
Türk Vatandaşı Anne, Baba veya Çocuğu Olan Yabancılar İçin Çalışma İzni Kolaylığı: 2026 Güncel Rehber
31 Ağustos 2026
Uzun Dönem İkamet İzni Olan Yabancılar Çalışma İzni Kriterlerinden Muaf mı? 2026 Güncel Rehber
31 Ağustos 2026Türkiye’de Türk vatandaşıyla evli olan yabancıların çalışma izni süreçlerinde önemli bir kolaylık bulunmaktadır. 2026 yılında yürürlükte bulunan Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı çalışma izni değerlendirme kriterlerine göre en az üç yıl süreyle Türk vatandaşı ile evlilik birliği içinde yaşayan yabancılar, çalışma izni değerlendirme kriterlerinden muaf tutulan yabancılar arasında yer almaktadır.
Bu muafiyetin en önemli sonucu, yabancının çalışma izni başvurusunda normal şartlarda uygulanan 5 Türk çalışan şartının, işverenin mali yeterlilik kriterlerinin ve yabancının pozisyonuna bağlı çalışma izni ücret kriterinin uygulanmamasıdır.
Dolayısıyla 2026 yılında Türk vatandaşıyla en az üç yıldır evlilik birliği içinde yaşayan bir yabancının çalışma izni başvurusu, standart yabancı çalışan başvurusuna göre önemli avantajlara sahip olabilir.
Ancak Türk vatandaşıyla evli olmak yabancıya otomatik olarak çalışma hakkı vermez. Yabancının yine çalışma izni alması gerekir ve kriter muafiyetinin bulunması çalışma izninin kesin olarak verileceği anlamına gelmez.
Türk Vatandaşıyla 3 Yıldır Evli Yabancılar Hangi Kriterlerden Muaf?
2026 güncel çalışma izni değerlendirme kriterlerine göre en az üç yıl süreyle Türk vatandaşı ile evlilik birliği içinde yaşayan yabancılar adına yapılan çalışma izni başvurularında:
İstihdam kriterinin,
mali yeterlilik kriterinin ve
ücret kriterinin
uygulanmaması esastır.
Bu üç kriter, standart yabancı çalışma izni başvurularında en önemli ret nedenleri arasında yer alabildiğinden muafiyet oldukça önemlidir.
Örneğin yabancıyı çalıştıracak şirkette beş Türk çalışan bulunmaması veya şirketin genel mali yeterlilik eşiklerini karşılamaması normal bir başvuruda sorun oluşturabilir. Ancak üç yıllık evlilik muafiyetinin şartlarını sağlayan yabancı bakımından bu kriterlerin uygulanmaması esastır.
5 Türk Çalışan Şartı Aranır mı?
Hayır.
Genel çalışma izni değerlendirme kriterlerinde bilanço esasına tabi işyerlerinde çalışma izni başvurusu yapılan her bir yabancı için en az beş Türk vatandaşının istihdam edilmesi esastır.
Ancak Türk vatandaşıyla en az üç yıldır evlilik birliği içinde yaşayan yabancılar değerlendirme kriterlerinden muaf grupta yer almaktadır.
Dolayısıyla bu yabancının çalışma izni başvurusunda genel 5 Türk çalışan şartı uygulanmaz.
Örneğin Ankara’da üç Türk çalışanı bulunan küçük bir şirketin, Türk vatandaşıyla dört yıldır evli olan yabancı bir kişiyi işe almak istediğini düşünelim. Şirket genel kriter kapsamında beş Türk çalışan şartını karşılamıyor olsa bile yabancının üç yıllık evlilik muafiyetini sağlaması nedeniyle istihdam kriterinin uygulanmaması gündeme gelir.
Bu nedenle işverenlerin yalnızca şirketteki Türk çalışan sayısına bakarak çalışma izni başvurusundan vazgeçmemesi gerekir.
İşyerinde Hiç Türk Çalışan Yoksa Ne Olur?
Bu muafiyet, 3 Ağustos 2026 tarihinde yürürlüğe giren “son üç yılda en az bir yıl Türkiye’de yasal kalmış yabancılar” istisnasından farklıdır.
Son üç yılda bir yıl yasal kalış istisnasında, yabancı çalışan sayısının aynı işyerinde çalışan Türk vatandaşı sayısından fazla olmaması şeklinde özel bir sayı şartı bulunmaktadır.
