GES Arazisinde Haciz veya İpotek Çıkarsa Santralin Durumu Ne Olur? 2026 Güncel Hukuki Rehber

GES kurulu arazide haciz veya ipotek varsa santral ne olur? Arazinin icradan satılması, kira sözleşmesi, tapu şerhi, banka ipoteği, GES ekipmanları ve yatırımcının hakları hakkında 2026 güncel hukuki rehber.

Bir güneş enerjisi santralinin kurulduğu veya kurulmasının planlandığı arazi üzerinde haciz ya da ipotek bulunması, GES yatırımcısı açısından en ciddi taşınmaz hukuku risklerinden biridir. Özellikle arazi yatırımcıya ait olmayıp üçüncü kişiden kiralanmışsa arazi malikinin yatırımcıyla hiçbir ilgisi bulunmayan borçları nedeniyle taşınmaz haczedilebilir veya daha önce banka lehine kurulmuş bir ipotek paraya çevrilebilir. Böyle bir durumda temel mesele yalnızca arazinin kime ait olacağı değildir. GES’in araziyi kullanmaya devam edip edemeyeceği, kira sözleşmesinin ve tapu şerhinin durumu, santral ekipmanlarının mülkiyeti, icra satışının projeye etkisi, enerji nakil hattı ve bağlantı hakları ile yatırımcının uğrayacağı zararın kimden talep edilebileceği birlikte değerlendirilmelidir. Bu nedenle GES yatırımı yapılmadan önce tapu kaydının ve takyidatların ayrıntılı incelenmesi, yatırım tamamlandıktan sonra ortaya çıkan haciz veya ipoteklerde ise hakkın kuruluş tarihleri ve sıralarının belirlenmesi kritik önemdedir.

GES Arazisine Haciz Konulabilir mi?

Evet. GES’in üzerinde bulunduğu taşınmazın maliki borçluysa alacaklıları taşınmaz üzerine haciz koydurabilir. Kiracının arazi üzerinde milyonlarca liralık GES yatırımı yapmış olması, malik aleyhine haciz uygulanmasını kendiliğinden engellemez.

Burada önemli ayrım arazinin mülkiyeti ile GES ekipmanlarının mülkiyetidir. Arazi başka kişiye, panel ve diğer ekipmanlar proje şirketine ait olabilir.

Araziye Haciz Gelmesi GES’i Hemen Durdurur mu?

Hayır. Tapuya haciz konulması tek başına santralin aynı gün elektrik üretimini durdurduğu anlamına gelmez. Haciz esas olarak taşınmazın hukuki tasarruf ve cebri icra süreci bakımından önem taşır.

Asıl risk, haczin devamında taşınmazın icra yoluyla satışının gündeme gelmesidir.

Haciz Geldiğinde GES Kira Sözleşmesi Otomatik Sona Erer mi?

Hayır. Yalnızca haciz konulması kira sözleşmesini kendiliğinden sona erdirmez. Ancak taşınmazın cebri icra yoluyla satılması hâlinde kira ilişkisinin durumu daha karmaşık hâle gelir.

Bu noktada kira sözleşmesinin tarihi, varsa tapu şerhinin tarihi, haczin tarihi ve taşınmaz üzerindeki diğer haklar birlikte değerlendirilmelidir.

GES Arazisi İcradan Satılabilir mi?

Evet. Arazi sahibinin borcu nedeniyle taşınmaz haczedilmiş ve takip devam etmişse şartların oluşmasıyla taşınmazın satışı gündeme gelebilir.

GES yatırımcısının en ciddi riski de burada ortaya çıkar. Çünkü yatırımcı santralin ekonomik ömrü boyunca kullanacağını düşündüğü arazinin üçüncü kişiye geçmesi ihtimaliyle karşılaşabilir.

İcra Satışında GES’in Durumu Ne Olur?

