TEİAŞ Sistem Kullanım Anlaşması Uyuşmazlıkları Nasıl Çözülür? 2026 Güncel Hukuki Rehber

TEİAŞ Sistem Kullanım Anlaşması uyuşmazlıklarında sistem kullanım bedeli, güç aşımı, cezai şart, kapasite, teminat, tarife ve fatura itirazları nasıl yapılır? EPDK başvurusu, dava ve tazminat yolları hakkında 2026 güncel rehber.

Elektrik üretim tesisleri, dağıtım şirketleri, organize sanayi bölgeleri ve iletim sistemine doğrudan bağlı diğer kullanıcılar açısından TEİAŞ ile imzalanan Sistem Kullanım Anlaşması, tesisin Türkiye elektrik iletim sisteminden hangi koşullarda yararlanacağını belirleyen temel hukuki belgelerden biridir. TEİAŞ’ın güncel açıklamasına göre ilk Sistem Kullanım Anlaşması başvuruları Elektrik Piyasası Bağlantı ve Sistem Kullanım Yönetmeliği ile Elektrik Şebeke Yönetmeliğindeki usul ve esaslar doğrultusunda incelenmektedir. TEİAŞ ayrıca sistem kullanım bedellerinin kullanıcının sisteme verdiği veya sistemden çektiği enerji ve güç değerleri ile anlaşmadaki güç değerleri esas alınarak hesaplandığını belirtmektedir. (TEİAŞ)

Bu nedenle TEİAŞ ile kullanıcı arasındaki uyuşmazlık yalnızca klasik bir sözleşme uyuşmazlığı olarak değerlendirilmemelidir. Sistem Kullanım Anlaşması yanında 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu, Elektrik Piyasası Bağlantı ve Sistem Kullanım Yönetmeliği, Elektrik Şebeke Yönetmeliği, EPDK tarafından onaylanan iletim tarifeleri, yöntem bildirimleri ve ilgili Kurul kararları birlikte incelenmelidir. EPDK’nın güncel mevzuat sayfasında İletim Sistemi Sistem Kullanım Anlaşması da Bağlantı ve Sistem Kullanım Yönetmeliğinin ilişkili dokümanları arasında yer almaktadır. (EPDK)

TEİAŞ Sistem Kullanım Anlaşması Nedir?

Sistem Kullanım Anlaşması, iletim sistemine bağlı kullanıcının sistemi hangi teknik ve mali şartlarda kullanacağını düzenler. Kullanıcının anlaşma gücü, sistem kullanım bedelleri, teminat yükümlülükleri, ölçüm ve bildirim esasları, tarafların sorumlulukları ve ihlal durumları bu ilişkinin temel unsurlarındandır.

TEİAŞ’ın Ana Statüsünde de bağlantı ve sistem kullanım anlaşmaları, kullanıcının iletim veya dağıtım sistemine erişmesi için kullanıcıya özgü koşul ve hükümleri içeren anlaşmalar olarak tanımlanmaktadır. TEİAŞ’ın iletim sistemine bağlı kamu ve özel tüzel kişilerle bu anlaşmaları yapması görevleri arasında sayılmaktadır. (TEİAŞ)

Sistem Kullanım Anlaşması ile Bağlantı Anlaşması Aynı Şey midir?

Hayır. İki anlaşma birbiriyle ilişkili olmakla birlikte aynı hukuki işlevi yerine getirmez.

Bağlantı anlaşması tesisin iletim sistemine fiziksel bağlantısının teknik ve hukuki koşullarını düzenlerken Sistem Kullanım Anlaşması bağlantı sonrasında iletim sisteminin kullanılmasına ilişkin koşulları düzenler.

TEİAŞ güncel mevzuat bölümünde İletim Sistemi Sistem Bağlantı Anlaşması ile Sistem Kullanım Anlaşmasını ayrı belgeler olarak yayımlamaktadır. (TEİAŞ)

TEİAŞ ile En Sık Hangi Sistem Kullanım Uyuşmazlıkları Yaşanır?

Uyuşmazlıklar özellikle sistem kullanım bedellerinin hesaplanması, anlaşma gücü, güç aşımı, cezai şartlar, tarife bölgesi, ölçüm verileri, teminat mektupları, güç artışı veya düşümü talepleri, kapasitenin sağlanamaması ve faturalandırma konularında ortaya çıkabilir.

Özellikle yüksek kurulu güce sahip enerji projelerinde birkaç aylık yanlış uygulama dahi önemli tutarda mali yük yaratabilir.

Sistem Kullanım Bedeli Nasıl Hesaplanır?

