Düzenli Maaşı Olmayan Serbest Meslek Sahibinden Nafaka Nasıl Hesaplanır? 2026 Güncel Rehber

Boşanma ve nafaka davalarında en zor gelir tespiti yapılan gruplardan biri düzenli maaşı bulunmayan serbest meslek sahipleridir. Avukat, doktor, diş hekimi, mimar, mühendis, mali müşavir, danışman, psikolog, yazılımcı, emlak danışmanı, sanatçı veya kendi hesabına çalışan diğer kişiler her ay aynı miktarda maaş almayabilir. Bazı aylarda çok yüksek kazanç elde edilirken bazı aylarda gelir önemli ölçüde düşebilir.

Bu nedenle serbest meslek sahibi bir eş bakımından nafaka miktarının yalnızca “aylık maaş” üzerinden belirlenmesi çoğu zaman mümkün değildir. Asıl mesele kişinin gerçek ve sürdürülebilir ekonomik gücünün ortaya çıkarılmasıdır.

Örneğin eş “Sabit maaşım yok, bazı aylar hiç para kazanmıyorum” diyebilir. Ancak yıllık toplam tahsilatları, banka hesapları, mesleki faaliyetinin kapsamı, düzenli müşteri veya hasta gelirleri, sahip olduğu malvarlığı ve yaşam standardı kişinin önemli bir ekonomik kapasiteye sahip olduğunu gösterebilir.

Bunun tam tersi de mümkündür. Yüksek tutarlı banka girişlerinin tamamı kişisel kazanç olmayabilir. Tahsil edilen paranın içinde müşteriye ait tutarlar, masraf avansları, vergiler, işletme giderlerini karşılamaya yönelik ödemeler veya mesleki faaliyete ilişkin başka kalemler bulunabilir.

Dolayısıyla 2026 itibarıyla serbest meslek sahibinden nafaka hesaplanırken temel yaklaşım “hesaba giren bütün para gelirdir” veya “maaşı yoksa geliri yoktur” şeklinde olmamalıdır.

Serbest Meslek Sahibinin Maaşı Yoksa Nafaka Ödemez mi?

Hayır.

Bir kişinin bordrolu çalışan olmaması veya her ay sabit maaş almaması nafaka ödeme gücünün bulunmadığı anlamına gelmez.

Nafaka hukukunda kişinin ekonomik gücü yalnızca işveren tarafından ödenen ücret üzerinden değerlendirilmez.

Serbest meslek sahibi kişinin;

mesleki kazancı,

düzenli tahsilatları,

malvarlığı,

kira ve diğer gelirleri,

mesleki faaliyetinin kapsamı,

gerçek ve zorunlu giderleri,

ekonomik yaşam koşulları

somut olay kapsamında önem taşıyabilir.

Bu nedenle “Ben maaşlı çalışan değilim” savunması tek başına nafaka yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz.

Serbest Meslek Sahibinin Nafakası Nasıl Hesaplanır?

Serbest meslek sahipleri için uygulanması zorunlu tek bir matematiksel nafaka formülü bulunmamaktadır.

Mahkeme nafakanın türüne göre tarafların ekonomik ve sosyal durumlarını, ihtiyaçlarını ve ödeme güçlerini değerlendirir.

Bu nedenle örneğin:

“Serbest meslek sahibinin aylık kazancının yüzde 25’i nafaka olur.”

şeklinde genel bir kural yoktur.

Asıl amaç kişinin gerçek ekonomik kapasitesinin mümkün olduğunca doğru belirlenmesidir.

Aylık Gelir Her Ay Değişiyorsa Ne Yapılır?

Serbest meslek faaliyetinin doğası gereği gelirler dalgalanabilir.

Örneğin bir avukat ocak ayında 300.000 TL tahsilat yapmış, şubat ayında 70.000 TL, mart ayında 500.000 TL, nisan ayında ise 100.000 TL tahsil etmiş olabilir.

Sadece en yüksek gelirli ayı esas almak yanlış olabilir.

Sadece en düşük gelirli ayı esas almak da yanlış olabilir.

Bu nedenle gelirlerin sürekliliğini görebilmek için uygun bir dönem içerisindeki ekonomik faaliyetlerin birlikte değerlendirilmesi önemlidir.

Özellikle sezonluk veya dönemsel çalışan kişiler bakımından yıllık ekonomik tablo aylık tek bir kesitten daha anlamlı olabilir.

Yıllık Gelir Üzerinden Ortalama Aylık Kazanç Hesaplanabilir mi?

Gerçek ekonomik kapasitenin anlaşılmasına yardımcı olmak amacıyla yıllık veya daha geniş dönemli gelirler incelenebilir.