Türk vatandaşıyla en az üç yıldır evlilik birliği içerisinde yaşayan yabancılar ise Bakanlığın düzenlemesinde doğrudan “değerlendirme kriterlerinden muaf tutulan yabancılar” kategorisindedir.
Dolayısıyla bu gruptaki yabancılar bakımından genel istihdam kriterinin uygulanmaması esastır. Üç yabancı istisnasındaki Türk-yabancı çalışan oranı şartı, üç yıllık evlilik muafiyetinin ayrıca belirtilmiş bir şartı değildir.
Ancak işverenin ve yabancının çalışma iznine ilişkin diğer kanuni yükümlülükleri devam eder.
500.000 TL Sermaye Şartı Aranır mı?
Hayır. Üç yıllık evlilik muafiyetinin şartlarını sağlayan yabancı bakımından genel mali yeterlilik kriterinin uygulanmaması esastır.
Normal şartlarda bilanço esasına tabi yeni kurulmuş ve henüz yıl sonu bilançosu oluşmamış bir işyerinde yabancı çalışma izni başvurusu yapılırken en az 500.000 TL ödenmiş sermaye aranır.
Faaliyette bulunan ve en az bir yıl sonu bilançosu bulunan işyerinde ise genel olarak 500.000 TL ödenmiş sermaye, 8.000.000 TL net satış veya 150.000 ABD doları ihracat alternatiflerinden en az birinin karşılanması gerekir.
Ancak üç yıllık evlilik muafiyetine giren yabancının başvurusunda bu genel mali yeterlilik kriterleri uygulanmaz.
Bu nedenle yeni kurulmuş veya düşük sermayeli işletmeler bakımından üç yıllık evlilik muafiyeti önemli bir avantaj sağlayabilir.
Ücret Kriteri de Uygulanmıyor mu?
Evet.
Türk vatandaşıyla en az üç yıldır evlilik birliği içerisinde yaşayan yabancılar açısından yalnızca istihdam ve mali yeterlilik değil, çalışma izni değerlendirmesindeki ücret kriteri de uygulanmaz.
Normal kriterlerde yabancıya ödenecek ücret yabancının görevine göre belirlenmektedir. Üst düzey yönetici ve pilotlar için asgari ücretin beş katı, mühendis ve mimarlar için dört katı, diğer yöneticiler için üç katı, uzmanlık ve ustalık gerektiren işlerde çalışanlar için iki katı gibi farklı eşikler bulunmaktadır.
Üç yıllık evlilik muafiyetinin bulunması hâlinde bu genel çalışma izni ücret kriterinin uygulanmaması esastır.
Ancak burada önemli bir ayrım vardır: Çalışma izni değerlendirmesindeki ücret kriterinden muafiyet, işverenin iş hukuku, asgari ücret ve sosyal güvenlik mevzuatından kaynaklanan ücret yükümlülüklerini ortadan kaldırmaz.
3 Yıllık Evlilik Süresi Nasıl Hesaplanır?
Muafiyet açısından yalnızca nikâh yapılmış olması yeterli değildir. Bakanlığın kriterinde açıkça “en az üç yıl süreyle Türk vatandaşı ile evlilik birliği içinde yaşayan yabancılar” ifadesi kullanılmaktadır.
Dolayısıyla hem evliliğin süresi hem de evlilik birliğinin devam edip etmediği önem taşır.
Örneğin yabancı ile Türk vatandaşı eşin resmi evliliği 15 Eylül 2023 tarihinde gerçekleşmişse, 15 Eylül 2026 tarihi itibarıyla üç yıllık süre tamamlanmış olacaktır.
Yabancı 1 Eylül 2026 tarihinde başvuru yaparsa üç yıllık süre henüz tamamlanmadığından bu özel muafiyete dayanılması mümkün olmayabilir.
Bu nedenle üç yıllık süreyi tamamlamaya yakın yabancılar açısından çalışma izni başvurusunun tarihi önemlidir.
2 Yıl 11 Aydır Evli Olan Yabancı Muafiyetten Yararlanabilir mi?
Üç yıllık sürenin tamamlanmış olması gerekir.
Örneğin yabancı Türk vatandaşıyla 2 yıl 11 ay 20 gündür evliyse, henüz “en az üç yıl” şartını karşılamamaktadır.