TEİAŞ’ın açıklamasına göre iletim bedelleri hesaplanırken kullanıcı tesisinin iletim sistemine verdiği veya sistemden çektiği enerji ve güç değerleri ile Sistem Kullanım Anlaşmasındaki güç değerleri dikkate alınmaktadır. Bedeller, EPDK tarafından onaylanan yürürlükteki iletim tarifelerine göre belirlenmektedir. (TEİAŞ)

Dolayısıyla sistem kullanım faturasında uyuşmazlık çıktığında yalnızca faturadaki toplam rakama bakılması yeterli değildir.

Ölçüm verileri, anlaşma gücü, tesisin bulunduğu tarife bölgesi ve ilgili dönem EPDK tarifesi birlikte kontrol edilmelidir.

2026 Sistem Kullanım Tarifeleri Nasıl Belirleniyor?

TEİAŞ, takip eden yılda uygulanacak sistem kullanım ve sistem işletim tarifelerini ilgili mevzuata göre hesaplayarak EPDK’ya sunmakta; tarifeler EPDK tarafından onaylandıktan sonra uygulanmaktadır. TEİAŞ’ın güncel tarifeler sayfasında 2026 Yılı İletim Tarifeleri, Tarife Bölgeleri ve Yöntem Bildirimi yayımlanmış durumdadır. (TEİAŞ)

Bu nedenle 2026 yılında düzenlenen bir faturaya itiraz edilirken eski yıl tarifeleriyle hesaplama yapılmamalıdır.

TEİAŞ Sistem Kullanım Faturası Hatalıysa Ne Yapılmalıdır?

Öncelikle faturanın hangi veriler kullanılarak oluşturulduğu tespit edilmelidir. Sistem Kullanım Anlaşmasındaki güç değerleri, sayaç ve ölçüm kayıtları, ilgili dönem tarifesi ve varsa ceza hesaplamaları ayrı ayrı kontrol edilmelidir.

Hata tespit edilirse TEİAŞ’a yazılı ve gerekçeli itiraz yapılması önemlidir. İtirazda yalnızca “fatura hatalıdır” denilmemeli; hangi hesaplama kaleminin neden yanlış olduğu teknik ve hukuki olarak açıklanmalıdır.

TEİAŞ’ın Sistem Kullanım Bedeline İtiraz Edilebilir mi?

Evet. Ancak itirazın sağlam bir hesaplama çalışmasına dayanması gerekir.

Örneğin anlaşma gücünün yanlış alınması, ölçüm değerinin hatalı kullanılması, yanlış tarife bölgesinin uygulanması veya belirli bir bedelin yanlış dönem tarifesine göre hesaplanması söz konusu olabilir.

Bu durumda uyuşmazlık konusu faturalar aylık bazda karşılaştırılmalıdır.

Güç Aşımı Nedir?

Sistem Kullanım Anlaşmasında kullanıcının sisteme verebileceği veya sistemden çekebileceği güç sınırları belirlenebilir. Kullanımın anlaşmadaki sınırları aşması hâlinde anlaşma ve ilgili mevzuat kapsamında mali sonuçlar ortaya çıkabilir.

Enerji üreticileri açısından özellikle üretim tesisinin lisans gücü, bağlantı kapasitesi ve Sistem Kullanım Anlaşmasındaki veriş gücü arasındaki uyum önemlidir.

TEİAŞ Güç Aşımı Nedeniyle Ceza Uygulayabilir mi?

Sistem Kullanım Anlaşmasında belirlenen ihlal hâllerinde cezai sonuçlar öngörülmektedir. TEİAŞ da güncel açıklamasında iletim sistemi kullanıcılarının yarattığı ihlal hâllerinin Sistem Kullanım Anlaşmasının “Cezai Şartlar” başlıklı maddesinde tanımlandığını ve ilgili yaptırımların bu madde kapsamında uygulandığını belirtmektedir. (TEİAŞ)

Ancak bu durum TEİAŞ tarafından düzenlenen her cezai bedelin otomatik olarak doğru olduğu anlamına gelmez.

TEİAŞ Cezai Şartına İtiraz Edilebilir mi?

Somut olayın özelliklerine göre evet. Öncelikle cezai şartın uygulanmasına neden olduğu ileri sürülen ihlalin gerçekten gerçekleşip gerçekleşmediği araştırılmalıdır.

Ölçüm verisinin doğru olup olmadığı, ihlalin hangi zaman aralığında meydana geldiği, kullanıcının kusurundan kaynaklanıp kaynaklanmadığı, anlaşmanın hangi maddesinin uygulandığı ve hesaplamanın doğru yapılıp yapılmadığı incelenmelidir.