Bunun tek bir cevabı yoktur. GES’in hukuki durumu belirlenirken arazinin mülkiyeti, kira sözleşmesi, tapu şerhi, haciz tarihi, ipotekler, santral ekipmanlarının mülkiyeti ve tesisin taşınmazla hukuki bağlantısı incelenmelidir.

Dolayısıyla “arazi satılırsa GES de otomatik olarak satılmış olur” veya tam tersine “GES hiçbir şekilde satıştan etkilenmez” şeklinde kategorik sonuçlara varmak doğru değildir.

GES Arazisinde İpotek Bulunması Ne Anlama Gelir?

İpotek, taşınmaz üzerinde belirli bir alacağın teminatı olarak kurulan ayni haktır. Arazi sahibi özellikle banka kredisi kullanmışsa taşınmaz üzerinde banka lehine ipotek bulunabilir.

Borç ödenmediğinde ipotek alacaklısı ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla taşınmazın satışını isteyebilir.

İpotek GES Kurulmasına Engel midir?

Tek başına ipoteğin bulunması her durumda GES kurulmasını hukuken imkânsız hâle getirmez. Ancak yatırımcı açısından önemli bir risk oluşturabilir.

Özellikle ipotek GES kira sözleşmesinden ve kira şerhinden önce kurulmuşsa ipoteğin hukuki önceliği ayrıca değerlendirilmelidir.

İpotek Kira Sözleşmesinden Önce Kurulmuşsa Risk Daha mı Yüksektir?

Genellikle en kritik senaryolardan biridir. Örneğin banka 2023 yılında arazi üzerinde ipotek kurmuş, yatırımcı ise 2025 yılında 25 yıllık kira sözleşmesi yaparak GES kurmuş olabilir.

Arazi sahibinin banka borcunu ödeyememesi ve ipoteğin paraya çevrilmesi durumunda önceden kurulmuş ipoteğin hukuki konumu ile sonradan oluşturulan kira hakkının ilişkisi özel olarak incelenmelidir.

Bu nedenle GES yatırımcısının kira sözleşmesi imzalamadan önce güncel tapu kaydını görmesi yeterli olmayabilir; mevcut takyidatların tarihleri ve hukuki içerikleri de incelenmelidir.

Kira Şerhi İpotekten Önceyse Ne Olur?

Kira hakkının tapuya şerh tarihi ile ipoteğin kuruluş tarihi arasındaki sıra önem taşıyabilir. Türk Medeni Kanunu uyarınca tapu siciline şerh edilen kişisel haklar, kanundaki şartlarla taşınmaz üzerinde sonradan kazanılan hak sahiplerine karşı ileri sürülebilir.

Bu nedenle GES yatırımında kira hakkının erken aşamada güvence altına alınması önemlidir.

İpotek Önce, Kira Şerhi Sonraysa Ne Olur?

Bu durumda yalnızca “kira tapuya şerh edildi, artık hiçbir risk yok” denilemez. Daha önce kurulmuş ipoteğin önceliği ve cebri satışın sonraki haklara etkisi değerlendirilmelidir.

GES yatırımcılarının yaptığı önemli hatalardan biri, mevcut ipoteği görmesine rağmen sonradan kira şerhi verilmesinin bütün riskleri ortadan kaldıracağını düşünmektir.

Bankadan Muvafakat Alınabilir mi?

Projenin yapısına göre ipotek alacaklısı bankadan GES yatırımını ve uzun süreli kira ilişkisini bildiğine ilişkin muvafakat veya daha kapsamlı bir anlaşma alınması değerlendirilebilir.

Özellikle yüksek bedelli ve banka finansmanına konu GES projelerinde arazi maliki, yatırımcı ve ipotek alacaklısı banka arasındaki hukuki ilişkilerin yatırım yapılmadan önce netleştirilmesi önemlidir.

Tapu Şerhi Yoksa Haciz Durumunda Risk Artar mı?

