Elektrik dağıtım şirketi GES yatırımcısından trafo, bağlantı hattı, hücre, kablo veya şebeke güçlendirme bedeli isteyebilir mi? GES bağlantı maliyetleri, ilave yatırım bedelleri, itiraz ve hukuki yolları 2026 güncel mevzuatıyla inceleyin.

GES yatırımcılarının proje geliştirme sürecinde karşılaştığı en önemli sorunlardan biri, başlangıçta öngörülmeyen ilave bağlantı ve şebeke maliyetleridir.

Yatırımcı araziyi veya çatıyı belirler, mühendislik çalışmalarını yaptırır, finansman planını oluşturur ve lisanssız GES başvurusunu gerçekleştirir.

Ancak bağlantı sürecinde elektrik dağıtım şirketi tarafından;

yeni trafo,

ilave hücre,

enerji nakil hattı,

kablo,

koruma sistemi,

ölçüm sistemi,

şebeke güçlendirmesi,

bağlantı hattı

gibi yatırımların gerekli olduğu bildirilebilir.

Bunun sonucunda birkaç milyon lira olarak planlanan bağlantı yatırımı çok daha yüksek seviyelere çıkabilir.

Yatırımcı açısından kritik soru şudur:

Elektrik dağıtım şirketi GES projesine sonradan istediği kadar ek maliyet çıkarabilir mi?

Hayır.

Dağıtım şirketinin talep ettiği her bedel yalnızca şirket tarafından talep edildiği için hukuken ödenmesi zorunlu bir bedel haline gelmez.

Ancak bu durum GES yatırımcısının hiçbir bağlantı veya şebeke yatırım maliyetinden sorumlu olmayacağı anlamına da gelmez.

Hangi yatırımın neden gerekli olduğu, tesisin bağlantı şekli, bağlantı noktası, çağrı mektubu, bağlantı anlaşması ve yürürlükteki elektrik piyasası mevzuatı birlikte değerlendirilmelidir.

GES Projesinde Bağlantı Maliyeti Nedir?

Bağlantı maliyeti, üretim tesisinin elektrik dağıtım veya iletim sistemine güvenli şekilde bağlanabilmesi için gerekli teknik tesis ve ekipmanlardan kaynaklanan maliyetleri ifade eder.

Bir GES projesinde bağlantı için;

enerji nakil hattı,

yeraltı kablosu,

trafo,

hücre,

kesici,

koruma sistemi,

ölçüm sistemi,

uzaktan izleme ve haberleşme altyapısı

gibi yatırımlar gerekebilir.

Ancak bu ekipmanların tamamının her projede yatırımcı tarafından karşılanacağı şeklinde genel bir kural yoktur.

Her maliyet kaleminin hukuki dayanağı ayrıca incelenmelidir.

Dağıtım Şirketi GES Yatırımcısından Ek Bedel İsteyebilir mi?

Belirli durumlarda evet.

GES’in şebekeye bağlanması için teknik olarak gerekli tesislerin yapılması gerekebilir ve mevzuat çerçevesinde yatırımcıya belirli yükümlülükler düşebilir.

Ancak talep edilen maliyetin;

teknik olarak gerekli,

mevzuata uygun,

bağlantıyla ilişkili,

doğru hesaplanmış

olması gerekir.

Dağıtım şirketinin hiçbir teknik veya hukuki açıklama yapmadan yatırımcıya sınırsız maliyet yükleyebilmesi söz konusu değildir.

Çağrı Mektubundan Sonra Ek Maliyet Çıkarılabilir mi?

Uygulamada en fazla uyuşmazlık bu noktada ortaya çıkmaktadır.

Yatırımcı bağlantı anlaşmasına çağrı mektubunu aldıktan sonra projeyi ekonomik olarak kesinleşmiş kabul edebilir.

Ancak ayrıntılı proje ve bağlantı çalışmaları sırasında ilave teknik gereklilikler ortaya çıkabilir.