Özellikle yüksek tutarlı sistem kullanım cezalarında teknik bilirkişi değerlendirmesi önemli olabilir.

Kullanıcıdan Kaynaklanmayan Bir Durum Nedeniyle Ceza Kesilirse Ne Olur?

Uyuşmazlığın en önemli noktalarından biri kusur ve ihlalin kaynağıdır.

Örneğin TEİAŞ tesisindeki arıza, sistem kısıtı, koruma sistemi problemi veya kullanıcı tarafından kontrol edilemeyen başka teknik durum nedeniyle sözleşmesel sınırın ihlal edildiği iddia ediliyorsa olayın teknik kayıtları ayrıntılı incelenmelidir.

SCADA kayıtları, sayaç verileri, arıza kayıtları, yük tevzi talimatları ve olay raporları bu noktada kritik delil olabilir.

TEİAŞ Kapasiteyi Sağlayamazsa Ne Olur?

Bu konuda Sistem Kullanım Anlaşmasının kullanıcı açısından önemli bir koruma mekanizması bulunmaktadır.

TEİAŞ’ın güncel açıklamasına göre, TEİAŞ’ın iletim sistemi kullanıcısına taahhüt ettiği kapasiteyi kullanıcıdan kaynaklanmayan bir nedenle sağlayamaması durumunda, kapasitenin sağlanamadığı süre boyunca sağlanamayan kapasiteye karşılık gelen sistem kullanım fiyatına göre hesaplanan bedel kullanıcıya ödenmektedir. (TEİAŞ)

Bu nedenle kapasite kısıntısı yaşayan üreticinin yalnızca teknik kayıtları değil kısıntının süresini ve sebebini de belgeleyebilmesi önemlidir.

Kapasite Sağlanamaması Nedeniyle Üretim Kaybı Talep Edilebilir mi?

Bu konu yukarıdaki sistem kullanım bedeli mekanizmasından ayrı değerlendirilmelidir. Sistem Kullanım Anlaşmasının belirli bir bedelin kullanıcıya ödenmesini öngörmesi ile yatırımcının bunun üzerinde üretim kaybı veya başka zarar talep edip edemeyeceği aynı mesele değildir.

Ek tazminat talebinin mümkün olup olmadığı anlaşmanın sorumluluk sınırlamaları, olayın nedeni, kusur, zarar ve illiyet bağı dikkate alınarak ayrıca değerlendirilmelidir.

TEİAŞ Kısıntısı Nedeniyle Santral Üretim Yapamazsa Ne Yapılmalıdır?

İlk olarak kısıntının hukuki ve teknik sebebi belirlenmelidir. Sistem güvenliği nedeniyle verilen meşru bir yük tevzi talimatı ile TEİAŞ’ın kendi yükümlülüğünü ihlal etmesi nedeniyle ortaya çıkan kapasite kaybı aynı hukuki sonucu doğurmayabilir.

Kısıntının başlangıç ve bitiş saatleri, TEİAŞ talimatları, SCADA kayıtları ve üretim tahminleri saklanmalıdır.

TEİAŞ’ın Talimatına Uyulmaması Cezaya Neden Olabilir mi?

Elektrik iletim sisteminde sistem güvenliği ve yük tevzi talimatları kritik önemdedir. Kullanıcının Şebeke Yönetmeliği veya anlaşmadan doğan yükümlülüklerine aykırı davranması mali ve düzenleyici sonuçlara yol açabilir.

Bu nedenle TEİAŞ talimatının hukuka aykırı olduğu düşünülse dahi sistem güvenliğini etkileyebilecek bir talimatın doğrudan yok sayılması yerine hukuki ve teknik itiraz mekanizmasının doğru kullanılması gerekir.

Sistem Kullanım Anlaşmasındaki Güç Artırılabilir mi?

TEİAŞ’ın güncel açıklamasına göre kullanıcı, anlaşma gücünü artırmak amacıyla aynı fiyatlandırma yılı içerisinde en fazla üç kez Sistem Kullanım Anlaşmasında değişiklik talep edebilmektedir. (TEİAŞ)

Ancak güç artışının teknik olarak mümkün olması ve diğer mevzuat şartlarının sağlanması ayrıca gerekir.

Sistem Kullanım Gücü Düşürülebilir mi?

TEİAŞ’ın açıklamasına göre kullanıcı anlaşma gücünü düşürmek amacıyla talep tarihinden iki ay sonra uygulanmak üzere üç yılda bir defa değişiklik talep edebilmektedir. Bununla birlikte iletim seviyesinden bağlı tüketiciler ilk imzalanan anlaşma güçlerinin altına inecek şekilde güç düşümü talebinde bulunamamaktadır. (TEİAŞ)

Üreticiler açısından ise TEİAŞ, lisans kurulu gücünden farklı bir veriş gücü üzerinden anlaşma yapılamayacağını belirtmektedir. (TEİAŞ)

Güç Düşümü Talebi TEİAŞ Tarafından Reddedilirse Ne Yapılabilir?