Evet. Kira sözleşmesinin tapuya şerh edilmemiş olması sözleşmeyi geçersiz hâle getirmez. Ancak üçüncü kişilere karşı yatırımcının taşınmaz üzerindeki uzun süreli kullanım hakkının korunması bakımından daha zayıf bir yapı ortaya çıkabilir.

Özellikle haciz ve cebri satış ihtimali bulunan arazilerde tapu şerhinin bulunup bulunmadığı önemli bir due diligence konusudur.

Haciz Kira Şerhinden Sonra Gelmişse Ne Olur?

Şerhin hacizden önce tapuya işlenmiş olması yatırımcının hukuki pozisyonu bakımından önemli olabilir. Ancak somut olayda haczin niteliği, diğer takyidatlar ve cebri satış hükümleri birlikte değerlendirilmelidir.

Sadece tarih karşılaştırması yapılarak her dosyada kesin sonuç çıkarmak doğru değildir.

GES Ekipmanlarına da Haciz Konulabilir mi?

GES şirketinin kendi borçları bulunuyorsa şirketin malvarlığına ait panel, inverter, trafo veya diğer ekonomik değerler cebri icra süreçlerine konu olabilir. Ancak arazi malikinin borcu nedeniyle yapılan takip ile GES şirketinin kendi borçları nedeniyle yapılan takip birbirinden ayrılmalıdır.

Arazi malikinin borcu, yatırımcı şirketin bütün ekipmanlarının otomatik olarak borçlunun malı olduğu anlamına gelmez.

Arazi Sahibinin Borcu Nedeniyle Paneller Haczedilebilir mi?

Arazi sahibi ile panel ve ekipmanların sahibi farklı kişilerse mülkiyet meselesi önem kazanır. GES yatırımcısının panel, inverter, trafo ve diğer ekipmanların kendisine ait olduğunu gösteren faturaları, EPC sözleşmeleri, ödeme belgeleri, envanter kayıtları ve diğer delilleri saklaması önemlidir.

Üçüncü kişiye ait malların haczi hâlinde istihkak hükümleri gündeme gelebilir.

Paneller Arazi Sahibinin Malı Sayılır mı?

Her durumda otomatik olarak böyle bir sonuç çıkarılamaz. GES ekipmanlarının taşınır veya taşınmazın bütünleyici parçası niteliği bakımından hukuki durumu somut tesis ve ekipmanın niteliğine göre değerlendirilmelidir.

Özellikle konstrüksiyon, trafo ve bağlantı tesislerinin taşınmazla ilişkisi bakımından teknik ve hukuki inceleme gerekebilir.

GES Yatırımcısı Ekipman Mülkiyetini Nasıl İspatlar?

EPC sözleşmesi, panel ve inverter faturaları, banka ödeme kayıtları, teslim belgeleri, seri numaraları, sigorta poliçeleri, amortisman kayıtları, muhasebe kayıtları ve tesis kabul belgeleri önemli deliller olabilir.

Kira sözleşmesinde de GES ekipmanlarının kime ait olduğunun açıkça yazılması yararlıdır.

Arazi İcradan Satılırsa Yeni Malik Kira Sözleşmesine Uymak Zorunda mı?

Cebri satışın kira ilişkisine etkisi sıradan gönüllü taşınmaz satışından ayrı değerlendirilmelidir. Türk Borçlar Kanunu’ndaki mülkiyet değişikliği hükümlerinin yanında İcra ve İflas Kanunu hükümleri ve tapu sicilindeki hakların sırası önem kazanır.

Bu nedenle özellikle hacizli veya ipotekli GES arazilerinde “yeni malik her koşulda 25 yıllık sözleşmeyle bağlıdır” varsayımıyla yatırım yapılmamalıdır.

GES’in Üretimi İcra Sürecinde Devam Edebilir mi?

Araziye yalnızca haciz konulmuş olması santralin teknik faaliyetini kendiliğinden durdurmaz. GES üretmeye ve şebekeye elektrik vermeye devam edebilir.

