hatalı planlama ciddi mali sonuçlara yol açabilir.

Ankara, İstanbul, İzmir, Bursa ve Mersin gibi yüksek tüketim yoğunluğuna sahip bölgelerde faaliyet gösteren enerji şirketleri için GÖP kayıtları ticari hayatın temel veri kaynağıdır. Özellikle tedarik sözleşmeleri, portföy yönetimi ve dengeleme maliyetleri doğrudan bu piyasaya bağlıdır. Bu nedenle enerji uyuşmazlıklarının önemli bir bölümü EPİAŞ kayıtlarına dayalı hesap hatalarından doğar. Uygulamada FFK PARTNER HUKUK VE DANIŞMANLIK tarafından takip edilen enerji ticareti davalarında en kritik delil çoğu zaman piyasa eşleşme raporlarıdır.

---

Gün Öncesi Piyasası Nedir?

GÖP, ertesi günün her saatinde üretilecek ve tüketilecek elektriğin planlandığı organize piyasadır. Amaç, elektrik arz-talep dengesini önceden kurarak sistem maliyetini düşürmektir.

Katılımcılar sisteme şu bilgileri girer:

• Satış teklifleri (üreticiler)
• Alış teklifleri (tedarikçiler)
• Saatlik miktar
• Fiyat limiti

Sistem tüm teklifleri eşleştirir ve piyasa takas fiyatını oluşturur.

---

Piyasa Takas Fiyatı (PTF) Hukuki Niteliği

PTF, Türkiye elektrik toptan satış referans fiyatıdır.
Hukuken:

• Bağlayıcıdır
• Uzlaştırmanın temelidir
• Sözleşmelerde referans alınır

Bu nedenle yanlış fiyat uygulanması ticari alacak davasına konu olabilir.

---

Teklif Verme Yükümlülüğü ve Sorumluluk

GÖP’te verilen teklifler irade beyanı niteliğindedir. Katılımcı daha sonra teklifini keyfi değiştiremez. Yanlış tahmin yapılması halinde ortaya çıkan fark dengesizlik maliyeti olarak katılımcıya yansır.

Bu sorumluluk:

• Kusura bağlı değildir
• Objektif sorumluluktur
• Piyasa riski kabul edilir

Enerji ticaretinde “yanlış tahmin yaptım” savunması geçerli değildir.

---

Dengesizlik Bedeli ve Hukuki Sonuçları

Planlanan üretim/tüketim ile gerçekleşen miktar farklıysa sistem dengelemek zorunda kalır. Bu maliyet katılımcıya yüklenir.

Uyuşmazlıklar genellikle şu nedenlerle çıkar:

• Yanlış veri bildirimi
• Sayaç ölçüm hatası
• SCADA veri hatası
• Portföy yönetimi hatası

Bu durumlarda teknik inceleme yapılır ve uzlaştırma düzeltilebilir.

---

Uzlaştırma Bildirimleri ve İtiraz Süreci

EPİAŞ her gün uzlaştırma bildirimi yayınlar. Katılımcılar belirli süre içinde itiraz edebilir.

İtiraz edilmezse:

→ Borç kesinleşir

Bu nedenle sürelerin kaçırılması büyük mali kayıp doğurur.

---

Teminat Mekanizması

Piyasaya katılmak için teminat yatırılır. Borç doğarsa teminattan mahsup edilir. Bu işlem idari işlem değil, sözleşmesel piyasa işlemidir.

Teminat kesintileri çoğu zaman dava konusu olur.

---

Uyuşmazlıklar Nerede Çözülür?

Enerji ticareti uyuşmazlıkları genellikle:

• Asliye Ticaret Mahkemesi
• Tahkim

yoluyla çözülür.

EPİAŞ kayıtları resmi delil kabul edilir.

---

Gün Öncesi Piyasasında En Sık Hukuki Sorunlar

• Hatalı uzlaştırma
• Yanlış eşleşme
• Sistemsel veri hatası
• Dengesizlik maliyeti itirazı
• Teminat kesintisi
• PTF uygulama hatası

Bu uyuşmazlıklar teknik bilirkişi incelemesi gerektirir.

---

Sıkça Sorulan Sorular

GÖP fiyatı değiştirilebilir mi?
Hayır, piyasa sonucu kesinleşir.

Uzlaştırma itiraz süresi kaç gün?
Süre kısa olduğundan dikkatle takip edilmelidir.

Dengesizlik bedeli silinebilir mi?
Teknik hata varsa mümkündür.

EPİAŞ verileri mahkemede geçerli mi?
Evet resmi delildir.

Teminat kesintisi iptal edilir mi?
Hatalı hesap varsa edilebilir.

PTF sözleşmeye uygulanmak zorunda mı?
Genellikle evet, referans fiyat kabul edilir.

Tahkim mi mahkeme mi?
Sözleşmeye göre değişir.

---

Hukuki Değerlendirme ve Başvuru

Gün öncesi piyasası uyuşmazlıkları yüksek tutarlı ticari sonuçlar doğurabilir. Sürelerin kaçırılması borcun kesinleşmesine yol açar.

Bilgi ve destek için:
☎ 0312 434 22 22
📱 WhatsApp: 0532 769 22 22
✉ ffk@ffkpartnerhukuk.com

Ankara, İstanbul, İzmir, Bursa ve Mersin başta olmak üzere Türkiye genelinde enerji hukuku uyuşmazlıklarında hukuki destek sunulmaktadır.