Öncelikle ret gerekçesi yazılı olarak alınmalıdır. Talebin Sistem Kullanım Anlaşmasına, Bağlantı ve Sistem Kullanım Yönetmeliğine ve TEİAŞ’ın uyguladığı şartlara uygun olup olmadığı incelenmelidir.

Ret işleminin mevzuata aykırı olduğu düşünülüyorsa düzenleyici başvuru ve yargısal yollar değerlendirilmelidir.

Sistem Kullanım Teminatı Nasıl Belirlenir?

TEİAŞ’ın açıklamasına göre kullanıcıdan alınacak teminat miktarı, her durumda kullanıcının anlaşma tarihindeki anlaşma gücü ile tesisin bulunduğu tarife bölgesine göre belirlenen üç aylık sabit Sistem Kullanım Bedelinden daha az olmamaktadır. (TEİAŞ)

Bu nedenle güç değişikliği ve tarife değişiklikleri teminat tutarı bakımından da önem taşıyabilir.

Teminat Mektubu İade Edilmezse Ne Yapılabilir?

Öncelikle teminatın tutulmasını gerektiren devam eden bir borç veya sözleşmesel risk bulunup bulunmadığı araştırılmalıdır.

TEİAŞ, iade talebinin yazılı bildirilmesinden sonra teminat mektubunun ilgili birimleri aracılığıyla bankaya iade edildiğini belirtmektedir. (TEİAŞ)

Şartlar sağlanmasına rağmen iade yapılmıyorsa yazılı başvuru ve devamında gerekli hukuki yollar değerlendirilmelidir.

TEİAŞ Faturası Ödenmeden İtiraz Edilebilir mi?

Bu konuda sözleşmenin ödeme, itiraz ve temerrüt hükümleri dikkatle incelenmelidir. Bir faturaya itiraz edilmesi, her durumda ödeme yükümlülüğünü kendiliğinden durdurmayabilir.

Ödeme yapılmaması hâlinde temerrüt, teminatın nakde çevrilmesi veya sistem kullanımına ilişkin başka sonuçlar ortaya çıkabileceğinden yatırımcı itiraz stratejisini ödeme yükümlülüğünden bağımsız düşünmemelidir.

“İhtirazi Kayıtla Ödeme” Değerlendirilebilir mi?

Somut uyuşmazlığa göre değerlendirilebilir. Kullanıcı sistem kullanımının kesintiye uğramasını veya temerrüt sonuçlarını önlemek amacıyla tartışmalı bedeli öderken hakkını saklı tuttuğunu açık şekilde bildirmeyi tercih edebilir.

Ancak ihtirazi kaydın şekli ve daha sonraki geri alma talebine etkisi dosya özelinde değerlendirilmelidir.

TEİAŞ Sistem Kullanım Anlaşmasını Tek Taraflı Değiştirebilir mi?

Sistem Kullanım Anlaşmaları yoğun şekilde düzenlenmiş elektrik piyasası mevzuatının parçasıdır. Dolayısıyla yalnızca klasik sözleşme serbestisi yaklaşımıyla değerlendirilmez.

EPDK tarafından onaylanan düzenlemeler ve tarife değişiklikleri anlaşma ilişkisinin uygulanmasını etkileyebilir. Bununla birlikte TEİAŞ’ın mevzuatsal dayanağı bulunmaksızın kullanıcıya özgü yeni ve ağır bir yükümlülük getirmesi ayrı bir hukuki inceleme gerektirir.

Tarife Değişikliği Sözleşme İhlali Sayılır mı?

EPDK tarafından mevzuata uygun biçimde onaylanan yeni iletim tarifesinin yürürlüğe girmesi tek başına TEİAŞ’ın sözleşmeyi ihlal ettiği anlamına gelmez.

Nitekim iletim sistemi sistem kullanım ve sistem işletim tarifeleri EPDK onayına tabidir. TEİAŞ’ın güncel tarife sayfasında 2026 yılına ilişkin tarifeler ve yöntem bildirimi ayrıca yayımlanmaktadır. (TEİAŞ)

Yanlış Tarife Bölgesi Uygulanırsa Ne Yapılabilir?

Tesisin bulunduğu tarife bölgesi ile faturada kullanılan bölge karşılaştırılmalıdır. Yanlış bölge nedeniyle fazla sistem kullanım bedeli tahakkuk ettirilmişse düzeltme ve fazla ödemenin iadesi gündeme gelebilir.