Ancak satış, tahliye veya kullanım hakkına ilişkin uyuşmazlıklar ilerleyen aşamada işletmeyi etkileyebilir.

Dağıtım Şirketi Haciz Nedeniyle Bağlantıyı Keser mi?

Arazi tapusuna haciz konulması tek başına elektrik üretim tesisinin bağlantısının otomatik olarak kesileceği anlamına gelmez. Enerji mevzuatındaki bağlantı ve kullanım ilişkileri ayrıca değerlendirilmelidir.

Bununla birlikte arazi kullanım hakkının ortadan kalkması veya tesisin hukuki durumunun değişmesi daha ileri aşamada farklı sonuçlar doğurabilir.

GES Üretim Gelirlerine Haciz Konulabilir mi?

Borçlu GES şirketinin elektrik üretiminden kaynaklanan alacakları cebri icra kapsamında hacze konu olabilir. Bu durum arazi sahibinin borcundan farklıdır.

Dolayısıyla arazi haczi, GES ekipmanı haczi ve GES üretim gelirlerinin haczi üç ayrı hukuki mesele olarak değerlendirilmelidir.

GES Şirketinin Banka Hesaplarına Haciz Gelirse Üretim Durur mu?

Hukuken üretim tesisinin fiziksel faaliyeti otomatik olarak durmaz. Ancak şirket hesaplarının bloke edilmesi işletme giderlerinin, bakım maliyetlerinin, sigorta primlerinin ve kredi ödemelerinin yapılmasını zorlaştırabilir.

Bu nedenle mali hacizler dolaylı olarak santralin işletmesini etkileyebilir.

Arazi Sahibinin Vergi Borcu Nedeniyle Haciz Gelirse Ne Olur?

Kamu alacakları nedeniyle taşınmaz üzerinde haciz uygulanabilir. Bu durumda kamu alacaklarının tahsiline ilişkin özel mevzuat da değerlendirmeye dahil olur.

GES yatırımcısı açısından önemli olan, arazi malikinin yalnızca özel banka borçlarının değil vergi ve diğer kamu borçlarının da taşınmaz üzerinde risk oluşturabileceğini bilmektir.

Arazi Malikinin SGK Borcu GES’i Etkileyebilir mi?

Taşınmaz malikinin kamu borçları nedeniyle taşınmaz üzerinde cebri takip tedbirleri gündeme gelebilir. Yatırımcı, arazi malikinin bütün mali durumunu denetlemek zorunda olmasa da yüksek değerli ve uzun süreli projelerde taşınmazın hukuki güvenliği açısından gerekli kontrolleri yapmalıdır.

Arazi Üzerinde Birden Fazla İpotek Varsa Ne Olur?

Bir taşınmaz üzerinde farklı derecelerde birden fazla ipotek bulunabilir. Bu durumda ipoteklerin dereceleri, tarihleri, teminat altına alınan borçlar ve kira hakkının konumu birlikte değerlendirilmelidir.

Yalnızca tapuda “ipotek vardır” bilgisini görmek yeterli değildir.

GES Kurulmadan Önce Haciz Varsa Yatırım Yapılmalı mı?

Hacizli arazi üzerinde büyük miktarda yatırım yapılması ciddi risk taşır. Haczin miktarı, takip dosyası, satış talebi bulunup bulunmadığı ve haczin kaldırılma ihtimali araştırılmalıdır.

Mümkünse haczin kaldırılması GES yatırımının veya kira sözleşmesinin yürürlüğe girmesi için ön koşul hâline getirilebilir.

Mevcut İpotek Kaldırılmadan GES Kurulmalı mı?

Bu tamamen somut projenin risk yapısına bağlıdır. İpotek kaldırılmayacaksa ipotek alacaklısının hakları, yatırımcının kira hakkı ve cebri satış senaryosu baştan analiz edilmelidir.