Birkaç hafta sonra üç yıllık süre tamamlanacaksa başvuru tarihinin buna göre planlanması, dosyanın değerlendirme kriterleri açısından önemli bir fark yaratabilir.
Ancak yabancının Türk vatandaşı çocuğu varsa durum farklıdır. Çünkü anne, baba veya çocuğu Türk vatandaşı olan yabancılar, üç yıllık evlilik muafiyetinden bağımsız olarak ayrıca değerlendirme kriterlerinden muaf gruplar arasında bulunmaktadır.
Dolayısıyla yabancının Türk vatandaşı çocuğu varsa üç yıllık evlilik süresini beklemesi gerekmeyebilir.
Türk Vatandaşıyla 1 Yıldır Evli Ancak Türk Vatandaşı Çocuğu Olan Yabancı Ne Yapabilir?
Bu, uygulamada son derece önemli bir ayrımdır.
Örneğin İstanbul’da yaşayan yabancı bir kadın Türk vatandaşıyla yalnızca bir yıldır evlidir. Bu nedenle üç yıllık evlilik muafiyetinin şartını henüz karşılamamaktadır.
Ancak çiftin Türk vatandaşı bir çocuğu bulunmaktadır.
Bakanlığın kriterlerinde “anne, baba veya çocuğu Türk vatandaşı olan yabancılar” ayrıca değerlendirme kriterlerinden muaf tutulmuştur.
Bu durumda yabancı, üç yıllık evlilik süresini beklemek zorunda kalmadan Türk vatandaşı çocuğu üzerinden kriter muafiyeti kapsamında değerlendirilebilir.
Bu nedenle çalışma izni başvurusu öncesinde yabancının yalnızca evlilik süresine değil, bütün aile bağlarına bakılması önemlidir.
Evliliğin Türkiye’de Yapılmış Olması Şart mı?
Muafiyet bakımından temel unsur Türk vatandaşıyla hukuken geçerli bir evlilik birliğinin bulunmasıdır.
Yurt dışında yapılan evliliklerde evliliğin Türkiye’de hukuken tanınması ve resmi kayıtlarda gerekli şekilde görülebilmesi önem taşıyabilir.
Bu nedenle yabancı ülkede gerçekleştirilen evliliklerde evlilik belgesinin Türkiye’de kullanılabilirliği, nüfus kayıtlarına işlenmesi, gerektiğinde apostil veya tasdik ve tercüme işlemleri ayrıca değerlendirilmelidir.
Sadece yabancı ülkeden alınmış bir belgenin mevcut olması her dosyada tek başına yeterli kabul edilmemelidir.
Evlilik Birliğinin Devam Etmesi Gerekiyor mu?
Bakanlığın kriteri yalnızca “üç yıl önce evlenmiş olmak” şeklinde değildir.
Kullanılan ifade “en az üç yıl süreyle Türk vatandaşı ile evlilik birliği içinde yaşayan yabancılar” şeklindedir.
Bu nedenle başvuru tarihinde evlilik birliğinin hukuken ve fiilen mevcut olup olmadığı önem taşıyabilir.
Örneğin taraflar üç yıl önce evlenmiş ancak daha sonra boşanmışsa, yabancının yalnızca geçmişte üç yıl evli olduğunu ileri sürerek bu muafiyeti kullanabileceği kabul edilmemelidir.
Boşanma Davası Devam Eden Yabancı Muafiyetten Yararlanabilir mi?
Bu durumda somut dosyanın ayrıca değerlendirilmesi gerekir.
Boşanma davasının açılmış olması ile evliliğin hukuken sona ermiş olması aynı şey değildir. Bununla birlikte Bakanlığın kullandığı “evlilik birliği içinde yaşayan” ifadesi nedeniyle tarafların aile birliğinin mevcut durumu önem kazanabilir.
Bu nedenle boşanma davası, uzun süreli ayrı yaşam veya aile birliğinin fiilen sona erdiği durumlarda otomatik bir sonuç çıkarılmamalıdır.
Yabancının ayrıca Türk vatandaşı çocuğu bulunuyorsa çocuk üzerinden ayrı muafiyet sebebi gündeme gelebilir.
Eşler Ayrı Evlerde Yaşıyorsa Muafiyet Kaybedilir mi?