Örneğin serbest meslek sahibinin bir yıldaki gerçek net mesleki kazancının 2.400.000 TL olduğu kabul edilirse, bunun aylık ekonomik karşılığı ortalama 200.000 TL civarında olabilir.

Ancak bu işlem tek başına nafaka miktarını belirlemez.

Ayrıca yıllık brüt tahsilatın doğrudan on ikiye bölünmesi her zaman doğru değildir.

Çünkü serbest meslek faaliyetlerinde gelir elde etmek için zorunlu mesleki giderler bulunabilir.

Ciro ile Gerçek Kazanç Aynı Şey midir?

Hayır.

Serbest meslek sahibinin banka hesabına veya işletmesine giren toplam para ile kişinin harcanabilir kişisel geliri aynı kavram değildir.

Örneğin bir mimarlık ofisinin yıllık 8 milyon TL tahsilatı bulunabilir.

Ancak bunun içerisinde;

çalışan ücretleri,

ofis kirası,

yazılım giderleri,

mesleki ekipman,

vergi ve diğer mali yükümlülükler,

dışarıdan alınan hizmetler,

faaliyetle bağlantılı gerçek giderler

bulunabilir.

Bu nedenle 8 milyon TL tahsilatın tamamının kişinin net yıllık geliri olduğunu söylemek doğru değildir.

Bununla birlikte gerçekte kişisel harcama niteliğindeki giderlerin mesleki gider gibi gösterildiği iddia ediliyorsa bunların da somut biçimde incelenmesi gerekebilir.

Brüt Gelir mi Net Gelir mi Önemlidir?

Nafaka bakımından kişinin gerçek ödeme kapasitesi önem taşıdığından yalnızca brüt tahsilata bakılması yanıltıcı olabilir.

Serbest meslek faaliyetinin sürdürülebilmesi için yapılan gerçek ve zorunlu giderlerin ekonomik tablo içerisinde değerlendirilmesi gerekebilir.

Ancak burada önemli bir ayrım vardır:

Gerçek mesleki gider ile kişisel harcama aynı değildir.

Örneğin işyerinin zorunlu kirası mesleki faaliyetle ilgili olabilir.

Buna karşılık tamamen kişisel lüks tüketimin işletme gideri olarak gösterilmesi, nafaka bakımından gerçek ekonomik kapasitenin tespitinde ayrıca değerlendirilebilir.

Serbest Meslek Sahibinin Geliri Nasıl Tespit Edilir?

Tek bir kayıt her zaman yeterli olmayabilir.

Serbest meslek kazancının tespitinde kişinin faaliyetinin niteliğine göre vergisel ve mali kayıtlar, banka hesapları, mesleki tahsilatlar, düzenli ödeme hareketleri ve diğer hukuka uygun ekonomik veriler önem taşıyabilir.

Örneğin eş resmi kayıtlarda düşük kazanç bildiriyor ancak kişisel ve mesleki hesaplarında sürekli yüksek tutarlı tahsilatlar bulunuyorsa bu para hareketlerinin kaynağı araştırılabilir.

Bunun tersine hesaba giren her paranın mesleki kazanç olduğu da varsayılmamalıdır.

Banka Hesapları Serbest Meslek Gelirini Gösterir mi?

Önemli delillerden biri olabilir.

Özellikle müşterilerden, hastalardan veya danışanlardan düzenli banka ödemeleri alan kişiler bakımından hesap hareketleri mesleki faaliyetin ekonomik boyutunun anlaşılmasına yardımcı olabilir.

Ancak banka hesabına gelen her ödeme kazanç değildir.

Örneğin kişinin hesabına;

borç geri ödemesi,

aile içi transfer,

mal satış bedeli,

masraf avansı,

kendi hesapları arasındaki transfer

gelmiş olabilir.

Aynı paranın hesaplar arasında aktarılması nedeniyle birkaç kez gelir olarak sayılması da yanlış sonuç doğurabilir.

Bu nedenle banka incelemesinde yalnızca toplam giriş rakamına değil, paranın kaynağına ve hukuki niteliğine bakılması gerekir.

Serbest Meslek Sahibinin Ticari veya Mesleki Hesabı İncelenebilir mi?

Nafaka uyuşmazlığının çözümü için gerekli ve ölçülü olduğu ölçüde mesleki faaliyete ilişkin mali kayıtlar kişinin ekonomik durumunun ortaya çıkarılmasında önem taşıyabilir.

Özellikle kişi kişisel hesabında düşük gelir gösterirken bütün tahsilatlarını mesleki hesap üzerinden gerçekleştiriyorsa yalnızca kişisel hesabın değerlendirilmesi eksik kalabilir.