Yatırımcı “malik kredilerini düzenli ödüyor” şeklindeki sözlü güvenceyle yetinmemelidir.

Arazi Malikinden Borçsuzluk Taahhüdü Alınabilir mi?

Kira sözleşmesinde malikin taşınmaz üzerinde yatırımcının haklarını olumsuz etkileyecek yeni ipotek veya takyidat oluşturmaması yönünde yükümlülükler düzenlenebilir.

Ancak sözleşmesel taahhüt tek başına üçüncü kişilerin tapuda kazanabileceği bütün hakları ortadan kaldırmaz. Bu nedenle tapu şerhi ve diğer ayni/kişisel hak korumaları ayrıca değerlendirilmelidir.

Yeni İpotek Kurulması Yasaklanabilir mi?

Taraflar arasındaki sözleşmede malik için böyle bir borç düzenlenebilir. Örneğin yatırımcının yazılı izni olmaksızın taşınmaz üzerinde yeni ipotek kurulmaması kararlaştırılabilir.

Malikin bu hükme aykırı davranması sözleşmesel sorumluluk ve tazminat sonuçları doğurabilir.

Haciz Çıkarsa GES Yatırımcısı Sözleşmeyi Feshedebilir mi?

Kira sözleşmesinde haciz, icra takibi veya taşınmazın satış riskinin yatırımcı lehine özel fesih sebebi olarak düzenlenmesi mümkündür.

Özellikle yatırım henüz yapılmamışsa yatırımcıya sözleşmeden çıkma hakkı verilmesi ciddi zararın önüne geçebilir.

GES Kurulduktan Sonra Haciz Çıkarsa Fesih Her Zaman Mantıklı mı?

Hayır. Santral tamamlanmış ve yüksek yatırım maliyeti yapılmışsa sözleşmeyi feshetmek yatırımcının zararını artırabilir. Bu durumda öncelikle haczin kaldırılması, borcun yapılandırılması, alacaklıyla anlaşma veya başka koruma mekanizmaları değerlendirilebilir.

Hangi yolun ekonomik olduğu somut olayda hesaplanmalıdır.

Yatırımcı Arazi Sahibinin Borcunu Ödeyebilir mi?

Bazı durumlarda yatırımcı projenin korunması amacıyla malikin belirli borcunu doğrudan alacaklıya ödemeyi değerlendirebilir. Ancak böyle bir işlem mutlaka hukuki sözleşmeye bağlanmalıdır.

Ödenen miktarın kiradan mahsup edilmesi, malikten alacak hâline gelmesi veya satış bedeline dönüştürülmesi gibi sonuçlar açıkça düzenlenmelidir.

Araziyi Satın Almak Çözüm Olabilir mi?

Bazı projelerde haciz veya finansman sorunlarının kalıcı çözümü yatırımcının araziyi satın alması olabilir. Ancak taşınmaz hacizli veya ipotekliyse satış bedelinin doğrudan malike ödenmesi son derece riskli olabilir.

Haciz ve ipoteklerin kaldırılmasıyla eş zamanlı güvenli kapanış mekanizması kurulmalıdır.

İpotekli Arazi Satın Alınabilir mi?

Hukuken mümkün olabilir; ancak ipoteğin nasıl kaldırılacağı ve satış bedelinin nasıl kullanılacağı önceden belirlenmelidir. Banka ile kapama yazısı veya benzeri güvenli ödeme mekanizmaları oluşturulabilir.

GES yatırımcısı ipoteğin satıştan sonra kendiliğinden ortadan kalkacağını varsaymamalıdır.

Haciz veya İpotek GES Şirketinin Satışını Etkiler mi?

Kesinlikle. GES şirketinin hisselerini satın alan yatırımcı arazi kullanım hakkını hukuki due diligence kapsamında inceleyecektir.

