Makine kırılması sigortasından tazminat nasıl alınır? Makine arızası, üretim hattı hasarı, eksper raporu, onarım ve ikame bedeli, teminat reddi, eksik ödeme, Sigorta Tahkim Komisyonu ve dava süreci hakkında 2026 güncel rehber.

Fabrikalarda, üretim tesislerinde, otellerde, hastanelerde, enerji tesislerinde ve diğer ticari işletmelerde kullanılan makinelerin beklenmedik şekilde hasarlanması, yalnızca yüksek bir onarım veya yenileme maliyeti yaratmaz. Tek bir kritik makinenin devre dışı kalması bütün üretim hattını durdurabilir ve işletmenin ciddi gelir kaybına uğramasına neden olabilir.

Bu noktada Makine Kırılması Sigortası, poliçede belirlenen şartlar çerçevesinde sigortalı makinelerde meydana gelen maddi zararların karşılanmasında önemli bir güvence sağlayabilir.

Ancak uygulamada sigorta şirketleri ile sigortalılar arasında özellikle;

• hasarın teminat kapsamında olup olmadığı,
• aşınma ve yıpranma iddiaları,
• operatör hataları,
• elektriksel ve mekanik arızalar,
• eksper raporları,
• makinenin onarılması veya değiştirilmesi,
• eksik sigorta,
• sovtaj,
• muafiyet,
• tazminat miktarı

konularında ciddi uyuşmazlıklar yaşanabilmektedir.

Bu nedenle makine kırılması sigortasında tazminat talebi, yalnızca hasar ihbarı yapılmasından ibaret görülmemelidir. Özellikle yüksek bedelli endüstriyel makinelerde dosyanın teknik ve hukuki olarak doğru hazırlanması alınabilecek tazminat miktarını doğrudan etkileyebilir.

---

Makine Kırılması Sigortası Nedir?

Makine Kırılması Sigortası, poliçede belirtilen makinelerde işletme sırasında ortaya çıkabilecek ani ve beklenmedik fiziksel hasarların, poliçe koşulları çerçevesinde güvence altına alınmasını amaçlayan mühendislik sigortalarından biridir.

Sigortanın konusu;

• üretim makineleri,
• CNC tezgâhları,
• kompresörler,
• jeneratörler,
• türbinler,
• pompalar,
• motorlar,
• endüstriyel soğutma sistemleri,
• üretim hatları,
• bazı enerji ekipmanları

gibi yüksek değerli makineler olabilir.

Ancak hangi makinenin sigortalı olduğu poliçedeki makine listesi ve sigorta bedelleri üzerinden kontrol edilmelidir.

---

Makine Kırılması Sigortası Hangi Hasarları Karşılayabilir?

Poliçenin kapsamına göre;

• mekanik kırılma,
• ani makine arızası,
• elektriksel nedenler,
• kısa devre,
• izolasyon hataları,
• voltaj değişiklikleri,
• operatör hataları,
• montaj veya işletme sırasında ortaya çıkan bazı beklenmedik olaylar

teminat kapsamında değerlendirilebilir.

Ancak her hasar otomatik olarak karşılanmaz.

Hasarın nedeni, makine kırılması dosyalarının en önemli unsurudur.

---

Makine Arızası ile Makine Kırılması Aynı Şey midir?

Her zaman değil.

Bir makinenin çalışmayı bırakması, mutlaka sigorta kapsamında bir “makine kırılması” meydana geldiği anlamına gelmez.

Örneğin makinenin;

• kullanım ömrünün sona ermesi,
• normal aşınması,
• zaman içerisinde performans kaybetmesi,
• düzenli bakımının yapılmaması

sonucunda arızalanması ile ani ve beklenmedik fiziksel hasar meydana gelmesi farklı değerlendirilebilir.

Sigorta şirketleri özellikle bu ayrım üzerinden teminat reddi yapabilmektedir.

---

Makine Hasarından Sonra İlk Ne Yapılmalıdır?

Hasar meydana geldiğinde öncelikle zararın büyümesini önleyecek güvenli tedbirler alınmalıdır.

Ancak mümkün olduğu ölçüde;

• makine sökülmemeli,
• hasarlı parçalar atılmamalı,
• onarıma hemen başlanmamalı,
• teknik deliller ortadan kaldırılmamalıdır.

Öncelikle hasarın;

fotoğraf ve video ile belgelenmesi, hata kodlarının kaydedilmesi ve sigorta şirketine ihbar edilmesi önemlidir.