Bu konuda yalnızca adres kayıtlarına bakılarak kesin sonuç çıkarılması doğru değildir.
İş, eğitim, sağlık veya başka meşru nedenlerle eşlerin geçici olarak farklı adreslerde bulunması mümkündür.
Ancak Bakanlığın kriterinde “evlilik birliği içinde yaşayan” ifadesinin kullanılması nedeniyle evliliğin yalnızca kâğıt üzerinde bulunup bulunmadığı önem taşıyabilir.
Özellikle şüpheli veya muvazaalı evlilik izlenimi oluşturan dosyalarda ek inceleme yapılması mümkündür.
Bu nedenle aile birliğinin gerçekliğini gösteren resmi kayıtların tutarlı olması önemlidir.
Anlaşmalı Boşanma Kararı Verilirse Muafiyet Ne Olur?
Boşanma kararının kesinleşmesiyle evlilik sona erdiğinde, üç yıllık evlilik birliği üzerinden kullanılan kriter muafiyetinin dayanağı da ortadan kalkabilir.
Ancak yabancının başka bir muafiyet sebebi bulunabilir.
Örneğin yabancının:
Türk vatandaşı çocuğu bulunabilir,
uzun dönem ikamet izni olabilir,
Türkiye’de sekiz yıllık uygun yasal kalış süresi bulunabilir
veya başka bir kriter muafiyeti kapsamına girebilir.
Bu nedenle boşanma hâlinde yabancının çalışma izninin geleceği yalnızca evlilik muafiyetine bakılarak değerlendirilmemelidir.
Türk Vatandaşı Eş Sonradan Vatandaşlıktan Çıkarsa Ne Olur?
Düzenlemenin dayanağı eşin Türk vatandaşı olmasıdır.
Bu nedenle başvuru sırasında eşin güncel vatandaşlık statüsünün kontrol edilmesi önemlidir.
Eş Türk vatandaşlığını kaybetmişse üç yıllık Türk vatandaşıyla evlilik muafiyetinin uygulanabilirliği yeniden değerlendirilmelidir.
Yabancının başka bir kriter muafiyetine sahip olup olmadığı da ayrıca araştırılmalıdır.
Türk Vatandaşıyla Evli Olmak Çalışma İzni Yerine Geçer mi?
Hayır.
Türk vatandaşıyla evlilik yabancıya doğrudan çalışma hakkı sağlamaz.
Çalışma izni, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından düzenlenen ve geçerlilik süresi içerisinde yabancıya Türkiye’de çalışma hakkı sağlayan resmi belgedir.
Dolayısıyla:
“Türk vatandaşıyla evliyim, çalışma izni almama gerek yok.”
şeklindeki düşünce yanlıştır.
Yabancı kriterlerden muaf olsa bile çalışma izni başvurusunun yapılması gerekir.
Aile İkamet İzni Çalışma İzni Yerine Geçer mi?
Hayır.
Aile ikamet izni yabancıya Türkiye’de yasal ikamet hakkı sağlayabilir ancak tek başına genel anlamda çalışma hakkı sağlamaz.
Türk vatandaşıyla evli yabancının aile ikamet izni bulunması, çalışma izni ihtiyacını ortadan kaldırmaz.
Yabancının çalışma amacı varsa çalışma izni süreci ayrıca yürütülmelidir.
Buna karşılık Bakanlık tarafından düzenlenen süreli, süresiz veya bağımsız çalışma izinleri, kural olarak geçerlilik süreleri içerisinde ikamet izni yerine de geçmektedir.
Yurt İçinden Çalışma İzni Başvurusu Yapılabilir mi?
Yurt içi çalışma izni başvurusunun usul şartları ayrıca değerlendirilmelidir.
Bakanlığın güncel başvuru açıklamalarına göre Türkiye’de bulunan ve en az altı ay süreli geçerli ikamet iznine sahip yabancılar için yurt içi çalışma izni başvurusu yapılabilir.
Dolayısıyla Türk vatandaşıyla üç yıldır evli olmak değerlendirme kriterlerinden muafiyet sağlasa bile yurt içi başvurunun kendi usul şartlarının ayrıca bulunması gerekir.
Yurt içi başvuru şartları sağlanmıyorsa yabancının durumuna göre yurt dışı çalışma izni başvuru süreci gündeme gelebilir.