Arazi üzerinde haciz veya kritik ipotek bulunması işlemin kapanmasını engelleyebilir, satış bedelini düşürebilir veya alıcının ek teminat istemesine neden olabilir.

Banka Finansmanı Etkilenir mi?

Evet. Finansman sağlayacak banka, GES’in bulunduğu taşınmazın hukuki durumunu inceleyebilir. Arazi üzerindeki başka banka ipoteği veya satış riski finansmanın önünde önemli engel oluşturabilir.

Bu nedenle arazi hukuki due diligence çalışması proje finansmanının da temel parçalarından biridir.

GES Arazisi Due Diligence Çalışmasında Neler Kontrol Edilmelidir?

Tapu kaydında malik bilgileri, hisse oranları, ipotekler, hacizler, ihtiyati hacizler, intifa hakları, irtifak hakları, kira şerhleri, diğer şerhler ve beyanlar incelenmelidir. Bunun yanında araziye ulaşım ve enerji nakil hattı için kullanılan diğer taşınmazların hukuki durumu da kontrol edilmelidir.

Sadece GES panellerinin bulunduğu parselin incelenmesi yeterli olmayabilir.

Tapu Kaydı Ne Zaman Kontrol Edilmelidir?

İlk kira sözleşmesinden önce, yatırımın önemli bölümünün yapılmasından önce, finansman kapanışında ve GES şirketinin satın alma-satış işlemlerinde güncel kayıt kontrol edilmelidir.

Çünkü temiz olan tapuya daha sonra haciz veya ipotek gelebilir.

Tapu Kaydı Düzenli Takip Edilmeli mi?

Uzun süreli GES yatırımlarında taşınmazın hukuki durumunun yalnızca ilk yatırım tarihinde incelenmesi yeterli olmayabilir. Özellikle arazi malikinin ekonomik durumuna ilişkin risk varsa belirli aralıklarla tapu kayıtlarının kontrol edilmesi düşünülebilir.

Amaç haczi taşınmaz satış aşamasına geldikten sonra değil mümkün olduğunca erken fark etmektir.

Örnek Olay: GES Kurulduktan Sonra Araziye Haciz Geliyor

Yatırımcı 25 yıllık kira sözleşmesiyle GES kurmuştur. Üç yıl sonra arazi sahibinin ticari borcu nedeniyle taşınmaza haciz konulur. Santral yalnızca haciz nedeniyle otomatik olarak kapanmaz ve üretim devam edebilir. Ancak alacaklı satış isterse arazi cebri satış sürecine girebilir. Bu aşamada kira sözleşmesinin, varsa kira şerhinin, haczin ve diğer takyidatların tarihleri incelenerek yatırımcının hukuki pozisyonu belirlenmelidir.

Örnek Olay: Banka İpoteği GES Kirasından Daha Eski

Arazi üzerinde 2022 yılında banka lehine ipotek kurulmuştur. Yatırımcı 2025 yılında 25 yıllık kira sözleşmesi yaparak GES kurmuştur. 2027 yılında malik banka borcunu ödeyemez. Banka ipoteğin paraya çevrilmesini ister.

Bu durumda yatırımcının “25 yıllık kira sözleşmem var” demesi tek başına yeterli koruma sağlamayabilir. Önceden kurulmuş ipoteğin hukuki önceliği ve cebri satışın kira hakkına etkisi özel olarak değerlendirilmelidir.

Örnek Olay: Kira Şerhi Var, Sonradan Haciz Geliyor

Yatırımcının uzun süreli kira hakkı önceden tapuya şerh edilmiştir. Daha sonra arazi sahibinin başka borcu nedeniyle haciz gelir. Şerhin hacizden önce kurulmuş olması yatırımcının hukuki pozisyonunda önemli olabilir.

Ancak yine de diğer ayni haklar ve cebri satış hükümleri incelenmeden kesin sonuç verilmemelidir.