---

Sigorta Şirketine Hasar İhbarı Nasıl Yapılır?

Hasar meydana geldikten sonra poliçede ve mevzuatta öngörülen bildirim yükümlülükleri dikkate alınarak sigorta şirketine gecikmeden bildirim yapılmalıdır.

İhbarda mümkünse;

• poliçe numarası,
• hasar tarihi,
• makinenin marka ve modeli,
• seri numarası,
• hasarın nasıl meydana geldiği,
• ilk teknik tespitler

belirtilmelidir.

Sigorta şirketinden hasar dosya numarası alınmalıdır.

---

Eksper İncelemesi Neden Önemlidir?

Sigorta şirketi hasarın nedenini ve miktarını belirlemek amacıyla eksper görevlendirebilir.

Eksper;

• makinenin durumunu,
• hasarlı parçaları,
• arızanın nedenini,
• onarım maliyetini,
• makinenin değerini,
• poliçe kapsamını etkileyebilecek teknik hususları

inceleyebilir.

Ancak eksper raporunun sigortalı açısından tartışılmaz olduğu düşünülmemelidir.

---

Eksper Raporuna İtiraz Edilebilir mi?

Evet.

Örneğin eksper;

“hasar aşınma nedeniyle meydana gelmiştir”

tespitinde bulunmuş olabilir.

Oysa üretici veya yetkili servis;

“ani elektriksel arıza nedeniyle ana kart yanmıştır”

şeklinde teknik rapor düzenleyebilir.

Bu durumda hasarın sebebinin belirlenmesi uyuşmazlığın merkezine yerleşir.

Gerekirse bağımsız mühendislik incelemesi yaptırılabilir.

---

Servis Raporları Neden Kritik Öneme Sahiptir?

Makine kırılması uyuşmazlıklarında yetkili servis ve üretici raporları çok önemli olabilir.

Raporda mümkünse;

• arızanın teknik nedeni,
• hasarlı parçalar,
• tamir imkânı,
• gerekli parçalar,
• işçilik süresi,
• onarım maliyeti

açıkça belirtilmelidir.

Yalnızca “makine arızalıdır” şeklindeki kısa bir rapor uyuşmazlığın çözümü açısından yetersiz kalabilir.

---

Hasarlı Parçalar Atılmalı mı?

Mümkün olduğu ölçüde hayır.

Hasarlı;

• motor,
• rulman,
• dişli,
• kart,
• elektronik modül,
• pompa,
• mekanik parça

uyuşmazlık halinde en önemli teknik delillerden biri olabilir.

Sigorta şirketi inceleme tamamlanmadan parçaların atılması, ileride ispat sorunlarına neden olabilir.

---

Makinenin Onarım Bedeli Nasıl Hesaplanır?

Kısmi hasarlarda;

• yedek parça,
• işçilik,
• söküm,
• montaj,
• nakliye,
• gerekli test ve devreye alma

gibi giderler poliçe hükümleri kapsamında değerlendirilebilir.

Ancak her giderin otomatik olarak karşılanacağı kabul edilmemelidir.

Poliçe özel şartları ayrıca incelenmelidir.

---

Makine Tamir Edilemiyorsa Ne Olur?

Makine ekonomik veya teknik olarak onarılamıyorsa tam hasar değerlendirmesi gündeme gelebilir.

Bu durumda;

• makinenin sigorta değeri,
• yaşı,
• teknik durumu,
• ikame imkânı,
• sovtaj değeri,
• poliçe hükümleri

dikkate alınarak tazminat hesaplanabilir.

---

Eski Makinenin Yerine Yeni Makine Bedeli Talep Edilebilir mi?

Bu sorunun cevabı poliçeye bağlıdır.

Hasarlı makinenin yerine teknolojik olarak daha yeni ve daha pahalı bir makinenin alınması halinde sigorta şirketi;

“iyileştirme (betterment)”

iddiasında bulunabilir.

Bu nedenle poliçenin tazminat hesabına ilişkin hükümleri dikkatle incelenmelidir.

---

Yurt Dışından Gelen Makine Parçaları Nasıl Hesaplanır?

Endüstriyel makinelerde yedek parçalar çoğu zaman;

• Almanya,
• İtalya,
• Japonya,
• ABD,
• Çin

gibi ülkelerden ithal edilmektedir.