Özellikle birden fazla yıl devam eden yanlış uygulamalarda zamanaşımı ve faiz talepleri ayrıca değerlendirilmelidir.

Sayaç veya Ölçüm Verisi Hatalıysa Ne Yapılmalıdır?

Sistem kullanım bedelinin hesaplanmasında ölçüm verileri temel öneme sahip olduğundan sayaç arızası veya veri uyuşmazlığı önemli mali sonuçlar doğurabilir.

Sayaç kayıtları, uzaktan okuma verileri, SCADA kayıtları ve TEİAŞ kayıtları karşılaştırılmalıdır.

Gerekirse teknik bilirkişi incelemesi yaptırılmalıdır.

Geçmiş Döneme Dönük Sistem Kullanım Bedeli Çıkarılabilir mi?

TEİAŞ’ın geçmiş dönem için ek tahakkuk düzenlemesi hâlinde bunun nedeni ayrıntılı incelenmelidir.

Ölçüm düzeltmesi, yanlış tarife uygulaması, güç hesabı veya başka bir sebepten kaynaklanan geriye dönük tahakkuklarda hukuki dayanak, hesaplama dönemi, zamanaşımı ve kullanıcının itiraz hakkı birlikte değerlendirilmelidir.

TEİAŞ’a Karşı EPDK’ya Başvurulabilir mi?

Uyuşmazlığın elektrik piyasası mevzuatının uygulanmasına ilişkin olması hâlinde EPDK nezdindeki başvuru yolları önem kazanabilir.

Özellikle sistem kullanım tarifesinin, bağlantı ve sistem kullanım mevzuatının veya düzenleyici hükümlerin nasıl uygulanacağına ilişkin uyuşmazlıklarda Kurumun görev ve yetkileri dikkate alınmalıdır.

Ancak EPDK başvurusu ile doğrudan parasal alacak veya tazminat davası aynı hukuki yol değildir.

EPDK Başvurusu Nasıl Hazırlanmalıdır?

Başvuru yalnızca “TEİAŞ haksız ceza uyguladı” şeklinde hazırlanmamalıdır.

Sistem Kullanım Anlaşmasının ilgili maddesi, olayın tarihleri, faturalar, ölçüm kayıtları, TEİAŞ yazışmaları, ilgili tarife ve yöntem bildirimi ile itirazın teknik gerekçesi birlikte sunulmalıdır.

Yüksek tutarlı uyuşmazlıklarda tablo hâlinde aylık hesaplama yapılması başvuruyu önemli ölçüde güçlendirebilir.

TEİAŞ’a Karşı Dava Açılabilir mi?

Uyuşmazlığın niteliğine göre yargı yoluna başvurulabilir. Ancak burada görevli yargı merciinin doğru belirlenmesi kritik önemdedir.

TEİAŞ’ın taraf olduğu her uyuşmazlığın otomatik olarak aynı yargı kolunda görüleceği varsayılmamalıdır. Talebin Sistem Kullanım Anlaşmasından doğan parasal bir uyuşmazlık mı, EPDK’nın düzenleyici işleminden kaynaklanan bir uyuşmazlık mı veya başka nitelikte bir işlem mi olduğu belirlenmelidir.

EPDK Kurul Kararına Karşı Hangi Yargı Yolu Kullanılır?

Uyuşmazlığın sonunda EPDK tarafından alınmış bireysel veya düzenleyici nitelikte bir Kurul kararının iptali isteniyorsa idari yargı boyutu gündeme gelir.

Burada dava süresi özellikle önemlidir. Kurul kararının tebliğ veya öğrenilme tarihi dosyanın başında tespit edilmelidir.

TEİAŞ’a Karşı İhtiyati Tedbir İstenebilir mi?

Uyuşmazlığın niteliği ve görevli yargı merciine göre geçici hukuki koruma mekanizmaları değerlendirilebilir.

Örneğin çok yüksek tutarlı tartışmalı bir cezai şart nedeniyle teminat mektubunun nakde çevrilmesi riski bulunuyorsa, uygulanabilecek hukuki koruma yolları gecikmeden araştırılmalıdır.

Ancak tedbir talebinin kabulü otomatik değildir; yaklaşık ispat ve telafisi güç zarar gibi şartların ortaya konulması gerekir.

Teminat Mektubunun Nakde Çevrilmesi Durdurulabilir mi?

Somut olayın özelliklerine göre geçici hukuki koruma talebi değerlendirilebilir. Ancak banka teminat mektubunun niteliği, TEİAŞ’ın ödeme talebi ve temel ilişkideki itirazların teminat ilişkisine etkisi ayrıntılı incelenmelidir.