Örnek Olay: Arazi Sahibinin Borcu Nedeniyle GES Panelleri Haczediliyor

GES şirketi araziyi kiralamış ve bütün panel ile inverterleri kendi adına satın almıştır. Arazi sahibinin alacaklısı sahadaki ekipmanları da borçlu malı olduğu düşüncesiyle haczetmeye çalışmaktadır.

Bu durumda ekipmanların üçüncü kişi olan GES şirketine ait olduğunu gösteren faturalar, EPC sözleşmesi, banka ödeme kayıtları ve diğer mülkiyet belgeleri önem kazanır; şartlarına göre istihkak süreci gündeme gelebilir.

Haciz veya İpotek Tespit Edildiğinde İlk Yapılması Gereken 10 İşlem

Öncelikle güncel tapu kaydı ve takyidat belgesi alınmalı; haciz veya ipoteğin tarihi belirlenmeli; alacaklı ve ilgili icra dosyası tespit edilmeli; kira sözleşmesi incelenmeli; kira şerhinin bulunup bulunmadığı kontrol edilmeli; GES ekipmanlarının mülkiyet belgeleri hazırlanmalı; satış talebi bulunup bulunmadığı araştırılmalı; finansman bankasına bildirim yükümlülüğü kontrol edilmeli; arazi sahibiyle riskin giderilmesine ilişkin görüşme yapılmalı ve gerekirse haczin kaldırılması veya yatırımcının haklarının korunması için hukuki süreç başlatılmalıdır.

Sıkça Sorulan Sorular

GES arazisine haciz gelirse santral hemen kapanır mı?
Hayır. Tapuya haciz konulması tek başına santralin üretimini otomatik olarak durdurmaz. Asıl risk taşınmazın cebri satış sürecine girmesidir.

Arazi sahibinin borcu nedeniyle GES satılabilir mi?
Arazi ile GES ekipmanlarının mülkiyeti ayrıştırılmalıdır. Arazi sahibinin borcu nedeniyle yatırımcıya ait bütün ekipmanların otomatik olarak borçlu malı kabul edilmesi doğru değildir.

İpotekli araziye GES kurulabilir mi?
Mümkün olabilir ancak özellikle önceden kurulmuş ipoteğin paraya çevrilmesi ciddi risk yaratabilir.

Tapuya kira şerhi varsa hacizden korunur muyum?
Şerh yatırımcının hukuki pozisyonunu güçlendirebilir ancak mutlak koruma sağlamaz. Özellikle daha eski ipotek ve haklar ayrıca incelenmelidir.

Haciz kira şerhinden sonra geldiyse önemli midir?
Evet. Hakların ve takyidatların tarihleri yatırımcının hukuki pozisyonunun değerlendirilmesinde önemlidir.

Arazi icradan satılırsa GES ne olur?
Kira hakkı, şerh, ipotek ve haciz sırası ile ekipmanların mülkiyeti birlikte incelenmelidir. Her dosyada otomatik olarak aynı sonuç ortaya çıkmaz.

Arazi sahibinin borcu nedeniyle paneller haczedilebilir mi?
Paneller yatırımcıya aitse mülkiyet belgeleri önem taşır. Hatalı haciz hâlinde şartlarına göre üçüncü kişinin istihkak hakları gündeme gelebilir.

GES gelirlerine haciz konulabilir mi?
GES şirketinin kendi borçları nedeniyle üretimden doğan alacakların haczi mümkün olabilir. Arazi malikinin borcu ise ayrı değerlendirilmelidir.

İpotek bankadan önce kaldırılmalı mı?
Projenin risk yapısına göre değerlendirilmelidir. Kaldırılmayacaksa ipotek alacaklısıyla yatırımcının kullanım hakkını koruyacak bir yapı oluşturulması düşünülebilir.

GES satın almadan önce tapu incelemesi şart mı?
Hukuki due diligence bakımından son derece önemlidir. Haciz, ipotek, şerh, irtifak ve diğer takyidatlar satın alma kararını ve GES’in değerini doğrudan etkileyebilir.