Bu durumda;

• döviz kuru,
• parça bedeli,
• nakliye,
• gümrük,
• montaj

gibi maliyetler önem kazanabilir.

Hasar tarihi ile ödeme tarihi arasındaki kur değişimleri yüksek bedelli uyuşmazlıklara neden olabilir.

---

Eksik Sigorta Makine Kırılması Tazminatını Etkiler mi?

Evet.

Örneğin gerçek ikame değeri 20 milyon TL olan bir makinenin poliçede 10 milyon TL üzerinden sigortalanmış olması, şartları varsa eksik sigorta hükümlerinin uygulanmasına yol açabilir.

Bu nedenle özellikle ithal makinelerde sigorta bedellerinin düzenli olarak güncellenmesi önemlidir.

---

Muafiyet Tazminattan Nasıl Düşülür?

Makine kırılması poliçelerinde belirli tutarda veya oranda muafiyet bulunabilir.

Örneğin poliçede;

“Her bir hasarda 100.000 TL muafiyet”

öngörülmüş olabilir.

Sigorta şirketinin uyguladığı muafiyetin poliçedeki düzenlemeye uygun olup olmadığı kontrol edilmelidir.

---

Aşınma ve Yıpranma İddiası

Makine kırılması dosyalarında sigorta şirketlerinin en sık ileri sürdüğü savunmalardan biri;

“Hasar ani değil, zaman içerisinde meydana gelen aşınma ve yıpranmanın sonucudur.”

iddiasıdır.

Bu nedenle makinenin;

• bakım kayıtları,
• servis geçmişi,
• çalışma saatleri,
• arıza geçmişi

önemli delillerdir.

---

Bakım Eksikliği Nedeniyle Tazminat Reddedilebilir mi?

Sigorta şirketi bakım yükümlülüklerinin yerine getirilmediğini ileri sürebilir.

Ancak yalnızca bakım kaydındaki bir eksikliğin bulunması her durumda bütün tazminatın reddedileceği anlamına gelmez.

Bakım eksikliği ile meydana gelen hasar arasındaki ilişki ayrıca değerlendirilmelidir.

---

Operatör Hatası Sigorta Kapsamında Olabilir mi?

Makine kırılması sigortasının önemli özelliklerinden biri, poliçe şartlarına göre bazı operatör hatalarının da teminat kapsamında değerlendirilebilmesidir.

Örneğin;

• yanlış ayar,
• hatalı kullanım,
• dikkatsizlik

sonucunda ani fiziksel zarar meydana gelebilir.

Ancak kasıt ve poliçedeki istisnalar ayrıca değerlendirilir.

---

Elektrik Kesintisi veya Voltaj Dalgalanması Sonucu Makine Hasarı

Özellikle elektronik kontrollü üretim makineleri;

• ani voltaj yükselmesi,
• voltaj düşmesi,
• kısa devre,
• elektriksel ark

nedeniyle zarar görebilir.

Bu durumda teknik raporun hasarın elektriksel nedenini açıkça ortaya koyması önemlidir.

---

Makinenin Durması Nedeniyle Üretim Kaybı Karşılanır mı?

Standart Makine Kırılması Sigortasının, makinenin devre dışı kalması nedeniyle oluşan bütün ticari kayıpları otomatik olarak karşıladığı düşünülmemelidir.

Örneğin fabrika;

• 30 gün üretim yapamamış,
• siparişleri teslim edememiş,
• ciddi kâr kaybına uğramış

olabilir.

Bu zararlar için Makine Kırılması Kâr Kaybı (Machinery Loss of Profits – MLOP) gibi ilgili ek teminatların bulunup bulunmadığı incelenmelidir.

---

Sigorta Şirketi Tazminatı Eksik Hesaplarsa Ne Yapılmalıdır?

Sigorta şirketinden;

• eksper raporu,
• tazminat hesap cetveli,
• uygulanan muafiyet,
• eksik sigorta hesabı,
• sovtaj hesabı,
• teminat dışında bırakılan kalemlerin gerekçesi

talep edilmelidir.

Teklif edilen tutar gerçek zarardan düşükse yazılı itiraz yapılabilir.

---

Sigorta Şirketi Tazminatı Tamamen Reddederse Ne Olur?

Öncelikle gerekçeli ret yazısı alınmalıdır.

Sigorta şirketi örneğin;

• aşınma,
• bakım eksikliği,
• teminat dışı arıza,
• poliçe öncesi hasar,
• eksik bildirim

iddialarında bulunabilir.