Bu durumda öncelikle şu soru sorulmalıdır:

İlave maliyet çağrı mektubunda öngörülen bağlantı şartlarının doğal sonucu mu, yoksa bağlantı koşullarında sonradan yapılan esaslı bir değişiklikten mi kaynaklanıyor?

İkinci ihtimal varsa talebin hukuka uygunluğu ayrıca incelenmelidir.

Çağrı Mektubunda Olmayan Bir Maliyet Sonradan İstenebilir mi?

Çağrı mektubunda açıkça bulunmayan her maliyetin hukuka aykırı olduğu söylenemez.

Proje onayı veya teknik inceleme sırasında bazı zorunlu ekipmanların sonradan belirlenmesi mümkün olabilir.

Ancak yatırımcıdan yüksek tutarlı yeni bir yatırım talep ediliyorsa;

talebin hangi teknik rapora dayandığı,

neden başvuru aşamasında belirlenmediği,

mevzuattaki dayanağının ne olduğu,

başka bir bağlantı çözümünün bulunup bulunmadığı

sorgulanmalıdır.

Dağıtım Şirketi Yeni Trafo İsteyebilir mi?

GES’in mevcut trafo veya şebeke altyapısına bağlanmasının teknik açıdan mümkün olmaması halinde yeni trafo ihtiyacı ortaya çıkabilir.

Ancak;

“Dağıtım şirketi trafo istedi, yatırımcı mutlaka öder.”

şeklinde otomatik bir sonuç çıkarılmamalıdır.

Öncelikle trafonun;

yalnızca GES bağlantısı için mi,

mevcut şebekenin genel ihtiyacı için mi,

başka tüketicilerin ihtiyacı için de mi

gerekli olduğu belirlenmelidir.

Maliyetin kime ait olduğu bu ayrımdan etkilenebilir.

Trafo Bedeli Kime Aittir?

Bu soruya bütün GES projeleri için tek cevap vermek mümkün değildir.

Trafonun bağlantı tesisinin bir unsuru olması ile dağıtım sisteminin genel güçlendirilmesi amacıyla yapılması aynı hukuki durum değildir.

Bu nedenle;

trafo gücü,

bağlantı noktası,

mülkiyet durumu,

şebeke planı,

bağlantı görüşü,

çağrı mektubu,

bağlantı anlaşması

birlikte incelenmelidir.

Dağıtım Şirketi Trafo Gücünün Artırılmasını İsteyebilir mi?

Teknik gereklilik bulunuyorsa trafo kapasitesinin artırılması gündeme gelebilir.

Örneğin mevcut trafo ters enerji akışını veya GES kapasitesini teknik olarak karşılayamayabilir.

Ancak yatırımcıdan trafo büyütme bedeli talep edildiğinde;

hesaplamanın teknik dayanağı,

mevcut trafonun kapasitesi,

GES’in şebekeye etkisi,

alternatif bağlantı seçenekleri

incelenmelidir.

GES İçin Enerji Nakil Hattını Kim Yapar?

GES’in bağlantı noktasına ulaşabilmesi için enerji nakil hattı gerekebilir.

Bu hattın yatırımcı tarafından tesis edilmesi veya mevzuatta öngörülen başka modeller kapsamında gerçekleştirilmesi gündeme gelebilir.

Ancak hattın;

bağlantı tesisi mi,

dağıtım tesisi mi,

yalnızca üreticinin kullanımına mı hizmet ettiği

belirlenmelidir.

Hattın hukuki niteliği maliyetin kime ait olacağı açısından önemlidir.

Dağıtım Şirketi Daha Uzun Bağlantı Hattı İsteyebilir mi?

Bağlantı noktası teknik değerlendirme sonucunda belirlenmektedir.

Ancak yatırımcı açısından daha yakın ve teknik olarak mümkün bir bağlantı noktası bulunduğu halde çok daha uzak bir noktaya bağlantı öngörülmesi ciddi maliyet farkı yaratabilir.

Örneğin;

2 kilometrelik bağlantı yerine 12 kilometrelik hat,

birkaç milyon liralık ilave yatırım

anlamına gelebilir.

Bu durumda bağlantı noktasının hangi teknik gerekçeyle belirlendiği incelenmelidir.