Ancak mesleki hesaptaki bütün para doğrudan kişinin kişisel kullanılabilir geliri olarak kabul edilmemelidir.

Faaliyet giderleri ve üçüncü kişilere ait olabilecek tutarlar ayrıştırılmalıdır.

POS Tahsilatları Nafaka Hesabında Dikkate Alınır mı?

Serbest meslek sahibi POS cihazıyla ödeme alıyorsa POS tahsilatları ekonomik faaliyetin belirlenmesinde yardımcı olabilir.

Örneğin özel muayenehanesi bulunan bir diş hekiminin banka hesabında düşük para hareketi bulunmasına rağmen POS üzerinden aylık yüksek tahsilatlar gerçekleştirdiği görülebilir.

Bu durum gerçek faaliyet hacminin anlaşılması bakımından önemlidir.

Ancak POS cirosunun tamamı otomatik olarak kişisel net gelir değildir.

İşletme giderleri ve faaliyetin ekonomik yapısı ayrıca değerlendirilmelidir.

Nakit ve Elden Alınan Serbest Meslek Geliri Nasıl Tespit Edilir?

Nakit tahsilatlar gelir tespitini zorlaştıran önemli konulardan biridir.

Banka hareketi bulunmaması gelirin bulunmadığı anlamına gelmez.

Mesleki faaliyetin kapsamı, resmi kayıtlar, düzenlenen belgeler, POS tahsilatları, banka hareketleri ve diğer hukuka uygun deliller birlikte değerlendirilebilir.

Ancak yalnızca kişinin belirli bir mesleği yapmasından hareketle varsayımsal olarak yüksek gelir elde ettiği kabul edilmemelidir.

Somut ekonomik veriler önemlidir.

Vergi Beyannamesindeki Gelir Nafaka İçin Kesin midir?

Tek başına her zaman yeterli değildir.

Vergi beyannamesi kişinin ekonomik durumunun belirlenmesinde önemli resmi verilerden biridir. Ancak nafaka uyuşmazlığında kişinin fiili ekonomik gücü daha geniş bir değerlendirmeyi gerektirebilir.

Örneğin resmi kayıtlardaki kazanç düşük olabilir ancak banka tahsilatları, yatırımlar ve diğer ekonomik veriler farklı bir tablo ortaya koyabilir.

Bunun tersine yüksek brüt mesleki tahsilatlar bulunmasına rağmen önemli ve gerçek mesleki giderler de mevcut olabilir.

Bu nedenle tek bir rakama dayanmak yerine ekonomik tablonun bütünü değerlendirilmelidir.

Vergi Matrahı ile Nafakaya Esas Gelir Aynı mıdır?

Her zaman aynı değildir.

Vergi hukukundaki matrah hesabı ile aile hukukunda kişinin gerçek ekonomik gücünün belirlenmesi farklı amaçlara hizmet eder.

Bu nedenle vergi matrahının doğrudan nafakaya esas aylık gelir kabul edilmesi her dosyada doğru sonuç vermeyebilir.

Vergisel kayıt önemli bir başlangıç noktasıdır ancak tek ölçüt değildir.

Serbest Meslek Makbuzları ve E-Belgeler Önemli midir?

Mesleki faaliyetin kapsamının ve tahsilatların belirlenmesinde önem taşıyabilir.

Düzenlenen belgeler kişinin hangi dönemde ne kadar mesleki işlem gerçekleştirdiğini gösterebilir.

Ancak düzenlenen belgedeki tutarın tahsil edilip edilmediği, ödemenin hangi tarihte gerçekleştiği ve ilgili tutarla bağlantılı giderler ayrıca değerlendirilmelidir.

Dolayısıyla belge tutarı ile kişinin cebine kalan net gelir otomatik olarak aynı değildir.

Avukatın Geliri Nafaka Davasında Nasıl Hesaplanır?

Serbest çalışan avukatların gelirleri dosya ve müvekkil yapısına göre ciddi biçimde değişebilir.

Bir ay çok sayıda vekâlet ücreti tahsil edilirken sonraki ay çok daha düşük gelir elde edilebilir.

Ayrıca müvekkilden alınan her para avukatın kişisel geliri değildir. Yargılama gideri veya başka amaçla verilen tutarlar bulunabilir.

Bu nedenle mesleki tahsilatların niteliğinin ayrıştırılması gerekir.

Düzenli danışmanlık ücretleri, vekâlet ücretleri ve diğer gerçek mesleki kazançlar ekonomik kapasitenin değerlendirilmesinde önem taşıyabilir.

Doktor ve Diş Hekiminin Geliri Nasıl Hesaplanır?

Özel muayenehanesi bulunan doktor veya diş hekiminde yalnızca resmi bordro bulunmayabilir.