Bu gerekçeler poliçe ve teknik raporlarla birlikte değerlendirilmelidir.

---

Sigorta Tahkim Komisyonu’na Başvurulabilir mi?

Gerekli şartların bulunması halinde Sigorta Tahkim Komisyonu’na başvuru değerlendirilebilir.

Başvuru prosedürü ve güncel bilgiler için Sigorta Tahkim Komisyonu incelenebilir.

Özellikle yüksek bedelli ve teknik makine hasarlarında tahkim veya dava seçeneğine karar verilmeden önce dosyanın delil yapısının değerlendirilmesi önemlidir.

---

Makine Kırılması Nedeniyle Sigorta Şirketine Dava Açılabilir mi?

Evet.

Sigorta şirketinin;

• teminatı haksız şekilde reddetmesi,
• onarım maliyetini düşük hesaplaması,
• yanlış eksik sigorta uygulaması yapması,
• sovtaj bedelini hatalı belirlemesi,
• poliçe hükümlerini yanlış yorumlaması

halinde somut olayın özelliklerine göre dava yoluna başvurulabilir.

Davalarda makine mühendisliği, elektrik-elektronik mühendisliği veya ilgili uzmanlık alanlarında bilirkişi incelemesi önemli rol oynayabilir.

---

Makine Kırılması Tazminatı İçin Gerekli Belgeler

Dosyanın niteliğine göre özellikle;

• sigorta poliçesi ve zeyilnameler,
• makine listesi,
• makinenin faturası,
• teknik özellikleri,
• seri numarası,
• bakım kayıtları,
• servis kayıtları,
• arıza geçmişi,
• fotoğraf ve videolar,
• hata kayıtları,
• üretici raporu,
• yetkili servis raporu,
• eksper raporu,
• onarım teklifleri,
• yedek parça teklifleri,
• ithalat belgeleri,
• sigorta şirketi yazışmaları

korunmalıdır.

---

Makine Kırılması Hasarlarında Yapılan 10 Kritik Hata

1. Hasarın geç bildirilmesi.
2. Eksper gelmeden makinenin tamamen sökülmesi.
3. Hasarlı parçaların atılması.
4. Arızanın teknik nedeninin belgelenmemesi.
5. Servis raporunun yetersiz hazırlanması.
6. Bakım kayıtlarının saklanmaması.
7. Eksper raporunun sorgulanmadan kabul edilmesi.
8. Eksik sigorta hesabının kontrol edilmemesi.
9. İbra veya sulh belgesinin incelenmeden imzalanması.
10. Zamanaşımı ve başvuru sürelerinin takip edilmemesi.

---

30 Maddelik Makine Kırılması Tazminat Kontrol Listesi

1. Poliçe yürürlükte mi?
2. Hasarlı makine poliçede kayıtlı mı?
3. Seri numarası doğru mu?
4. Sigorta bedeli güncel mi?
5. Hasar tarihi belirlendi mi?
6. Hasarın nedeni tespit edildi mi?
7. Ani ve beklenmedik olay mevcut mu?
8. Fotoğraf çekildi mi?
9. Video kaydı alındı mı?
10. Hata kodları kaydedildi mi?
11. Hasarlı parçalar muhafaza edildi mi?
12. Sigorta şirketine ihbar yapıldı mı?
13. Hasar dosya numarası alındı mı?
14. Eksper incelemesi yapıldı mı?
15. Servis raporu alındı mı?
16. Üretici görüşü gerekli mi?
17. Bakım kayıtları toplandı mı?
18. Arıza geçmişi çıkarıldı mı?
19. Onarım teklifi alındı mı?
20. Yedek parça fiyatları belirlendi mi?
21. İthalat maliyetleri hesaplandı mı?
22. Tam hasar ihtimali değerlendirildi mi?
23. Sovtaj hesabı kontrol edildi mi?
24. Eksik sigorta analizi yapıldı mı?
25. Muafiyet doğru uygulandı mı?
26. MLOP teminatı kontrol edildi mi?
27. Eksik ödeme hesaplandı mı?
28. Ret gerekçesi incelendi mi?
29. Tahkim veya dava yolu değerlendirildi mi?
30. Süreler ve faiz talepleri kontrol edildi mi?

---

Sık Sorulan Sorular

1. Her makine arızası sigortadan karşılanır mı?

Hayır. Arızanın poliçede güvence altına alınan bir rizikodan kaynaklanması gerekir. Normal aşınma ve benzeri durumlar farklı değerlendirilebilir.