Bağlantı Noktasına İtiraz Edilebilir mi?

Bağlantı noktasının teknik veya mevzuatsal olarak hatalı belirlendiği düşünülüyorsa hukuki ve teknik değerlendirme yapılabilir.

Özellikle;

daha yakın bağlantı imkanının bulunması,

aynı bölgede benzer projelere farklı uygulama yapılması,

teknik gerekçenin açıklanmaması,

bağlantı maliyetinin orantısız hale gelmesi

itiraz bakımından önem taşıyabilir.

Ancak yalnızca daha ucuz olması yatırımcıya istediği bağlantı noktasını seçme hakkı vermez.

Şebeke güvenliği ve teknik kapasite esas alınır.

Şebeke Güçlendirme Maliyeti GES Yatırımcısına Yüklenebilir mi?

Bu konu bağlantı uyuşmazlıklarının en kritik alanlarından biridir.

GES’in sisteme bağlanabilmesi için şebekede;

hat yenilemesi,

trafo güçlendirmesi,

hücre ilavesi,

koruma sistemi değişikliği

gerekebilir.

Ancak yatırımcıya yüklenen yatırımın gerçekten yalnızca GES bağlantısından mı kaynaklandığı, yoksa dağıtım şirketinin genel şebeke yatırımının bir parçası mı olduğu belirlenmelidir.

Dağıtım şirketinin kendi yatırım yükümlülüğünde bulunan genel şebeke yatırımlarının hiçbir inceleme yapılmadan GES yatırımcısına aktarılması hukuki uyuşmazlık yaratabilir.

Dağıtım Şirketinin Genel Şebeke Yatırımı Yatırımcıya Yüklenebilir mi?

Her durumda hayır.

Dağıtım şirketlerinin elektrik dağıtım sisteminin işletilmesi, geliştirilmesi ve mevzuatta öngörülen yatırımların gerçekleştirilmesine ilişkin yükümlülükleri bulunmaktadır.

Bu nedenle yatırımcıdan istenen tesisin;

GES’e özgü bağlantı tesisi mi,

yoksa

dağıtım sisteminin genel geliştirilmesine yönelik yatırım mı

olduğu ayrıştırılmalıdır.

Bu ayrım milyonlarca liralık maliyetin kimin üzerinde kalacağını belirleyebilir.

Başka Tüketicilerin de Kullanacağı Trafoyu GES Yatırımcısı Ödemek Zorunda mı?

Bu durumda maliyetin hukuki niteliğinin özellikle incelenmesi gerekir.

Yatırımcı tarafından finanse edilen tesis yalnızca GES’e değil bölgedeki başka tüketicilere de hizmet edecekse;

tesis mülkiyeti,

yatırımın devri,

geri ödeme mekanizması,

mahsuplaşma veya yatırım bedelinin nasıl değerlendirileceği

gibi konular gündeme gelebilir.

Yatırımcı ödeme yapmadan önce bu hususları yazılı olarak netleştirmelidir.

Yatırımcı Tarafından Yapılan Dağıtım Tesisi Sonradan Devredilebilir mi?

Mevzuat kapsamında yatırımcı tarafından tesis edilen bazı bağlantı veya dağıtım tesislerinin ilgili şebeke işletmecisine devri gündeme gelebilir.

Ancak devir;

mülkiyet,

işletme,

bakım,

yatırım bedeli,

geri ödeme

bakımından sonuç doğurur.

Bu nedenle yatırımcının milyonlarca lira harcadığı bir tesisi hangi şartlarla devredeceğini bilmeden yatırım yapması önemli hukuki risk yaratır.

GES Yatırımcısına Geri Ödeme Yapılır mı?

Bazı bağlantı ve şebeke yatırımlarında mevzuat kapsamında geri ödeme veya mahsuplaşma mekanizmaları gündeme gelebilir.

Ancak yapılan her yatırım için otomatik olarak geri ödeme yapılacağı düşünülmemelidir.