Muayene, tedavi ve diğer mesleki hizmetlerden elde edilen tahsilatlar önem taşıyabilir.

Ancak muayenehane kirası, personel ücretleri, tıbbi malzeme ve gerçek işletme giderleri de bulunabilir.

Dolayısıyla aylık toplam hasta tahsilatının tamamının net kişisel gelir kabul edilmesi doğru değildir.

Mali Müşavir, Mimar ve Danışmanların Geliri Nasıl Belirlenir?

Bu mesleklerde düzenli müşteri portföyü önemli olabilir.

Örneğin mali müşavir her ay yüz farklı müşteriden düzenli hizmet bedeli alıyor olabilir.

Danışmanın ise birkaç büyük müşteriden dönemsel ödeme alması mümkündür.

Mimar veya mühendis proje bazlı çalışabilir.

Bu nedenle gelir yapısı meslek özelinde değerlendirilmelidir.

Düzenli müşteri gelirleri ile tek seferlik proje gelirlerinin ayrıştırılması gerçek ekonomik kapasitenin tespitini kolaylaştırabilir.

Emlak Danışmanının Komisyon Geliri Nafakada Dikkate Alınır mı?

Evet, gerçek ve süreklilik gösteren komisyon gelirleri ekonomik kapasitenin belirlenmesinde önem taşıyabilir.

Ancak emlak danışmanlarının gelirleri satış ve kiralama işlemlerinin gerçekleşmesine bağlı olduğundan aylık olarak ciddi dalgalanma gösterebilir.

Bir ay 500.000 TL komisyon elde edilmiş olması her ay aynı kazancın gerçekleşeceği anlamına gelmez.

Geçmiş dönem faaliyetleri ve gelir sürekliliği bu nedenle önemlidir.

Freelancer ve Yazılımcıların Geliri Nasıl Hesaplanır?

Uzaktan çalışan yazılımcılar, tasarımcılar, danışmanlar ve diğer freelancerlar farklı müşterilerden ödeme alabilir.

Ödemeler Türk lirası veya yabancı para cinsinden olabilir.

Düzenli yabancı müşteri ödemeleri kişinin ekonomik gücünün belirlenmesinde önem taşıyabilir.

Ancak banka hesabına yurt dışından para gelmesi tek başına bunun tamamının net mesleki kazanç olduğunu göstermez.

Ödemenin kaynağı ve niteliği araştırılmalıdır.

Dövizle Kazanç Elde Eden Serbest Meslek Sahibinin Nafakası Nasıl Belirlenir?

Döviz geliri kişinin ekonomik kapasitesinin belirlenmesinde önemlidir.

Ancak gelirlerin kur değişikliklerinden etkilenebileceği ve aylık tahsilatların değişebileceği dikkate alınmalıdır.

Örneğin her ay düzenli 5.000 Euro danışmanlık geliri bulunan kişi ile yılda yalnızca bir defa 5.000 Euro proje ödemesi alan kişinin ekonomik durumu aynı değildir.

Süreklilik yine temel unsurlardan biridir.

Serbest Meslek Sahibi Gelirini Düşük Gösterirse Ne Yapılabilir?

Bu durumda yalnızca kişinin beyanıyla yetinilmemesi gerekebilir.

Örneğin kişi aylık 30.000 TL kazandığını ileri sürüyor ancak;

yüksek mesleki tahsilatları,

önemli banka hareketleri,

birden fazla taşınmazı,

yüksek değerli araçları,

düzenli yatırımları

bulunuyor olabilir.

Bu durum beyan edilen gelir ile gerçek ekonomik kapasite arasında uyumsuzluk bulunduğu iddiasını güçlendirebilir.

Ancak malvarlığı veya yüksek harcama tek başına belirli miktarda aylık gelir bulunduğunu kesin olarak kanıtlamaz.

Serbest Meslek Sahibinin Yaşam Standardı Nafakada Dikkate Alınır mı?

Tarafların ekonomik ve sosyal durumunun değerlendirilmesinde yaşam koşulları yardımcı bir gösterge olabilir.

Örneğin kişi aylık 25.000 TL kazandığını söylüyor ancak her ay çok daha yüksek tutarda kredi kartı harcaması yapıyor, lüks araç kullanıyor ve düzenli yatırımlar gerçekleştiriyorsa gelir ve harcama arasındaki farkın kaynağı önem kazanabilir.

Ancak yaşam standardından hareketle keyfî bir gelir rakamı oluşturulmamalıdır.

Yaşam standardı diğer mali verilerle birlikte değerlendirilmelidir.

Kredi Kartı Harcamaları Gerçek Geliri Gösterebilir mi?

Tek başına kesin gelir hesabı sağlamaz.