Yurt Dışından Başvuru Yapılırsa Muafiyet Kaybolur mu?
Üç yıllık evlilik muafiyeti Bakanlığın “değerlendirme kriterlerinden muaf yabancılar” bölümünde düzenlenmiştir ve hükümde yalnızca yurt içi başvurularla sınırlı olduğuna ilişkin bir ifade bulunmamaktadır.
Bu yönüyle 3 Ağustos 2026 tarihli “son üç yılda bir yıl yasal kalış” istisnasından farklıdır; o istisna açıkça yurt içi çalışma izni başvurularına bağlanmıştır.
Dolayısıyla yabancının başvuru yönteminin ayrıca belirlenmesi gerekir ancak üç yıllık evlilik kriter muafiyetini doğrudan yalnızca yurt içi başvurulara özgü kabul etmek doğru değildir.
Türk Vatandaşıyla Evli Yabancı Şirket Ortağıysa Ne Olur?
Şirket ortağı yabancıların çalışma izinlerinde normal şartlarda yabancının sermaye payı, şirket sermayesi, ortaklık oranı ve istihdam gibi özel kriterler gündeme gelebilir.
Ancak yabancı aynı zamanda Türk vatandaşıyla en az üç yıldır evlilik birliği içerisinde yaşıyorsa değerlendirme kriterlerinden muaf yabancılar arasında bulunması dosyanın değerlendirilmesinde önemli olabilir.
Bu nedenle yabancı şirket ortağı çalışma izni başvurularında yalnızca şirketin sermayesine veya çalışan sayısına bakılmamalı; yabancının kişisel kriter muafiyetleri de araştırılmalıdır.
Türk Vatandaşıyla Evli Yabancı Her Meslekte Çalışabilir mi?
Hayır.
Değerlendirme kriterlerinden muaf olmak, yabancıların çalışmasının kanunla yasaklandığı veya Türk vatandaşlarına özgülenmiş mesleklerde çalışma hakkı sağlamaz.
Aynı şekilde sağlık, eğitim ve diğer düzenlenmiş mesleklerde gerekli ön izin, diploma, denklik veya mesleki yeterlilik şartları devam edebilir.
Örneğin yabancı öğretmen olarak çalışacaksa eğitim sektöründeki ön izin düzenlemeleri ayrıca uygulanabilir.
Dolayısıyla üç yıllık evlilik muafiyeti 5 Türk çalışan, mali yeterlilik ve ücret kriterlerini kaldırır; mesleğe ilişkin bütün hukuki şartları kaldırmaz.
Çalışma İzni Alındıktan Sonra SGK Zorunluluğu Devam Eder mi?
Evet.
Kriter muafiyeti işverenin sosyal güvenlik ve çalışma mevzuatından kaynaklanan yükümlülüklerini ortadan kaldırmaz.
Yabancı çalışma izniyle bir işveren yanında çalışıyorsa gerekli sosyal güvenlik bildirimleri ve çalışma izni sonrası yükümlülükler yerine getirilmelidir.
Dolayısıyla “Türk vatandaşıyla evli olduğu için SGK yapılmasına gerek yok” şeklindeki yaklaşım hukuken doğru değildir.
Çalışma İzni Olmadan Çalışmanın 2026 Yılında Cezası Var mı?
Evet.
Türk vatandaşıyla üç yıldan uzun süredir evli olmak, çalışma izni almadan çalışmaya izin vermez.
2026 yılında Bakanlığın yayımladığı güncel idari para cezalarına göre çalışma izni bulunmayan yabancıyı çalıştıran işveren hakkında her bir yabancı için 102.503 TL, çalışma izni olmaksızın bağımlı çalışan yabancı hakkında ise 40.977 TL idari para cezası uygulanmaktadır.
Bu nedenle kriterlerden muaf yabancıların da çalışma izni sonuçlanmadan fiilen çalışmaya başlamaması önemlidir.
3 Yıllık Evlilik Muafiyeti Otomatik Olarak Sistemde Görülür mü?
Muafiyetin bulunduğunun varsayılması yerine başvuru dosyasında statünün doğru şekilde ortaya konulması gerekir.
Bakanlığın kriterlerine göre değerlendirme kriterlerinden muaf yabancılar, muafiyet kapsamındaki durumlarını kamu kurum ve kuruluşlarından alınmış belgelerle kanıtlamak zorundadır.