Ödeme yapılmadan önce;

yatırımın hukuki niteliği,

onay süreci,

tesis kapsamı,

devir koşulları,

geri ödeme düzenlemeleri

incelenmelidir.

Geri Ödeme Süresi Ne Zaman Başlar?

Uygulanacak mevzuata ve yatırımın niteliğine bağlıdır.

Tesisin tamamlanması, kabulü, devri veya ilgili işlemlerin gerçekleştirilmesi geri ödeme süreci bakımından önem taşıyabilir.

Bu nedenle yatırımcının yalnızca sözlü olarak;

“Bu parayı sonra geri alırsınız.”

şeklindeki açıklamaya güvenmemesi gerekir.

Geri ödemenin hukuki dayanağı yazılı olarak belirlenmelidir.

Dağıtım Şirketi Hücre Bedeli İsteyebilir mi?

Bağlantı için ilave hücre ihtiyacı teknik olarak ortaya çıkabilir.

Ancak yatırımcı;

hücrenin neden gerekli olduğunu,

hangi tesiste kurulacağını,

kime ait olacağını,

kim tarafından işletileceğini,

bedelin nasıl hesaplandığını

sormalıdır.

Özellikle yüksek gerilim bağlantılarında hücre ve şalt ekipmanları önemli maliyet oluşturabilir.

Koruma Rölesi ve SCADA Maliyetini Kim Öder?

GES’in şebekeye güvenli bağlantısı için koruma, kontrol, haberleşme ve izleme sistemleri gerekebilir.

Bu ekipmanların kapsamı;

tesis gücü,

bağlantı seviyesi,

teknik kalite kriterleri,

ilgili teknik düzenlemeler

çerçevesinde belirlenir.

Talep edilen sistemlerin GES kapasitesi bakımından gerçekten zorunlu olup olmadığı kontrol edilmelidir.

Dağıtım Şirketi Sayaç Bedeli İsteyebilir mi?

Ölçüm sistemleri lisanssız üretimde kritik öneme sahiptir.

Üretim, tüketim ve şebekeye verilen enerji miktarının doğru ölçülmesi için mevzuata uygun sayaç sistemlerinin kurulması gerekir.

Ancak talep edilen bedelin hangi ekipman ve hizmetlerden oluştuğu açıkça belirlenmelidir.

Toplu şekilde belirtilen;

“sayaç ve bağlantı gideri”

gibi açıklamalar ayrıntılı maliyet dökümü talep edilmeden kabul edilmemelidir.

Proje Onayından Sonra Yeni Teknik Şart İstenebilir mi?

Teknik güvenlik veya mevzuat değişikliği nedeniyle bazı ek gereklilikler ortaya çıkabilir.

Ancak proje onaylandıktan sonra yatırımcıdan önemli maliyet doğuran yeni bir şart isteniyorsa;

talebin hukuki dayanağı,

teknik zorunluluğu,

hangi tarihte yürürlüğe giren düzenlemeye dayandığı

incelenmelidir.

Özellikle tamamlanmak üzere olan projelerde sonradan getirilen koşullar ciddi yatırım uyuşmazlığı yaratabilir.

Dağıtım Şirketi Tek Taraflı Olarak Bağlantı Şartlarını Değiştirebilir mi?

Şebeke güvenliği ve mevzuat nedeniyle teknik değişiklikler gündeme gelebilir.

Ancak dağıtım şirketinin herhangi bir hukuki veya teknik dayanak olmaksızın bağlantı şartlarını keyfî biçimde değiştirebileceği söylenemez.

Özellikle değişiklik yatırımcıya önemli maliyet yüklüyorsa gerekçesinin yazılı olarak istenmesi önemlidir.

GES Projesine Sonradan 5 Milyon TL Ek Maliyet Çıkarılırsa Ne Yapılmalı?

İlk olarak ödeme yapılmamalı veya proje terk edilmemelidir.

Öncelikle maliyet kalemleri ayrıştırılmalıdır.