Sonuç: Haciz veya İpotek Her Zaman GES’in Sonu Değildir, Ancak Görmezden Gelinmemelidir

GES arazisinde haciz veya ipotek bulunması santralin otomatik olarak kapatılacağı, bağlantısının kesileceği veya bütün ekipmanların alacaklıya geçeceği anlamına gelmez. Ancak özellikle taşınmazın cebri icra yoluyla satılması ihtimali, uzun vadeli arazi kullanım hakkını ciddi şekilde tehdit edebilir. Bu nedenle haciz veya ipotek tespit edildiğinde ilk olarak hangi hakkın hangi tarihte kurulduğu belirlenmelidir.

GES yatırımında kritik kronoloji çoğu zaman ipotek tarihi, kira sözleşmesi tarihi, kira şerhi tarihi, haciz tarihi ve cebri satış süreci üzerinden ortaya çıkar. Özellikle kira ilişkisinden önce kurulmuş banka ipotekleri yüksek risk oluşturabilir. Sonradan verilen kira şerhinin daha eski ayni hakkı otomatik olarak etkisiz hâle getireceği düşünülmemelidir.

Ayrıca arazi ile santral ekipmanlarının mülkiyeti birbirinden ayrılmalıdır. Kiracı GES şirketinin kendi adına satın aldığı panel, inverter ve diğer ekipmanların arazi malikinin borcu nedeniyle otomatik olarak borçluya ait kabul edilmesi doğru değildir. Ancak olası bir haciz veya istihkak uyuşmazlığında yatırımcının mülkiyeti güçlü belgelerle ispatlayabilmesi gerekir. Bu nedenle faturalar, EPC sözleşmeleri, banka ödeme kayıtları, seri numaraları ve muhasebe kayıtları düzenli şekilde saklanmalıdır.

En güvenli yöntem ise sorun ortaya çıktıktan sonra çözmeye çalışmak yerine GES kurulmadan önce kapsamlı tapu ve takyidat due diligence çalışması yapılmasıdır. Arazi üzerindeki mevcut haciz ve ipotekler incelenmeli, kira hakkının tapuya şerhi değerlendirilmeli, gerekli durumlarda ipotek alacaklısı bankadan muvafakat alınmalı ve kira sözleşmesine yeni takyidat kurulmasını sınırlandıran hükümler eklenmelidir.

Özellikle milyonlarca liralık GES yatırımlarında arazi malikinin “ipotek sorun olmaz” veya “haciz kısa zamanda kalkacak” şeklindeki sözlü beyanları yeterli güvence olarak kabul edilmemelidir. GES’in ekonomik ömrü boyunca arazi kullanım hakkının hukuken korunması, projenin teknik kapasitesi kadar önemli bir yatırım unsurudur.

FFK Partner Hukuk ve Danışmanlık – GES Arazi Haciz ve İpotek Uyuşmazlıkları

Av. Arb. Fırat Fesih Kaya ve FFK Partner Hukuk ve Danışmanlık; GES arazilerinde haciz ve ipotek incelemesi, tapu ve takyidat hukuki due diligence çalışmaları, GES arazi kira sözleşmeleri, kira hakkının tapuya şerhi, ipoteğin paraya çevrilmesi süreçlerinin GES yatırımlarına etkisi, üçüncü kişi istihkak uyuşmazlıkları, GES şirket satın almalarında taşınmaz incelemesi ve enerji yatırımlarından kaynaklanan uyuşmazlıklar konusunda hukuki destek sunmaktadır.

Telefon: 0312 434 22 22 / 0532 769 22 22
E-posta: ffk@ffkpartnerhukuk.com.tr
Adres: Mevlana Bulvarı No:221, Yıldırım Tower No:148, 06520 Balgat, Çankaya, Ankara, Türkiye