Bu nedenle evlilik tarihi, eşin Türk vatandaşlığı ve aile bağını gösteren resmi kayıtlar önem taşır.
Başvurunun hazırlanması sırasında muafiyet gerekçesinin açık ve belgelenebilir şekilde ortaya konulması olası değerlendirme sorunlarını azaltabilir.
Hangi Belgeler Kullanılabilir?
Somut başvurunun özelliklerine göre belge listesi değişebilir. Ancak Türk vatandaşı eşle evlilik bağını, evlilik tarihini ve eşin Türk vatandaşlığını gösteren resmi kayıtların dosyada bulunması önemlidir.
Yurt dışında yapılmış evliliklerde yabancı resmi belgelerin Türkiye’de hukuki geçerliliği ayrıca değerlendirilmelidir.
Apostil, konsolosluk tasdiki, noter onaylı tercüme veya nüfus kayıtlarına tescil gibi işlemler somut belgenin düzenlendiği ülkeye ve belgenin niteliğine göre gündeme gelebilir.
3 Yıllık Evlilik Muafiyeti Çalışma İznini Garanti Eder mi?
Hayır.
Bakanlığın güncel kriterlerinde bu husus açık biçimde belirtilmiştir.
Yabancının değerlendirme kriterlerinden muaf gruplardan birine girmesi, yabancıya çalışma izni verilmesi konusunda mutlak hak sağlamaz.
Başvuru yine 6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu ve ilgili mevzuat kapsamında değerlendirilir.
Yabancının mesleği, gerekli ön izinler, yabancılara kapalı meslekler ve diğer kanuni ret sebepleri ayrıca dikkate alınabilir.
Çalışma İzni Reddedilirse Ne Yapılabilir?
Türk vatandaşıyla üç yıldan uzun süredir evli olmasına rağmen yabancının çalışma izni başvurusu reddedilebilir.
Bu durumda öncelikle ret gerekçesinin hangi konuya dayandığı belirlenmelidir.
Eğer ret, beş Türk çalışan, mali yeterlilik veya genel ücret kriterinin sağlanmamasına dayanıyorsa yabancının üç yıllık evlilik muafiyetinin başvuruda doğru şekilde değerlendirilip değerlendirilmediği özellikle incelenmelidir.
Muafiyetin dikkate alınmadığı veya belgelerin yanlış değerlendirildiği düşünülüyorsa idari itiraz ve gerektiğinde idari yargı yolları değerlendirilebilir.
Örnek: 4 Yıldır Türk Vatandaşıyla Evli Yabancı ve 2 Çalışanlı Şirket
Ankara’da faaliyet gösteren küçük bir şirkette yalnızca iki Türk çalışan bulunduğunu düşünelim.
Şirket, Türk vatandaşıyla dört yıldır evlilik birliği içerisinde yaşayan yabancı bir kişiyi çalıştırmak istemektedir.
Normal genel kriter uygulanmış olsaydı beş Türk çalışan şartı karşılanmadığı için istihdam kriteri sorun oluşturacaktı.
Ancak yabancı en az üç yıldır Türk vatandaşıyla evlilik birliği içerisinde yaşadığı için değerlendirme kriterlerinden muaf gruptadır.
Bu nedenle çalışma izni başvurusunda 5 Türk çalışan, mali yeterlilik ve ücret kriterlerinin uygulanmaması esastır.
Şirketin iki Türk çalışanının bulunması tek başına çalışma izni başvurusunun reddedilmesi için genel istihdam kriteri yönünden gerekçe oluşturmamalıdır.
Örnek: 2 Yıl 8 Aylık Evlilik ve Türk Vatandaşı Çocuk
İzmir’de yaşayan yabancı, Türk vatandaşı eşiyle 2 yıl 8 aydır evlidir.
Bu nedenle üç yıllık evlilik muafiyeti henüz oluşmamıştır.
Ancak yabancının Türk vatandaşı bir çocuğu bulunmaktadır.
Bu durumda üç yıllık süreyi beklemek yerine, Bakanlığın ayrıca düzenlediği “anne, baba veya çocuğu Türk vatandaşı olan yabancılar” muafiyetinin uygulanması gündeme gelebilir.
Bu örnek, yabancının bütün kişisel durumunun çalışma izni başvurusundan önce değerlendirilmesinin neden önemli olduğunu göstermektedir.