Örneğin talep şöyle olabilir:

Trafo: 1.500.000 TL

Enerji nakil hattı: 2.000.000 TL

Hücre: 600.000 TL

Koruma sistemi: 300.000 TL

SCADA: 250.000 TL

Diğer giderler: 350.000 TL

Her kalem için ayrı ayrı;

teknik zorunluluk,

mevzuat dayanağı,

maliyet hesabı,

mülkiyet,

geri ödeme imkanı

incelenmelidir.

Dağıtım Şirketinden Maliyet Dökümü İstenebilir mi?

Evet.

Özellikle yüksek bedelli yatırımlarda yatırımcı talep edilen tutarın hangi kalemlerden oluştuğunu yazılı olarak sormalıdır.

Talebin;

malzeme,

işçilik,

proje,

tesis,

devir,

işletme

unsurları ayrıştırılmalıdır.

Böylece hangi bedelin gerçekten GES bağlantısıyla ilgili olduğu tespit edilebilir.

Dağıtım Şirketinin Talep Ettiği Bedel Fahişse Ne Yapılabilir?

Öncelikle benzer teknik yatırımların maliyetleri ve talebin hesaplama yöntemi karşılaştırılmalıdır.

Fahiş bedel iddiası yalnızca;

“Bu çok pahalı.”

şeklinde ileri sürülmemelidir.

Teknik rapor, piyasa fiyatları, proje keşifleri ve ilgili düzenlemelerle desteklenmelidir.

Teknik Uzman Raporu Alınmalı mı?

Yüksek tutarlı uyuşmazlıklarda oldukça faydalı olabilir.

Enerji hukuku uyuşmazlıklarında hukuki inceleme tek başına yeterli olmayabilir.

Elektrik mühendisi tarafından;

bağlantı noktası,

hat uzunluğu,

trafo kapasitesi,

hücre ihtiyacı,

koruma sistemi,

alternatif bağlantı çözümleri

incelenebilir.

Hukuki itiraz bu teknik analiz üzerine kurulabilir.

Dağıtım Şirketinin Ek Maliyet Talebine İtiraz Edilebilir mi?

Talebin hukuka veya teknik düzenlemelere aykırı olduğu düşünülüyorsa itiraz imkanları değerlendirilebilir.

İtirazda özellikle;

çağrı mektubu,

bağlantı görüşü,

onaylı proje,

teknik rapor,

maliyet dökümü,

ilgili mevzuat

birlikte kullanılmalıdır.

Sadece bedelin yüksek olduğu ileri sürülmesi güçlü bir hukuki itiraz oluşturmayabilir.

EPDK’ya Şikâyet Edilebilir mi?

Uyuşmazlığın niteliğine göre EPDK’nın elektrik piyasasındaki düzenleme ve denetim yetkileri kapsamında başvuru yapılması gündeme gelebilir.

Özellikle dağıtım şirketinin mevzuata aykırı bir uygulama yaptığı iddia ediliyorsa EPDK düzenlemeleri ve ilgili tarife/bağlantı hükümleri üzerinden değerlendirme yapılmalıdır.

Ancak EPDK’ya yapılan her başvurunun diğer hukuki süreleri otomatik olarak durdurduğu varsayılmamalıdır.

Dağıtım Şirketine Karşı Dava Açılabilir mi?

Uyuşmazlığın hukuki niteliğine göre dava yolu gündeme gelebilir.

Burada öncelikle;

işlemin niteliği,

bedelin dayanağı,

EPDK kararı bulunup bulunmadığı,

bağlantı anlaşması hükümleri

incelenmelidir.

Görevli yargı kolunun doğru belirlenmesi özellikle önemlidir.

Bedel Ödenip Sonra Geri İstenebilir mi?

Somut olayın koşullarına göre mümkün olabilir.

Yatırımcı bağlantı hakkını veya proje takvimini kaybetmemek için bedeli ihtirazi kayıtla ödemeyi değerlendirebilir.

Ancak ihtirazi kayıt, ödeme ve sonradan talep edilecek iade bakımından hukuki stratejinin ödeme yapılmadan önce belirlenmesi daha güvenlidir.

Her ihtirazi kayıt otomatik olarak iade hakkı doğurmaz.

