İddet müddeti (bekleme süresi) nedir?

İddet müddeti diğer ismiyle bekleme süresi kadının evliliği sona erdikten ya da eşi öldükten sonra tekrar evlenmek için beklemesi gereken üç yüz günlük kanuni süreyi ifade etmektedir. 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu’nda evliliği son bulan erkeğin hemen sonra tekrar evlenebilmesi için herhangi bir engel bulunmamaktadır. Oysaki Medenî Kanun’un 132/1 maddesinde kadınlar için “Evlilik sona ermişse, kadın, evliliğin sona ermesinden başlayarak üçyüz gün geçmedikçe evlenemez.” denilmek suretiyle bir iddet müddeti öngörülmüştür.

Kanun koyucunun kadınlar için iddet müddeti şeklinde bir düzenleme yapmış olmasının sebebi en uzun gebelik süresini karşılayan üç yüz günlük süre içerisinde kadının önceki evliliğinden hamile olup olmadığının belli olması ve böylelikle soybağı karışıklığına engel olunabilmesidir. İddet müddeti düzenlemesi her ne kadar meşru amaçlarla yapılmış olsa da kadın-erkek eşitliğine uygun düşmeyen bir düzenleme olduğunu söylemek mümkündür.

İddet müddeti nasıl sona erer?

İddet müddeti üç yüz günlük kanuni sürenin dolmasına neticesinde sona ereceği gibi bu sürenin başka sona erme ihtimalleri de bulunmaktadır. TMK 132/2,3 maddelerinde “(2)Doğurmakla süre biter. (3)Kadının önceki evliliğinden gebe olmadığının anlaşılması veya evliliği sona eren eşlerin yeniden birbiriyle evlenmek istemeleri hâllerinde mahkeme bu süreyi kaldırır.” denilmek suretiyle iddet müddetinin üç yüz günlük süre beklenmeksizin sona ereceği diğer haller düzenlenmiştir. Madde hükmünden de anlaşılacağı üzere,

1-Üç yüz günlük süre içinde doğum yapan kadının iddet müddeti sonlanmış olur ve bu tarihten sonra başka bir erkekle evlenebilir.

2-Eğer kadın son olarak boşandığı erkek ile evlenecekse üç yüz günlük bir iddet müddetini beklemesine gerek yoktur.

3-Son olarak da iddet müddetinin kaldırılması davası açılarak mahkemeden bu yönde bir karar alınması halinde sürenin bitmesi beklenmeden evlenilebilir.

İddet müddetinin kaldırılması davası nasıl/nerede açılır?

İddet müddetinin sona ermesini beklemek istemeyen kadın mahkemeden iddet müddetinin kaldırılmasını talep edebilir. Bu sürenin kaldırılması için mahkeme kararı alınması şarttır. İddet müddetinin kaldırılması davası davacının yerleşim yerinde bulunan Aile Mahkemesinde açılmalıdır. Aile mahkemesi bulunmayan yerlerde ise görevli mahkeme Asliye Hukuk Mahkemesidir.

İddet müddetinin kaldırılması davası ne kadar sürer?

İddet müddetinin kaldırılması davası genellikle kısa sürse de usule ilişkin eksiklikler ve sağlık raporu alınması süreci uzatabilmektedir. Bu nedenle aile hukuku alanında uzman bir avukatla çalışmanız sürecin kısaltacaktır.

Stj.Av.Hasan Yalçın Ejder