Örnek: 5 Yıllık Evlilik Ancak İşveren Yeni Kuruldu
Bursa’da yeni kurulan bir şirket Türk vatandaşıyla beş yıldır evli yabancı bir çalışanı işe almak istemektedir.
Şirket henüz genel mali yeterlilik kriterindeki 500.000 TL ödenmiş sermaye şartını karşılamıyor olabilir.
Ancak yabancının üç yıllık evlilik muafiyeti mevcutsa mali yeterlilik kriterinin uygulanmaması esastır.
Dolayısıyla şirketin genel mali yeterlilik eşiğini karşılamaması nedeniyle çalışma izni başvurusunun otomatik olarak mümkün olmadığı sonucuna varılmamalıdır.
Örnek: 4 Yıldır Evli Yabancı Mühendis
Mersin’de Türk vatandaşıyla dört yıldır evlilik birliği içerisinde yaşayan yabancı mühendis bir şirkette çalışmak istemektedir.
Genel çalışma izni kriterlerinde mühendisler bakımından asgari ücretin belirli katına bağlı ücret kriteri bulunmaktadır.
Ancak yabancı üç yıllık evlilik muafiyetini sağlıyorsa çalışma izni değerlendirmesindeki genel ücret kriterinin uygulanmaması esastır.
Bununla birlikte mühendislik mesleğinin icrasına ilişkin özel mevzuat ve gerekli mesleki şartlar ayrıca değerlendirilmelidir.
2026’da Başvuru Öncesi En Önemli Kontroller
Türk vatandaşıyla evli yabancının çalışma izni başvurusu yapılmadan önce resmi evlilik tarihi kesin olarak belirlenmelidir. Üç yıllık sürenin başvuru tarihinde tamamlanıp tamamlanmadığı kontrol edilmelidir. Evlilik birliğinin devam ettiği ve Türk vatandaşı eşin vatandaşlık statüsü resmi kayıtlarla ortaya konulmalıdır.
Yabancının ayrıca Türk vatandaşı anne, baba veya çocuğunun bulunup bulunmadığı kontrol edilmelidir. Çünkü üç yıllık evlilik süresi tamamlanmamış olsa dahi başka bir muafiyet nedeni bulunabilir.
Yabancının çalışacağı mesleğin özel izne tabi olup olmadığı, başvurunun yurt içinden mi yoksa yurt dışından mı yapılacağı ve çalışma izni sonrası SGK yükümlülükleri ayrıca değerlendirilmelidir.
Bu nedenle Av. Arb. Fırat Fesih Kaya, Türk vatandaşıyla evli yabancıların çalışma izni başvurularında yalnızca evlilik cüzdanının sunulmasıyla yetinilmemesi; evlilik süresi, aile bağları, mevcut ikamet statüsü, başvuru türü, çalışılacak meslek ve alternatif kriter muafiyetlerinin birlikte incelenmesi gerektiğini belirtmektedir.
Ankara, İstanbul, İzmir, Mersin ve Bursa’da Türk Vatandaşıyla Evli Yabancıların Çalışma İzni
Ankara, İstanbul, İzmir, Mersin ve Bursa’da yaşayan Türk-yabancı evliliklerinde yabancı eşin çalışma hayatına katılması bakımından üç yıllık evlilik muafiyeti önemli bir avantaj sağlayabilir.
Özellikle küçük şirketlerde beş Türk çalışan bulunmaması, şirketin yeni kurulmuş olması veya genel mali yeterlilik kriterlerinin karşılanmaması nedeniyle çalışma izni alınamayacağı düşünülmemelidir.
Türk vatandaşıyla en az üç yıldır evlilik birliği içinde yaşayan yabancıların istihdam, mali yeterlilik ve ücret kriterlerinden muaf tutulması, standart çalışma izni başvurularına göre önemli bir kolaylık sağlamaktadır.
FFK PARTNER HUKUK VE DANIŞMANLIK, Türk vatandaşıyla evli yabancıların çalışma izinleri, çalışma izni kriter muafiyetleri, yurt içi ve yurt dışı çalışma izni başvuruları, çalışma izni uzatma ve çalışma izni ret kararlarına itiraz süreçlerinde hukuki destek sunmaktadır.