İhtirazi Kayıt Nasıl Konulmalıdır?

Yatırımcı bedelin hukuka aykırı olduğunu düşünüyorsa ödeme öncesinde yazılı şekilde;

bedelin kabul edilmediğini,

projenin gecikmesini önlemek amacıyla ödeme yapıldığını,

iade ve dava haklarının saklı tutulduğunu

belirtebilir.

Bunun KEP veya ispatlanabilir başka bir yazılı yöntemle yapılması önemlidir.

Ek Maliyet Nedeniyle Proje Ekonomik Olmaktan Çıkarsa Ne Olur?

Bu durum özellikle küçük ve orta ölçekli GES projelerinde sık görülür.

Örneğin yatırımcı 15 milyon TL GES maliyeti öngörmüşken bağlantı için 8 milyon TL ek yatırım talep edilebilir.

Bu durumda projenin;

iç verim oranı,

geri dönüş süresi,

öz tüketim avantajı,

finansman maliyeti

yeniden hesaplanmalıdır.

Ancak projeyi iptal etmeden önce ek maliyetin gerçekten yatırımcıya ait olup olmadığı hukuken incelenmelidir.

EPC Firması Ek Bağlantı Maliyetinden Sorumlu Olabilir mi?

EPC sözleşmesine bağlıdır.

Anahtar teslim EPC sözleşmesinde bağlantı altyapısının yüklenici tarafından karşılanacağı açıkça düzenlenmiş olabilir.

Bu durumda EPC şirketinin sonradan;

“Dağıtım şirketi ekstra maliyet çıkardı, bunu yatırımcı ödeyecek.”

demesi sözleşmeye aykırı olabilir.

Bu nedenle EPC sözleşmesinde bağlantı maliyetlerinin kime ait olduğu açıkça düzenlenmelidir.

Anahtar Teslim GES Sözleşmesinde Ek Maliyet İstenebilir mi?

“Anahtar teslim” ifadesi tek başına bütün maliyetlerin yükleniciye ait olduğu anlamına gelmeyebilir.

Sözleşmede;

bağlantı hattı,

trafo,

hücre,

SCADA,

proje onayı,

kabul,

dağıtım şirketi giderleri

açıkça düzenlenmelidir.

Aksi halde yatırımcı ile EPC firması arasında milyonlarca liralık ek iş uyuşmazlığı çıkabilir.

GES Satın Alırken Bağlantı Maliyetleri Kontrol Edilmeli mi?

Kesinlikle.

Çağrı mektubu alınmış bir GES projesinin satın alınması planlanıyorsa sadece tahsis edilen MW kapasitesine bakılmamalıdır.

Alıcı;

bağlantı noktası,

hat uzunluğu,

trafo gereksinimi,

hücre yatırımı,

şebeke güçlendirme ihtiyacı,

kamulaştırma veya irtifak ihtiyacı,

dağıtım şirketi yazışmaları

konusunda due diligence yapmalıdır.

Ucuz görünen bir GES projesi bağlantı maliyetleri nedeniyle çok pahalı hale gelebilir.

GES Bağlantı Maliyetlerinde En Sık Yapılan 12 Hata

1. Çağrı mektubunu aldıktan sonra bütün maliyetlerin kesinleştiğini düşünmek.
2. Bağlantı noktasını incelememek.
3. Enerji nakil hattının uzunluğunu hesaplamamak.
4. Trafo yatırımını fizibiliteye eklememek.
5. Şebeke güçlendirme maliyetini sorgulamamak.
6. Dağıtım şirketinden yazılı gerekçe istememek.
7. Maliyet dökümü almadan ödeme yapmak.
8. Geri ödeme imkanını araştırmamak.
9. EPC sözleşmesinde bağlantı maliyetlerini düzenlememek.
10. Teknik uzman görüşü almamak.
11. İhtirazi kayıt koymadan tartışmalı bedeli ödemek.
12. Başvuru ve dava sürelerini kaçırmak.