Kredi kartı harcamaları borçlanmayla da finanse edilmiş olabilir.

Bununla birlikte sürekli olarak yüksek tutarda harcama yapan kişinin bu harcamaları hangi kaynakla karşıladığı ekonomik durumun araştırılmasında önem taşıyabilir.

Özellikle beyan edilen gelir ile düzenli harcama arasında büyük fark bulunması diğer gelir kaynaklarının araştırılmasını gerektirebilir.

Serbest Meslek Sahibinin Taşınmazları Nafakayı Etkiler mi?

Evet, kişinin malvarlığı ekonomik durumunun değerlendirilmesinde önem taşıyabilir.

Özellikle taşınmazlardan kira geliri elde ediliyorsa bu gelir mesleki kazançtan ayrı bir ekonomik kaynak oluşturabilir.

Örneğin serbest çalışan doktorun mesleki gelirinin yanında üç işyerinden aylık toplam 150.000 TL kira geliri bulunabilir.

Bu durumda yalnızca mesleki kazanç üzerinden değerlendirme yapılması eksik olabilir.

Şirket Ortağı Aynı Zamanda Serbest Meslek Sahibiyse Ne Olur?

Bu durumda farklı ekonomik kaynakların birbirine karıştırılmaması gerekir.

Kişi hem serbest meslek faaliyeti yürütüyor hem de bir şirkette ortak olabilir.

Serbest meslek kazancı ayrı, şirketten aldığı maaş veya yönetici ücreti ayrı, dağıtılmış kâr payı ayrı değerlendirilmelidir.

Şirketin bütün cirosu ve kârı ise otomatik olarak ortağın kişisel geliri değildir.

Serbest Meslek Sahibinin Borçları Nafakadan Düşülür mü?

Her borç otomatik olarak gelirden düşülmez.

Borçların gerçekliği, amacı ve kişinin ekonomik kapasitesi üzerindeki etkisi önemlidir.

Mesleki faaliyetin devamı için kullanılan gerçek bir işletme kredisi ile tamamen kişisel lüks tüketim amacıyla alınan borç aynı şekilde değerlendirilmemelidir.

Ayrıca boşanma sürecinde ekonomik gücü düşük göstermek amacıyla yapıldığı ileri sürülen olağan dışı borçlanmalar somut olay kapsamında ayrıca tartışılabilir.

Mesleki Giderler Nafaka Hesabında Nasıl Değerlendirilir?

Gerçek ve zorunlu mesleki giderler ile kişisel harcamaların ayrıştırılması önemlidir.

Örneğin ofis kirası, çalışan giderleri veya mesleki faaliyetin sürdürülmesi için zorunlu bazı giderler gerçek kazancın değerlendirilmesinde önem taşıyabilir.

Buna karşılık kişinin özel tatili veya tamamen kişisel nitelikteki harcamasının “mesleki gider” adı altında gösterilmesi ekonomik kapasiteyi gerçekte azaltmaz.

Geliri Sezonluk Olan Serbest Meslek Sahibinin Nafakası Nasıl Hesaplanır?

Turizm, organizasyon, emlak, tarım danışmanlığı veya belirli dönemlerde yoğunlaşan diğer faaliyetlerde gelir sezonluk olabilir.

Örneğin kişi yaz aylarında aylık 400.000 TL kazanıyor ancak kış aylarında çok düşük gelir elde ediyor olabilir.

Bu durumda yalnızca yaz ayının veya yalnızca kış ayının geliri üzerinden değerlendirme yapmak yanıltıcı olabilir.

Yıllık ekonomik döngünün tamamına bakılması daha sağlıklı olabilir.

Yeni İşe Başlayan Serbest Meslek Sahibinin Geliri Nasıl Belirlenir?

Yeni kurulan mesleki faaliyetlerde geçmiş birkaç yıllık kayıt bulunmayabilir.

Bu durumda mevcut tahsilatlar, iş hacmi, mesleki faaliyet, malvarlığı ve diğer ekonomik veriler önem kazanabilir.

Ancak yeni işe başlayan kişinin gelecekte kesin olarak çok yüksek kazanç elde edeceği varsayılarak nafaka belirlenmemelidir.

Güncel ve somut ekonomik kapasite esas alınmalıdır.

Serbest Meslek Sahibi Bilerek Daha Az Çalışırsa Nafaka Düşer mi?

Gelirin gerçekten düşmesi ile nafaka yükümlülüğünden kaçınmak amacıyla ekonomik faaliyetin görünürde azaltıldığı iddiası birbirinden ayrılmalıdır.

Mesleki faaliyet ekonomik kriz, sağlık dışı iş koşulları, müşteri kaybı veya piyasa şartları nedeniyle gerçekten daralmış olabilir.