Sıkça Sorulan Sorular
1. Türk vatandaşıyla 3 yıldır evli yabancı 5 Türk çalışan şartından muaf mı?
Evet. En az üç yıl Türk vatandaşıyla evlilik birliği içerisinde yaşayan yabancılar değerlendirme kriterlerinden muaf gruplardadır ve istihdam kriterinin uygulanmaması esastır.
2. 3 yıllık evlilik muafiyetinde sermaye şartı aranır mı?
Genel mali yeterlilik kriterinin uygulanmaması esastır. Dolayısıyla genel 500.000 TL sermaye, 8 milyon TL net satış veya 150.000 ABD doları ihracat kriterleri bu muafiyet kapsamında uygulanmaz.
3. Ücret kriteri de uygulanmıyor mu?
Evet. Bu gruptaki yabancılar bakımından istihdam, mali yeterlilik ve ücret kriterlerinin uygulanmaması esastır. İş hukukundan kaynaklanan genel asgari ücret yükümlülükleri ise devam eder.
4. Türk vatandaşıyla 2 yıl 11 aydır evliyim. Muafiyetten yararlanabilir miyim?
Üç yıllık evlilik muafiyeti bakımından üç yıllık sürenin tamamlanması gerekir. Ancak Türk vatandaşı anne, baba veya çocuğunuz varsa ayrı bir muafiyet kategorisi gündeme gelebilir.
5. Türk vatandaşıyla 1 yıldır evliyim ancak çocuğum Türk vatandaşı. 3 yılı beklemem gerekir mi?
Türk vatandaşı çocuğu olan yabancılar ayrıca değerlendirme kriterlerinden muaf gruptadır. Bu nedenle çocuk üzerinden ayrı muafiyet değerlendirilebilir.
6. Türk vatandaşıyla evlilik çalışma izni yerine geçer mi?
Hayır. Yabancının yine çalışma izni alması gerekir.
7. Aile ikamet izniyle doğrudan çalışabilir miyim?
Hayır. Aile ikamet izni tek başına çalışma izni değildir. Çalışma izni sürecinin ayrıca yürütülmesi gerekir.
8. Üç yıllık evlilik muafiyeti yalnızca yurt içi başvurularda mı uygulanır?
Bakanlığın üç yıllık evlilik muafiyeti hükmünde yalnızca yurt içi başvuruyla sınırlı olduğuna ilişkin özel bir ifade bulunmamaktadır. Başvurunun yurt içi veya yurt dışı usul şartları ayrıca değerlendirilir.
9. Boşanma hâlinde çalışma izni muafiyeti devam eder mi?
Evlilik üzerinden muafiyetin hukuki dayanağı etkilenebilir. Ancak Türk vatandaşı çocuk, sekiz yıllık yasal kalış veya başka bir muafiyet sebebi varsa yabancının durumu ayrıca değerlendirilmelidir.
10. 3 yıldır evli olmak çalışma izninin kesin verileceği anlamına gelir mi?
Hayır. Kriterlerden muafiyet çalışma izni verilmesi konusunda mutlak hak sağlamaz. Başvurunun diğer kanuni şartları ayrıca incelenir.
FFK Partner Hukuk ve Danışmanlık – İletişim
Türk vatandaşıyla en az üç yıldır evlilik birliği içerisinde yaşayan yabancılar bakımından 5 Türk çalışan şartı, mali yeterlilik ve genel çalışma izni ücret kriterlerinin uygulanmaması, 2026 çalışma izni başvurularında önemli bir avantajdır.
Başvuru öncesinde üç yıllık sürenin doğru hesaplanması ve muafiyet durumunun resmi belgelerle kanıtlanması önemlidir.
FFK PARTNER HUKUK VE DANIŞMANLIK
Av. Arb. Fırat Fesih Kaya
Tel: +90 532 769 22 22
Ofis: +90 312 434 22 22
E-posta: ffk@ffkpartnerhukuk.com.tr
Adres: Mevlana Bulvarı No:221, Yıldırım Tower, Balgat, Çankaya / Ankara
Bu içerik genel hukuki bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Çalışma izni kriter muafiyetinin uygulanıp uygulanmayacağı yabancının evlilik süresi, aile bağları, mevcut hukuki statüsü, çalışacağı meslek ve başvuru tarihindeki güncel düzenlemelere göre ayrıca değerlendirilmelidir.