Dağıtım Şirketinden Ek Maliyet Talebi Geldiğinde 8 Aşamalı Kontrol

1. Talebi yazılı alın.

Sözlü maliyet bildirimleriyle hareket edilmemelidir.

2. Kalemleri ayrıştırın.

Trafo, hat, hücre ve diğer yatırımlar ayrı ayrı belirlenmelidir.

3. Çağrı mektubuyla karşılaştırın.

İlk bağlantı koşullarının ne olduğu tespit edilmelidir.

4. Teknik gerekçeyi inceleyin.

Her yatırımın neden zorunlu olduğu belirlenmelidir.

5. Hukuki dayanağı kontrol edin.

Maliyetin hangi mevzuat hükmüne dayanarak yatırımcıya yüklendiği araştırılmalıdır.

6. Mülkiyeti belirleyin.

Yapılacak tesisin sonunda kime ait olacağı açıklığa kavuşturulmalıdır.

7. Geri ödeme imkanını araştırın.

Yatırımın geri ödeme veya başka bir mali mekanizmaya tabi olup olmadığı kontrol edilmelidir.

8. İtiraz süresini kaçırmayın.

Uyuşmazlık varsa ilgili başvuru ve dava süreleri takip edilmelidir.

2026’da GES Bağlantı Maliyetlerinde Nelere Dikkat Edilmeli?

Elektrik piyasasında bağlantı ve dağıtım sistemi kuralları teknik düzenlemeler, EPDK kararları ve bağlantı/kullanım anlaşmalarıyla birlikte uygulanmaktadır.

Bu nedenle birkaç yıl önce hazırlanmış;

“GES bağlantı maliyetleri tamamen yatırımcıya aittir”

veya

“dağıtım şirketi bütün bağlantı yatırımlarını karşılar”

şeklindeki genellemelerin ikisi de yanıltıcı olabilir.

Her projenin bağlantı yapısı ayrı incelenmelidir.

Özellikle büyük ölçekli yatırımlarda bağlantı maliyetlerinin GES fizibilitesine yatırım kararı verilmeden önce dahil edilmesi gerekir.

Sıkça Sorulan Sorular

1. Dağıtım şirketi GES projesinden ek ücret isteyebilir mi?

Bağlantı için teknik ve mevzuatsal olarak gerekli belirli yatırımlar yatırımcıya maliyet doğurabilir. Ancak her bedelin hukuki dayanağı ve teknik gerekliliği bulunmalıdır.

2. Dağıtım şirketi GES için trafo isteyebilir mi?

Teknik olarak gerekli olması halinde yeni trafo veya kapasite artışı talep edilebilir. Maliyetin kime ait olduğu ise yatırımın niteliğine göre ayrıca değerlendirilmelidir.

3. GES enerji nakil hattı maliyetini kim öder?

Bağlantı hattının hukuki ve teknik niteliğine göre değişir. Yatırımcıya ait bağlantı tesisi ile genel dağıtım sistemi yatırımı birbirinden ayrılmalıdır.

4. Çağrı mektubundan sonra ek maliyet çıkarılabilir mi?

Teknik süreçte yeni zorunluluklar ortaya çıkabilir. Ancak çağrı mektubundaki bağlantı koşullarını esaslı biçimde değiştiren yüksek tutarlı taleplerin gerekçesi ayrıca incelenmelidir.

5. Dağıtım şirketi şebeke güçlendirme bedeli isteyebilir mi?

Somut bağlantı nedeniyle gerekli yatırımlar gündeme gelebilir. Bununla birlikte dağıtım şirketinin kendi genel yatırım yükümlülüğündeki tesislerle GES’e özgü bağlantı yatırımları ayrıştırılmalıdır.

6. Dağıtım şirketinin istediği bedel çok yüksekse itiraz edilebilir mi?

Evet. Talebin teknik ve hukuki dayanağı incelenerek gerekirse yazılı itiraz ve diğer hukuki yollar değerlendirilebilir.

7. EPDK’ya başvuru yapılabilir mi?

Uyuşmazlığın EPDK’nın görev ve yetki alanına girmesi halinde Kuruma başvuru gündeme gelebilir.