Buna karşılık uzun yıllardır yüksek gelir elde eden kişinin boşanma sürecinde hiçbir objektif neden olmaksızın gelirinin olağan dışı şekilde düşmesi hâlinde geçmiş ekonomik veriler önem kazanabilir.

Her durumda somut delil gerekir.

Nafaka Talep Eden Serbest Meslek Sahibinin Geliri de Araştırılır mı?

Evet.

Ekonomik durum araştırması yalnızca nafaka ödeyecek kişiye yönelik değildir.

Özellikle yoksulluk nafakası talep eden eş serbest meslek sahibi ise kendi gerçek ekonomik durumu da önemlidir.

Örneğin kişi “Sabit maaşım yok” diyebilir ancak düzenli müşteri portföyünden yüksek yıllık kazanç elde ediyor olabilir.

Bu durum yoksulluk nafakası şartlarının değerlendirilmesinde önem taşıyabilir.

Serbest Meslek Sahibinden İştirak Nafakası Nasıl Hesaplanır?

İştirak nafakasında çocuğun ihtiyaçları ile anne ve babanın ekonomik güçleri birlikte değerlendirilir.

Serbest meslek sahibi ebeveynin bordrosu bulunmasa bile gerçek ekonomik kapasitesi araştırılabilir.

Çocuğun eğitim, sağlık, barınma, ulaşım ve diğer makul giderleri ile ebeveynlerin ekonomik durumları birlikte ele alınır.

Dolayısıyla “Maaş bordrom yok” denilmesi iştirak nafakası yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz.

Yoksulluk Nafakasında Serbest Meslek Geliri Nasıl Etkili Olur?

Yoksulluk nafakası bakımından hem nafaka isteyen tarafın hem de nafaka yükümlüsünün ekonomik durumu önemlidir.

Nafaka yükümlüsü serbest meslek sahibinin yüksek ekonomik kapasitesi nafaka miktarını etkileyebilir.

Ancak nafaka isteyen eşin kendisi de serbest meslek faaliyetinden yeterli ve düzenli gelir elde ediyorsa bu durum yoksulluğa düşüp düşmeyeceğinin değerlendirilmesinde önem taşır.

Tedbir Nafakasında Serbest Meslek Geliri Nasıl Belirlenir?

Boşanma davası devam ederken hükmedilebilecek tedbir nafakasında tarafların mevcut ekonomik koşullarının mümkün olduğunca güncel şekilde belirlenmesi gerekir.

Serbest meslek sahibinin o ay düşük tahsilat yapmış olması, uzun dönemli ekonomik kapasitesinin de düşük olduğunu tek başına göstermeyebilir.

Bu nedenle mesleki faaliyetin niteliğine göre daha geniş ekonomik veriler önem taşıyabilir.

Nafaka Kararından Sonra Serbest Meslek Geliri Artarsa Nafaka Artırılabilir mi?

Tarafların mali durumlarında sonradan meydana gelen önemli değişiklikler nafakanın yeniden değerlendirilmesine neden olabilir.

Örneğin nafaka kararı tarihinde yeni işe başlamış olan bir diş hekiminin birkaç yıl sonra yüksek gelirli büyük bir muayenehaneye sahip olması ekonomik durum değişikliği bakımından önem taşıyabilir.

Ancak gelir artışı tek başına otomatik nafaka artışı anlamına gelmez.

Nafakanın türü, ihtiyaçlar ve diğer güncel koşullar birlikte değerlendirilir.

Serbest Meslek Sahibinin Geliri Ciddi Şekilde Düşerse Nafaka Azaltılabilir mi?

Gerçek ve kalıcı ekonomik değişiklikler nafakanın yeniden değerlendirilmesinde önem taşıyabilir.

Örneğin uzun süre yüksek gelir elde eden kişinin müşteri portföyünün ciddi şekilde azalması ve mesleki gelirinin kalıcı olarak düşmesi söz konusu olabilir.

Ancak yalnızca birkaç aylık düşük tahsilat kalıcı gelir kaybı anlamına gelmeyebilir.

Bu nedenle gelir değişiminin sürekliliği araştırılmalıdır.

Serbest Meslek Gelirinin Tespitinde Delil Zinciri Nasıl Kurulur?

Serbest meslek sahibi eş bakımından en güçlü yöntemlerden biri, farklı mali verilerin birbirini doğrulayıp doğrulamadığını incelemektir.

Örneğin kişinin resmi kayıtlarında belirli bir mesleki faaliyet görülüyor olabilir. Banka hesaplarında düzenli müşteri tahsilatları bulunabilir. POS hareketleri aynı faaliyet hacmini destekleyebilir. Bunun yanında kira geliri veya başka düzenli ekonomik kaynaklar tespit edilebilir.