Özellikle ilk talepte ödeme kayıtlı teminatlarda zaman son derece kritiktir.

Fazla Ödenen Sistem Kullanım Bedelleri Geri Alınabilir mi?

Hukuki şartları oluşmuşsa fazla veya hukuka aykırı tahsil edilen bedellerin iadesi talep edilebilir.

Ancak ödeme tarihi, itirazlar, zamanaşımı, faizin başlangıcı ve bedelin hangi hukuki sebebe dayanılarak tahsil edildiği ayrıca değerlendirilmelidir.

TEİAŞ’ın Kapasite Sağlayamaması Nedeniyle Tazminat Talep Edilebilir mi?

Sistem Kullanım Anlaşmasının kapasite sağlanamamasına ilişkin özel hükümleri öncelikle uygulanır. TEİAŞ da kullanıcıdan kaynaklanmayan sebeple taahhüt edilen kapasitenin sağlanamaması hâlinde belirli bir bedelin kullanıcıya ödeneceğini açıkça belirtmektedir. (TEİAŞ)

Bunun dışında üretim kaybı, finansman gideri veya başka zararların talep edilip edilemeyeceği ise ayrıca sorumluluk hükümleri bakımından incelenmelidir.

Üretim Kaybı Nasıl İspatlanır?

GES ve RES projelerinde üretim kaybının teknik verilerle hesaplanması gerekir.

SCADA kayıtları, ışınım veya rüzgâr verileri, geçmiş dönem üretimleri, bağımsız teknik danışman raporları, santralin kullanılabilirlik oranı, piyasa fiyatları ve varsa destek mekanizması gelirleri birlikte değerlendirilebilir.

Zararın varsayımsal değil mümkün olduğunca somut olması önemlidir.

TEİAŞ Uyuşmazlıklarında Teknik Bilirkişi Neden Önemlidir?

Sistem kullanım uyuşmazlıklarının büyük bölümü hukuk ile elektrik mühendisliğinin kesişimindedir.

Örneğin güç aşımının kullanıcıdan mı yoksa sistem olayından mı kaynaklandığının belirlenmesi yalnızca sözleşme okunarak mümkün olmayabilir.

Bu nedenle hukukçu, elektrik mühendisi ve gerektiğinde enerji piyasası uzmanının birlikte çalışması özellikle yüksek tutarlı uyuşmazlıklarda önemli avantaj sağlar.

SKYS Kayıtları Delil Olarak Önemli midir?

Evet. TEİAŞ Sistem Kullanım Yönetim Programı, Sistem Kullanım Anlaşması ve teminat süreçlerinin takip edilmesinde kullanılmaktadır. TEİAŞ’ın açıklamasına göre kullanıcılar yürürlükteki anlaşmaya ilişkin detay bilgileri ve verilen teminatların güncel durumunu bu sistem üzerinden takip edebilmektedir. (TEİAŞ)

Uyuşmazlık ortaya çıktığında ilgili SKYS kayıtlarının korunması önemlidir.

TEİAŞ Sistem Kullanım Uyuşmazlığında Toplanması Gereken Belgeler

Dosyada Sistem Kullanım Anlaşması, Bağlantı Anlaşması, üretim lisansı, güncel ve geçmiş güç bilgileri, sistem kullanım faturaları, EPDK tarifeleri, yöntem bildirimleri, sayaç kayıtları, SCADA verileri, TEİAŞ talimatları, Bölge Müdürlüğü yazışmaları, teminat mektupları, ödeme dekontları, ceza bildirimleri ve varsa teknik olay raporları birlikte bulunmalıdır.

Özellikle uyuşmazlık birkaç yıl sürmüşse belgeler tarih sırasına göre düzenlenmelidir.

Sistem Kullanım Uyuşmazlığında Yapılması Gereken 20 Kritik Kontrol

Yatırımcı; anlaşmanın yürürlük tarihini, anlaşma gücünü, bağlantı kapasitesini, lisans gücünü, tarife bölgesini, ilgili yıl EPDK tarifesini, kullanılan ölçüm değerlerini, cezai şart maddesini, ihlalin gerçekleştiği tarihleri, SCADA kayıtlarını, TEİAŞ talimatlarını, kesinti ve kısıntı kayıtlarını, teminat miktarını, faturaların ödeme tarihlerini, daha önce yapılmış itirazları, ihtirazi kayıtları, güç değişikliği taleplerini, EPDK başvuru ihtiyacını, dava sürelerini ve olası zarar miktarını tek dosya üzerinden kontrol etmelidir.