8. Tartışmalı bedel ödenip daha sonra geri alınabilir mi?

Şartların bulunması halinde iade talebi gündeme gelebilir. Ödeme öncesinde ihtirazi kayıt ve hukuki stratejinin belirlenmesi önemlidir.

9. EPC firması ek bağlantı maliyetinden sorumlu olabilir mi?

EPC sözleşmesindeki risk paylaşımına bağlıdır. Anahtar teslim sözleşmelerde bağlantı altyapısının kapsamı özellikle kontrol edilmelidir.

10. GES satın almadan önce bağlantı maliyetleri araştırılmalı mı?

Evet. Bağlantı hattı, trafo, hücre, şebeke güçlendirmesi ve diğer yatırımlar proje satın alma due diligence’ının temel unsurları arasında olmalıdır.

GES Projesine Çıkarılan Her Ek Maliyeti Otomatik Olarak Kabul Etmeyin

Bir GES yatırımında panel ve inverter maliyetleri çoğu zaman önceden hesaplanabilir.

Asıl sürpriz maliyetler bağlantı aşamasında ortaya çıkabilir.

Özellikle;

uzun enerji nakil hattı,

yeni trafo,

hücre yatırımı,

şebeke güçlendirmesi,

SCADA ve koruma sistemleri

yatırım bütçesini önemli ölçüde artırabilir.

Ancak dağıtım şirketinin talep ettiği her bedelin otomatik olarak GES yatırımcısına ait olduğu kabul edilmemelidir.

Talep edilen yatırımın GES’e özgü bağlantı tesisi mi yoksa dağıtım şirketinin genel şebeke yatırım yükümlülüğünün bir parçası mı olduğu belirlenmelidir.

Ankara, İstanbul, İzmir, Bursa ve Mersin başta olmak üzere Türkiye genelinde geliştirilen yüksek bedelli GES projelerinde bağlantı maliyetlerinin yatırım kararı verilmeden önce teknik ve hukuki due diligence kapsamında incelenmesi önemli ölçüde risk azaltabilir.

Av. Arb. Fırat Fesih Kaya tarafından enerji projelerinde yapılan hukuki incelemelerde de çağrı mektubu, bağlantı noktası, bağlantı anlaşması, dağıtım şirketi tarafından talep edilen ilave yatırımlar, EPC sözleşmesi ve maliyet paylaşımı birlikte değerlendirilmektedir.

Dağıtım Şirketi GES Projenize Beklenmeyen Ek Maliyet Çıkardıysa

Özellikle;

yüksek tutarlı trafo bedeli talep ediliyorsa,

enerji nakil hattı uzatılmışsa,

yeni hücre veya şalt yatırımı isteniyorsa,

şebeke güçlendirme maliyeti yatırımcıya yüklenmişse,

çağrı mektubundan sonra bağlantı koşulları değiştirilmişse,

yatırımcı tarafından yapılan tesis için geri ödeme yapılmıyorsa

bedelin ödenmesinden önce teknik ve hukuki dayanağının incelenmesi önemlidir.

FFK Partner Hukuk ve Danışmanlık, lisanssız GES yatırımları, dağıtım şirketleriyle bağlantı uyuşmazlıkları, bağlantı ve sistem kullanım anlaşmaları, çağrı mektupları, EPDK süreçleri, EPC sözleşmeleri, şebeke yatırım bedelleri ve enerji hukuku uyuşmazlıklarında hukuki destek sunmaktadır.

GES projenizde dağıtım şirketi tarafından beklenmeyen veya yüksek tutarlı bağlantı maliyeti çıkarıldıysa, talebin mevzuata uygunluğunun ve uygulanabilecek itiraz yollarının değerlendirilmesi için Av. Arb. Fırat Fesih Kaya ve hukuk ekibiyle iletişime geçebilirsiniz.

Telefon: 0312 434 22 22
Mobil: 0532 769 22 22
E-posta: ffk@ffkpartnerhukuk.com.tr
Adres: Mevlana Bulvarı No:221, Yıldırım Tower, Balgat, Çankaya / Ankara