Bu durumda:

mesleki kayıt + mali kayıt + banka hareketleri + tahsilat düzeni + malvarlığı + yaşam standardı

birlikte değerlendirilerek daha gerçekçi ekonomik tablo kurulabilir.

Buradaki amaç bütün para girişlerini gelişigüzel toplamak değil, aynı tutarı iki kez saymadan ve gerçek giderleri göz ardı etmeden kişinin fiili ekonomik kapasitesini belirlemektir.

Aynı Para Birden Fazla Hesapta Görünüyorsa İki Kez Gelir Sayılır mı?

Hayır.

Bu serbest meslek gelirlerinin incelenmesinde son derece önemli bir noktadır.

Örneğin müşteri 100.000 TL’yi mesleki hesaba yatırmış, kişi daha sonra aynı 100.000 TL’yi kişisel hesabına aktarmış olabilir.

Bu durumda toplam 200.000 TL yeni gelir elde edilmiş değildir.

Tek ekonomik değer hesaplar arasında hareket etmiştir.

Bu nedenle banka incelemesinde hesaplar arası transferler ayıklanmalıdır.

Aksi hâlde gerçek gelir ciddi biçimde şişirilebilir.

Serbest Meslek Sahibinin Gerçek Gelirinin Eksik Araştırılması Nafaka Kararını Etkiler mi?

Evet.

Nafaka miktarının sağlıklı belirlenebilmesi için tarafların ekonomik durumuna ilişkin sonuca etkili iddiaların yeterli şekilde değerlendirilmesi önemlidir.

Örneğin serbest meslek sahibi eşin yalnızca vergi kaydındaki düşük tutar esas alınmış ancak düzenli yüksek mesleki tahsilatlara ilişkin somut deliller değerlendirilmemiş olabilir.

Bunun tersine banka hesabındaki bütün girişler hiçbir ayrım yapılmadan kişisel kazanç kabul edilmiş olabilir.

Her iki yaklaşım da gerçek ekonomik kapasitenin yanlış belirlenmesine neden olabilir.

Ankara, İstanbul, İzmir, Mersin ve Bursa’da Serbest Meslek Sahiplerinin Nafaka Davaları

Ankara, İstanbul, İzmir, Mersin ve Bursa gibi büyük şehirlerde avukatlar, doktorlar, diş hekimleri, mali müşavirler, mimarlar, mühendisler, danışmanlar, emlak profesyonelleri ve diğer serbest meslek sahipleri bakımından gelir yapısı bordrolu çalışanlardan oldukça farklı olabilir.

İstanbul’daki bir danışmanın yabancı şirketlerden proje bazlı ödeme alması, Ankara’daki bir avukat veya doktorun aylara göre değişken tahsilatlarının bulunması, İzmir ve Mersin’deki emlak veya turizm bağlantılı mesleklerde sezonluk gelir oluşması, Bursa’daki sanayi danışmanlarının proje bazlı çalışması mümkündür.

Bu nedenle nafaka dosyasında yalnızca:

“Aylık maaşı ne kadar?”

sorusunun sorulması yeterli değildir.

Serbest meslek sahibi bakımından asıl soru:

“Bu kişinin yıllık ve güncel gerçek ekonomik kapasitesi nedir?”

olmalıdır.

FFK PARTNER HUKUK VE DANIŞMANLIK ile Serbest Meslek Gelirinin Tespiti

Düzenli maaşı bulunmayan kişilerin taraf olduğu nafaka uyuşmazlıklarında en önemli konulardan biri, brüt mesleki tahsilat ile gerçek ekonomik kazancın birbirinden ayrılmasıdır.

FFK PARTNER HUKUK VE DANIŞMANLIK, serbest meslek sahibi eşlerin bulunduğu boşanma ve nafaka uyuşmazlıklarında mesleki faaliyet, banka hareketleri, düzenli tahsilatlar, POS gelirleri, kira gelirleri, malvarlığı, gerçek mesleki giderler ve diğer ekonomik unsurların birlikte değerlendirilmesine yönelik hukuki destek sunmaktadır.

Av. Arb. Fırat Fesih Kaya tarafından ele alınan bu tür dosyalarda amaç, yalnızca resmi gelir beyanına veya tek aylık banka hareketine dayanmak yerine kişinin gerçek ve sürdürülebilir ekonomik gücünün somut deliller üzerinden ortaya çıkarılmasıdır.

Serbest meslek sahibinin nafaka hesabında en kritik ayrım şudur:

Maaşın bulunmaması gelirin bulunmadığı anlamına gelmediği gibi, yüksek tahsilatın bulunması da tahsilatın tamamının net kişisel gelir olduğu anlamına gelmez.

Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

1. Serbest meslek sahibinin sabit maaşı yoksa nafaka nasıl hesaplanır?
Kişinin mesleki kazançları, gelir sürekliliği, gerçek giderleri, diğer gelir kaynakları, malvarlığı ve genel ekonomik durumu birlikte değerlendirilir. Her dosya için zorunlu tek bir matematiksel formül bulunmamaktadır.

2. Vergi beyannamesindeki gelir nafaka için kesin kabul edilir mi?
Vergisel kayıt önemli bir resmi veridir ancak tek başına her zaman kişinin bütün gerçek ekonomik kapasitesini göstermeyebilir.

3. Banka hesabına giren bütün para gelir kabul edilir mi?
Hayır. Borç, hesaplar arası transfer, mal satış bedeli, masraf avansı veya başka nitelikte ödemeler bulunabilir. Para girişlerinin kaynağı ayrıştırılmalıdır.

4. POS tahsilatları nafaka hesabında dikkate alınabilir mi?
Mesleki faaliyetin gerçek hacmini göstermesi bakımından önem taşıyabilir. Ancak POS cirosunun tamamı otomatik olarak kişinin net geliri değildir.

5. Serbest meslek sahibinin mesleki giderleri gelirden düşülür mü?
Gerçek ve zorunlu mesleki giderler ekonomik kapasitenin değerlendirilmesinde önem taşıyabilir. Kişisel harcamalarla mesleki giderlerin birbirinden ayrılması gerekir.

6. Serbest meslek sahibi gelirini düşük gösteriyorsa nasıl tespit edilir?
Vergisel ve mali kayıtlar, banka hareketleri, mesleki tahsilatlar, POS hareketleri, malvarlığı ve diğer hukuka uygun ekonomik veriler birlikte değerlendirilebilir.

7. Bir aylık yüksek kazanç nafakayı otomatik artırır mı?
Hayır. Özellikle değişken gelirli mesleklerde gelirin sürekliliği önemlidir. Tek bir ay yerine daha geniş ekonomik dönem değerlendirmesi gerekebilir.

8. Nafaka isteyen eş serbest meslek sahibiyse onun geliri de araştırılır mı?
Evet. Özellikle yoksulluk nafakası bakımından nafaka isteyen eşin gerçek ekonomik durumu da önemlidir.

9. Serbest meslek sahibinin kira gelirleri ayrıca dikkate alınır mı?
Evet. Mesleki kazanç dışında düzenli kira ve diğer gelir kaynakları kişinin gerçek ekonomik gücünün değerlendirilmesinde önem taşıyabilir.

10. Aynı para mesleki hesaptan kişisel hesaba aktarılmışsa iki ayrı gelir sayılır mı?
Hayır. Aynı ekonomik değerin hesaplar arasında aktarılması yeni bir gelir yaratmaz. Çifte hesaplamadan kaçınılması gerekir.

Uzman Hukuki Destek

Düzenli maaşı bulunmayan serbest meslek sahiplerinin taraf olduğu nafaka davalarında yalnızca vergi beyannamesine, tek aylık banka hareketlerine veya tarafların soyut gelir beyanlarına dayanılması gerçek ekonomik gücün yanlış belirlenmesine yol açabilir. Aynı şekilde mesleki hesabın bütün cirosunun kişisel net gelir kabul edilmesi de hatalı sonuç doğurabilir.

Hak kaybı yaşamamak için uzman desteği şarttır. Ankara, İstanbul ve İzmir başta olmak üzere Mersin, Bursa ve Türkiye genelinde hizmet veren FFK PARTNER HUKUK VE DANIŞMANLIK, boşanma, yoksulluk nafakası, iştirak nafakası, tedbir nafakası, nafaka artırımı ve serbest meslek gelirlerinin tespitine ilişkin uyuşmazlıklarda profesyonel hukuki destek sunmaktadır.

Av. Arb. Fırat Fesih Kaya, düzenli maaşı bulunmayan serbest meslek sahiplerinin gerçek gelirlerinin araştırılması, mesleki tahsilatlar ile gerçek kazancın ayrıştırılması, gizlenen gelirlerin tespiti ve nafaka taleplerinin hukuki takibi süreçlerinde profesyonel destek sunmaktadır.

Adres: Mevlana Bulvarı No:221, Yıldırım Tower, Balgat, Çankaya / Ankara
Hemen Ara: +90 532 769 22 22
Ofis: +90 312 434 22 22
E-posta: ffk@ffkpartnerhukuk.com.tr

Bu makale genel bilgilendirme amaçlı olup, herhangi bir hak kaybına uğramamak adına kendi özel durumunuz için avukatınıza danışmanızı tavsiye ederiz.