2. Operatör hatası nedeniyle oluşan zarar karşılanabilir mi?

Poliçenin kapsamına göre bazı ani ve beklenmedik operatör hataları teminat kapsamında olabilir. Somut poliçe hükümleri incelenmelidir.

3. Makine tamamen kullanılamaz hale gelirse ne olur?

Teknik veya ekonomik olarak onarım mümkün değilse tam hasar değerlendirmesi yapılabilir ve tazminat poliçe hükümlerine göre hesaplanır.

4. Sigorta şirketi “aşınma” gerekçesiyle ödeme yapmazsa ne yapabilirim?

Hasarın gerçek teknik nedeni bağımsız olarak incelenmeli; bakım kayıtları, servis raporları ve üretici değerlendirmeleriyle ret gerekçesine itiraz edilmelidir.

5. Eksper raporuna itiraz edilebilir mi?

Evet. Özellikle hasarın nedeni veya miktarı yanlış belirlenmişse bağımsız teknik görüş alınarak itiraz edilebilir.

6. Üretim kaybımı sigortadan isteyebilir miyim?

Standart makine kırılması poliçesinin bunu otomatik olarak karşıladığı varsayılmamalıdır. MLOP veya ilgili iş durması teminatının bulunup bulunmadığı kontrol edilmelidir.

7. Yurt dışından gelecek yedek parçaların maliyeti hesaba katılır mı?

Poliçe şartlarına göre parça, nakliye ve diğer ilgili giderlerin kapsamı değerlendirilir. Özellikle ithal makinelerde bu kalemlerin ayrıca belgelenmesi önemlidir.

8. Sigorta şirketi eksik ödeme yaptıysa ne yapılabilir?

Öncelikle eksper raporu ve hesaplama incelenmeli; ardından şartlarına göre yazılı itiraz, Sigorta Tahkim Komisyonu veya dava yolu değerlendirilmelidir.

9. Sigorta şirketi ödeme yaptıktan sonra fark tazminat istenebilir mi?

İmzalanan ibra veya sulh belgeleri ve ödemenin hukuki niteliği değerlendirilmelidir. Bu nedenle nihai belgeler imzalanmadan önce hukuki inceleme yapılması önemlidir.

10. Makine kırılması dosyasında ne zaman avukata başvurulmalıdır?

Özellikle yüksek değerli fabrika ve üretim makinelerinde, mümkünse hasarlı parçalar sökülüp ortadan kaldırılmadan ve sigorta şirketiyle nihai ödeme veya ibra işlemi yapılmadan önce hukuki destek alınması önemlidir.

---

FFK Partner Hukuk ve Danışmanlık ile Makine Kırılması Tazminatlarında Haklarınızı Koruyun

Makine kırılması sigortalarında en önemli uyuşmazlık çoğu zaman hasarın varlığı değil, hasarın nedenidir. Sigorta şirketinin olayı normal aşınma veya bakım eksikliği olarak değerlendirmesi ile sigortalının ani ve beklenmedik mekanik veya elektriksel hasar iddiası arasında milyonlarca liralık tazminat farkı oluşabilir.

Özellikle fabrika, enerji tesisi, otel, hastane ve büyük üretim tesislerinde meydana gelen yüksek bedelli makine hasarlarında poliçe, teknik servis raporları, bakım geçmişi, eksper raporu, makine değeri ve üretim kaybının birlikte değerlendirilmesi gerekir.

FFK Partner Hukuk ve Danışmanlık, Av. Arb. Fırat Fesih Kaya liderliğinde; Ankara, İstanbul, İzmir, Bursa ve Mersin başta olmak üzere Türkiye genelinde Makine Kırılması Sigortası, mühendislik sigortaları, fabrika ve üretim hattı hasarları, eksper raporlarına itiraz, eksik sigorta, teminat reddi, Sigorta Tahkim Komisyonu başvuruları ve sigorta tazminat davalarında hukuki danışmanlık ve dava hizmeti sunmaktadır.

7/24 Acil Telefon: +90 532 769 22 22
Ofis Telefonu: +90 312 434 22 22
E-posta: ffk@ffkpartnerhukuk.com.tr
Adres: Mevlana Bulvarı No:221, Yıldırım Tower, Kat:14, No:148, 06520 Balgat, Çankaya / Ankara