Örnek Olay: TEİAŞ Yüksek Tutarlı Güç Aşım Cezası Uyguluyor

100 MW’lık üretim tesisi hakkında TEİAŞ tarafından belirli aylarda anlaşma gücünün aşıldığı gerekçesiyle yüksek tutarlı cezai şart tahakkuk ettirilmiştir.

Yatırımcı yalnızca faturaya itiraz etmek yerine ilgili dakikalardaki ölçüm ve SCADA verilerini çıkarmalı, aşımın gerçekten gerçekleşip gerçekleşmediğini ve olayın sistem talimatından kaynaklanıp kaynaklanmadığını araştırmalıdır.

Ardından cezanın Sistem Kullanım Anlaşmasındaki hesaplama yöntemiyle doğru hesaplanıp hesaplanmadığı kontrol edilmelidir.

Örnek Olay: TEİAŞ Taahhüt Edilen Kapasiteyi Sağlayamıyor

Üretim tesisi 80 MW kapasiteyle sisteme bağlıdır ancak TEİAŞ kaynaklı bir sistem problemi nedeniyle uzun süre yalnızca 50 MW veriş yapabilmektedir.

Öncelikle kapasite kısıtının kullanıcıdan kaynaklanmadığı belgelenmelidir. Ardından Sistem Kullanım Anlaşmasının kapasite sağlanamamasına ilişkin hükmü kapsamında kullanıcıya ödenmesi gereken bedel hesaplanmalıdır. TEİAŞ’ın mevcut açıklaması da kullanıcıdan kaynaklanmayan kapasite kayıplarında ilgili sistem kullanım fiyatı üzerinden ödeme mekanizması bulunduğunu doğrulamaktadır. (TEİAŞ)

Ek üretim kaybı veya diğer zararların talep edilip edilemeyeceği ise ayrıca hukuki inceleme gerektirir.

Örnek Olay: Yanlış Tarife Nedeniyle Yıllarca Fazla Bedel Ödenmiş

Enerji şirketi yaptığı iç denetimde tesisine birkaç yıldır yanlış tarife uygulandığını ve önemli miktarda fazla sistem kullanım bedeli ödediğini tespit etmiştir.

Bu durumda her dönem ayrı hesaplanmalı; ilgili yıllarda yürürlükte bulunan EPDK tarifeleri bulunmalı; gerçek tarife ile uygulanan tarife arasındaki fark çıkarılmalı ve iade talebinin zamanaşımı ile faiz sonuçları ayrıca değerlendirilmelidir.

Örnek Olay: Teminat Mektubunun Nakde Çevrilmesi Riski Var

TEİAŞ cezai şart tahakkuk ettirmiş, kullanıcı ise ihlalin TEİAŞ kaynaklı olduğunu savunmaktadır. Aynı zamanda TEİAŞ’ın teminat mektubunu nakde çevirmesi ihtimali bulunmaktadır.

Bu durumda yalnızca ana uyuşmazlık için dava hazırlamak yeterli olmayabilir. Teminatın nakde çevrilmesinden önce uygulanabilecek geçici hukuki koruma mekanizmalarının değerlendirilmesi gerekebilir.

Sıkça Sorulan Sorular

TEİAŞ Sistem Kullanım Anlaşmasına itiraz edilebilir mi?
Anlaşmanın uygulanmasından kaynaklanan işlem, tahakkuk ve cezalar hukuki ve teknik dayanaklarına göre itiraza konu olabilir.

TEİAŞ sistem kullanım cezası kesebilir mi?
Sistem Kullanım Anlaşmasında tanımlanan ihlal hâlleri bakımından cezai şartlar bulunmaktadır. TEİAŞ bu yaptırımların anlaşmanın ilgili maddesine göre uygulandığını belirtmektedir. (TEİAŞ)

TEİAŞ’ın kestiği her ceza kesin midir?
Hayır. İhlalin gerçekleşip gerçekleşmediği, teknik sebebi ve hesaplamanın doğruluğu incelenebilir.

TEİAŞ kapasiteyi sağlayamazsa kullanıcıya ödeme yapılır mı?
TEİAŞ’ın açıklamasına göre kullanıcıdan kaynaklanmayan nedenle taahhüt edilen kapasite sağlanamazsa sağlanamayan kapasite ve süreye karşılık gelen sistem kullanım fiyatı üzerinden hesaplanan bedel kullanıcıya ödenmektedir. (TEİAŞ)

Sistem kullanım faturası yanlışsa geri ödeme istenebilir mi?
Şartları oluşmuşsa hatalı veya fazla tahsil edilen bedellerin düzeltilmesi ve iadesi gündeme gelebilir.

TEİAŞ’a karşı EPDK’ya başvurulabilir mi?
Elektrik piyasası mevzuatının uygulanmasından kaynaklanan uyuşmazlıklarda EPDK’nın görev ve yetkileri kapsamında başvuru mekanizmaları değerlendirilebilir.

TEİAŞ’a karşı dava açılabilir mi?
Uyuşmazlığın niteliğine göre yargı yoluna başvurulabilir. Görevli yargı merciinin talebin hukuki niteliğine göre belirlenmesi gerekir.

TEİAŞ teminat mektubunu nakde çevirmek isterse tedbir alınabilir mi?
Somut olayda geçici hukuki korumanın şartları bulunuyorsa değerlendirilmelidir. Teminat mektubunun niteliği ayrıca önemlidir.

TEİAŞ nedeniyle üretim kaybı oluşursa tazminat istenebilir mi?
Sistem Kullanım Anlaşmasındaki özel sorumluluk hükümleri ile kusur, zarar ve illiyet bağı birlikte incelenmelidir.

2026 sistem kullanım bedellerinde hangi tarife esas alınır?
İlgili dönemde yürürlükte bulunan EPDK onaylı tarife uygulanır. TEİAŞ’ın güncel tarife bölümünde 2026 yılı iletim tarifeleri ve yöntem bildirimi yayımlanmaktadır. (TEİAŞ)

Sonuç: TEİAŞ Uyuşmazlıklarında Fatura Değil, Hesaplamanın Tamamı İncelenmelidir

TEİAŞ Sistem Kullanım Anlaşması uyuşmazlıklarında en önemli hata yalnızca son faturaya veya ceza bildirimine bakarak hukuki değerlendirme yapmaktır. Gerçekte uyuşmazlığın çözümü için Sistem Kullanım Anlaşması, Bağlantı Anlaşması, anlaşma gücü, lisans gücü, ölçüm kayıtları, SCADA verileri, TEİAŞ talimatları, EPDK tarifeleri ve ilgili dönem yöntem bildirimi birlikte incelenmelidir.

Özellikle yüksek tutarlı güç aşım cezalarında önce ihlalin teknik olarak gerçekleşip gerçekleşmediği belirlenmeli, ardından ihlalin kullanıcıdan kaynaklanıp kaynaklanmadığı araştırılmalı ve son olarak cezai şart hesabının anlaşmaya uygunluğu kontrol edilmelidir.

Benzer şekilde TEİAŞ’ın taahhüt edilen kapasiteyi sağlayamaması hâlinde yatırımcı yalnızca üretim kaybına odaklanmamalıdır. Sistem Kullanım Anlaşmasının kullanıcı lehine öngördüğü özel ödeme mekanizması ayrıca işletilmelidir. TEİAŞ’ın güncel açıklamasında da kullanıcıdan kaynaklanmayan kapasite kayıpları bakımından bu mekanizma açıkça belirtilmektedir. (TEİAŞ)

Uyuşmazlık EPDK tarafından onaylanmış tarifenin veya düzenleyici mevzuatın uygulanmasından kaynaklanıyorsa EPDK boyutu, doğrudan sözleşmesel tahakkuk veya tazminat uyuşmazlığı bulunuyorsa uygun yargısal yol, yüksek tutarlı teminatın nakde çevrilmesi gibi acil bir risk varsa geçici hukuki koruma seçenekleri ayrı ayrı değerlendirilmelidir.

Bu nedenle özellikle milyonlarca liralık sistem kullanım bedeli veya cezai şart uyuşmazlıklarında hukuki incelemenin elektrik mühendisliği ve mali hesaplama çalışmasıyla birlikte yürütülmesi yatırımcı açısından kritik önem taşır.

FFK Partner Hukuk ve Danışmanlık – TEİAŞ ve Sistem Kullanım Uyuşmazlıkları

Av. Arb. Fırat Fesih Kaya ve FFK Partner Hukuk ve Danışmanlık; TEİAŞ Sistem Kullanım Anlaşmalarının incelenmesi, sistem kullanım bedeli ve cezai şart uyuşmazlıkları, güç aşımı cezaları, kapasite kısıtları, teminat mektubu uyuşmazlıkları, hatalı tarife ve tahakkuk itirazları, EPDK başvuruları, üretim kaybı ve tazminat talepleri ile enerji şirketlerinin iletim sistemi kaynaklı uyuşmazlıklarında hukuki destek sunmaktadır.

Telefon: 0312 434 22 22 / 0532 769 22 22
E-posta: ffk@ffkpartnerhukuk.com.tr
Adres: Mevlana Bulvarı No:221, Yıldırım Tower No:148, 06520 Balgat, Çankaya, Ankara, Türkiye